REKLAMA

Akcyza w górę – straci budżet, zyskają przemytnicy

Justyna Niedbał2013-10-18 06:00
publikacja
2013-10-18 06:00
Za każdym razem, gdy rząd podnosi akcyzę na alkohol i papierosy, licząc na wyższe wpływy do budżetu, Polacy ograniczają zakup tych używek. Prowadzenie takiej polityki może skończyć się wzmożonym przemytem wyrobów akcyzowych do Polski już nie tylko zza wschodniej granicy.

Podwyżka akcyzy spowoduje, że zyskają przemytnicy

foto: thinkstock

Rada Ministrów przyjęła projekt ustawy okołobudżetowej, związany z przyjętym wcześniej projektem ustawy budżetowej na 2014 r. Nowelizacja przewiduje podwyżkę akcyzy na wyroby spirytusowe o 15 proc. i o 5 proc. na wyroby tytoniowe i susz tytoniowy. Według ministra finansów taka podwyżka zapewni 780 mln zł dodatkowych wpływów do budżetu w nowym roku.

Zobacz także:
OPIS
O ile zdrożeje wódka po wzroście akcyzy? [infografika]

Rząd nie uczy się na błędach poprzedników

Rząd Donalda Tuska nie jest pierwszym, który postanowił podnieść akcyzę na alkohol i papierosy. W 1999 r. na taki krok zdecydował się rząd Jerzego Buzka. Podwyżka na wyroby spirytusowe wyniosła ponad 8 proc., w związku z czym prognozowano, że wpływy do budżetu zwiększą się i będzie można z nich pokryć zarówno reformę służby zdrowia, jak i liczne inwestycje. Efekt był jednak przeciwny do zamierzonego. Sklepy monopolowe odnotowały spadek sprzedaży, a wpływy do budżetu z legalnego handlu alkoholem zmniejszyły się o 160 mln zł w porównaniu do 1998 r. Ówczesny minister kontynuował swoją restrykcyjną politykę aż do 2001 r., czego skutkiem był znaczny spadek wpływów do budżetu. Jesienią następnego roku nowy rząd podjął decyzję o obniżce akcyzy o 30 proc. Jak łatwo się domyślić, przyniosło to natychmiastowy wzrost koniunktury w przemyśle spirytusowym, a dochody budżetu z podatku akcyzowego wyniosły 900 mln zł, a więc o 500 mln zł więcej niż planowano.

papierosy»Wzrasta akcyza? Przerzuć się na piwo domowej produkcji
Kilka lat później, dokładnie w 2009 r., kiedy wokół hulał kryzys, na podwyżkę akcyzy o 9 proc. po raz pierwszy zdecydował się rząd Donalda Tuska. Jak można było się domyślić, natychmiast spadła sprzedaż wyrobów monopolowych. Wyższa cena od razu zniechęca do kupowania. Co ważne, ciężar podatku rozkłada się pomiędzy sprzedawcę i nabywcę, a więc podwyżka powoduje nie tylko ograniczenie sprzedaży, ale również produkcji.

Przemytnicy w natarciu

Rząd nie ma co liczyć na wzrost wpływów z akcyzy, twierdzi dr Irena Ożóg, była wiceminister finansów. Co więcej, z powodu procentowo-kwotowej konstrukcji stawki, realny wzrost podatku w przypadku tytoniu wyniesie nie 5 proc., a 10 proc. - Wzrost stawek akcyzy na wyroby spirytusowe i tytoniowe będzie wymagał zwiększenia kontroli nad tymi wyrobami i zwiększenia nakładów na walkę z szarą strefą, szczególnie z przemytem. Czy to się uda? Wątpliwe – dodaje Ożóg.

Wartość szarej strefy w Polsce wynosi około 24 proc. PKB, wynika z raportu „The Shadow Economy in Europe, 2013”. Jeżeli rząd utrzyma dotychczasowe propozycje podwyżek, to niewątpliwie zwiększy to problem przemytu alkoholu i papierosów. O opinię w tej sprawie zapytaliśmy też Igę Wasilewicz ze Związku Pracodawców Polskiego Przemysłu Spirytusowego.

