Państwa członkowskie UE w środę zgodziły się wstępnie na przedłużenie ochrony tymczasowej Ukraińców o kolejny rok - do 4 marca 2028 r. Zdecydowały przy tym o wykluczeniu z tej ochrony nowo przybywających do Unii Ukraińców w wieku poborowym.
Wstępne porozumienie osiągnęli w tej sprawie ambasadorowie państw członkowskich, obradujący w środę rano w Brukseli. By decyzja weszła w życie, muszą ją formalnie zaakceptować stolice, co nastąpi - jak podała sprawująca prezydencję Irlandia - w nadchodzących tygodniach. Następnie postanowienie zostanie opublikowane w Dzienniku Urzędowym UE i następnego dnia wejdzie w życie.
Art. 2 podjętej wstępnie decyzji głosi, że ochrona tymczasowa „nie jest udzielana osobom, które nie wywiązują się ze swoich obowiązków wojskowych przewidzianych w prawie ukraińskim i z tego powodu nie uzyskały zezwolenia władz ukraińskich na opuszczenie Ukrainy”. Dodano jednak, że niniejszy artykuł nie ma zastosowania do osób korzystających już z ochrony tymczasowej w dniu wejścia w życie niniejszej decyzji.
Służba wojskowa w Ukrainie obejmuje mężczyzn w wieku od 23. do 60. roku życia.
Takie ograniczenie zaproponowała w czerwcu Komisja Europejska, która argumentowała, że odpowiada ono na potrzeby Ukrainy dotyczące zdolności do obrony przed rosyjską agresją. Komisarz ds. wewnętrznych Magnus Brunner tłumaczył, że prosiły o to władze w Kijowie.
Z tymczasowej ochrony w Unii korzysta obecnie blisko 4,4 mln Ukraińców. Jest to mechanizm przewidziany w unijnej dyrektywie o ochronie tymczasowej, która gwarantuje osobom objętym ochroną prawo do legalnego pobytu, pracy i szkoły we wszystkich państwach UE.
Według Eurostatu wśród Ukraińców już objętych tym mechanizmem największą grupę stanowią kobiety w wieku 35-64 lat (23 proc.). Udział mężczyzn w tej samej kategorii wiekowej wynosi 12 proc. Podobny odsetek (13 proc.) stanowią mężczyźni w wieku 18–34 lat.
W Polsce od marca obowiązują nowe zasady ochrony dla obywateli Ukrainy. Muszą oni w ciągu 30 dni od wjazdu do Polski złożyć wniosek o ukraiński PESEL; w przeciwnym wypadku mogą stracić prawo do ochrony. Osoby, które uzyskały PESEL bez okazania dokumentów, muszą je zaktualizować do końca sierpnia br. Przepisy te wprowadzono w ramach prac nad implementacją przedłużenia unijnej ochrony do 2027 r.
Z Brukseli Magdalena Cedro (PAP)
mce/ rtt/