- Przewidujemy, że część konsumentów, skuszona atrakcyjniejszą ceną, zacznie sięgać po nielegalny alkohol. Spowoduje to wzrost całej szarej strefy, nie tylko wąsko rozumianego przemytu. W przypadku przemytu alkoholu sprawa jest złożona, ponieważ ten zza granicy wschodniej nie jest dużym problemem, gdyż granica jest dość szczelna. Gorzej z przywożeniem alkoholu z Czech, Słowacji (gdzie jest tańszy) w ilości powyżej dozwolonych limitów, który następnie jest odsprzedawany nielegalnie. Problemem jest też nielegalny wwóz do Polski z krajów UE skażonego alkoholu przemysłowego, który jest tu odkażany i sprzedawany na bazarach i targowiskach, po średnio 4-krotnie niższej cenie – mówi Wasilewicz.

Państwo traci miliardy przez szarą strefę

papierosy»Zabrali automaty do papierosów. Czy to koniec taniego palenia?
Z tytułu funkcjonowania szarej strefy alkoholowej państwo traci rocznie ok. 1,2 mld zł, a legalni producenci ok. 345 mln zł. Problemem jest również bimbrownictwo. Po podwyżce akcyzy ZP SSP przewiduje nie tylko wzrost przemytu, ale także legalnych zakupów u naszych zachodnich i południowych sąsiadów. Po wymuszonej wzrostem akcyzy podwyżce cen mocnych alkoholi w kraju, wódki z segmentu ekonomicznego będą w Polsce droższe niż w Niemczech czy w Czechach. To będzie skłaniać Polaków, szczególnie mieszkańców terenów przygranicznych, do zakupów alkoholowych w krajach ościennych.

Wielkość szarej strefy w Europie Wschodniej w stosunku do PKBszara strefa w Polsce

Źródło: Analiza A.T. Kearney, Eurostat

Według szacunków ZP PPS wielkość alkoholowej szarej strefy w Polsce dziś to ok. 18 mln litrów stuprocentowego alkoholu, czyli 15 proc. całego rynku mocnych alkoholi.

W przypadku wyrobów tytoniowych , wielkość szarej strefy stale wzrasta – wynika z raportu „Nielegalny obrót wyrobami tytoniowymi w Polsce w latach 2011 – 2012”.. Jeszcze w 2009 r. stanowiła ona 11,8 proc. całego rynku, a w ubiegłym roku już 13 proc. Przedstawiciele Krajowego Przemysłu Tytoniowego twierdzą jednak, że już 2/3 polskiego rynku tytoniu do palenia znajduje się w szarej strefie. W latach 2009-2012 cena nielegalnych papierosów stanowiła 64- 69 proc. ceny wyrobów legalnych.

Szara strefa może znacznie ograniczyć wpływy do budżetu. Działa też niekorzystnie na konkurencyjność całej gospodarki, ponieważ podmioty działające w szarej strefie są na uprzywilejowanej pozycji. Patrząc na strukturę dochodów z podatku akcyzowego można stwierdzić, że najgroźniejszy dla gospodarki jest przemyt paliwa, z zakupu którego pochodzi aż 41 proc. dochodów z akcyzy. Wyroby tytoniowe przynoszą 31 proc., a wyroby spirytusowe - 12 proc. Dlatego rząd powinien jeszcze raz przemyśleć podniesienie akcyzy, by ten pomysł się na nim nie zemścił. W końcu Polacy słyną z pomysłowości.

Justyna Niedbał
Bankier.pl
j.niedbal@bankier.pl

Źródło:
Tematy
Konto Przekorzystne z premią do 300 zł

Konto Przekorzystne z premią do 300 zł

Advertisement

Komentarze (17)

dodaj komentarz
~zdrowy
Papierosy śmierdza, powinni wprowadzic duza akcyze zeby smierdzichow bylo jak najmniej na ulicach
~MH
haha podobny scenariusz jak z fotoradarami ktos znowu sie oblowi i tak w kolo Macieju
~Sopel
I dobrze. Więcej pieniędzy zostanie w kieszeniach obywateli i powstaną nowe miejsca pracy.... w transporcie.
Proponuje podnieść akcyzę za benzynę o 100 000% wtedy będę zapychał motorynkę na Ukrainę i zatankowaną wracał. Parę kursów zamiast miesiąca w pracy.
Same zyski :)
~dr Zaraza
Te tluki nie potrafia logicznie myslec
~edi
Polaków w Polsce jest coraz mniej,to i spożycie maleje. Staruszkowie nie mogą wypić tyle co dawniej,a emeryturki nie za wysokie. Biedni i tak nie kupią gołdy ze sklepu... - bo ich nie stać, a państwo ma ich gdzieś...
~pbi
rząd to wie, a chodzi nie tyle o fizyczne wpływy co o uzupełnienie wpływów w excellu, żeby spinały się wydatki z dochodami. Następnie wydatki zostaną zrealizowane w 100% a łataniem dziury zajmą się za rok.
~BATman
'Ustawiono' akcyzę pod BAT którego budżet okazał się ważniejszy od budżetu państwa.

Budżet państwa, plantatorzy tytoniu i przemysł tytoniowy tracą bo w ostatniej chwili zmieniono ustawę akcyzową pod wpływem Fundacji Republikańskiej, pod dyktando i w interesie British Amercian Tobacco.

Raport
'Ustawiono' akcyzę pod BAT którego budżet okazał się ważniejszy od budżetu państwa.

Budżet państwa, plantatorzy tytoniu i przemysł tytoniowy tracą bo w ostatniej chwili zmieniono ustawę akcyzową pod wpływem Fundacji Republikańskiej, pod dyktando i w interesie British Amercian Tobacco.

Raport Instytutu Badań nad Gospodarką Rynkową:
"Warto przypomnieć, że zgodną z rekomendacjami raportu zmianę struktury podatku akcyzowego planowano wprowadzić już w zeszłym roku. Element procentowy akcyzy miał zmniejszyć się do 25 proc. Rozwiązanie to spotkało się jednak z protestem części branży tytoniowej. Pomysł skrytykowała również Fundacja Republikańska w szeroko cytowanym przez media raporcie pt. "Polityka podatkowa państwa wobec branży tytoniowej oraz jej konsekwencje ekonomiczne i społeczne". Jak ujawniła kilka miesięcy później "Rzeczpospolita" raport powstał na zlecenie British Amercian Tobacco, jednej z firm zainteresowanych utrzymaniem akcyzowego status quo."

ps. Na Pana Posła Wiplera nawet przez pewien czas mówiono BATman
~Luks
Dlaczego podwyzka jest rozpatrywana z punktu widzenia dochodow panstwa?
Jesli nie chodzi o wplywy do budrzetu bo te zmaleja to moze chodzi o cos innego?
O co?
Wydluzenia zycia polakow przez ograniczenie konsumpcji alkoholu i papierosow!
Rzad przejzal na oczy ze jak sie ludzie potruja to nie bedzie komu pracowac na emerytury!
Dlaczego podwyzka jest rozpatrywana z punktu widzenia dochodow panstwa?
Jesli nie chodzi o wplywy do budrzetu bo te zmaleja to moze chodzi o cos innego?
O co?
Wydluzenia zycia polakow przez ograniczenie konsumpcji alkoholu i papierosow!
Rzad przejzal na oczy ze jak sie ludzie potruja to nie bedzie komu pracowac na emerytury!

Mniej pic a z paleniem to teraz i tak wiekszosc sie przezuca na papierosy elektroniczne gdzie wychodzi to duzo taniej i moze zdrowiej.
~jack
Ja od nowego roku i wszyscy moi znajomi nie kupimy ani 1-butelki wódki itp.wyrobów !!! Przy powrotach z zagranicy samochód do pełna-zobaczymy jak na tym wyjdziecie-Nieudaczniki życiowe-ręce opadają na głupotę POpapranej chołoty-tylko zwiększacie-NAKŁADACIE nowe podatki.Szlak by was trafił Ja od nowego roku i wszyscy moi znajomi nie kupimy ani 1-butelki wódki itp.wyrobów !!! Przy powrotach z zagranicy samochód do pełna-zobaczymy jak na tym wyjdziecie-Nieudaczniki życiowe-ręce opadają na głupotę POpapranej chołoty-tylko zwiększacie-NAKŁADACIE nowe podatki.Szlak by was trafił natychmiast.
~hip hip okryt
"Z tytułu funkcjonowania szarej strefy alkoholowej państwo traci "

Państwo stracilo? NIE! Obywatele nie dali się okraść.
Złodziej państwowy reprezentowany przez złotoustych bandytów winien temu.
Odstrzelić i skonfiskowac majątki rodzinne parlamentarzystom , ministrom, premierowi.
Premiera i finansministra
"Z tytułu funkcjonowania szarej strefy alkoholowej państwo traci "

Państwo stracilo? NIE! Obywatele nie dali się okraść.
Złodziej państwowy reprezentowany przez złotoustych bandytów winien temu.
Odstrzelić i skonfiskowac majątki rodzinne parlamentarzystom , ministrom, premierowi.
Premiera i finansministra przykładnie torturowac w TV przed zabiciem.
Polskojęzyczny obcy rząd ma coś na swa obronę ? Kiedy sie wyniosą na śmietnik historii?

Powiązane: Prawo przedsiębiorcy

Polecane

Najnowsze

Popularne

Ważne linki