Weryfikacja tożsamości w urzędach czy bankach, cyfrowe dokumenty podczas kontroli drogowej, a do tego bezpieczne potwierdzanie np. pełnoletności. Takie obietnice niesie ze sobą europejski portfel tożsamości cyfrowej. Wkrótce w pilotażowej wersji dostępna będzie jego polska wersja.
Dwa i pół roku temu Parlament Europejski przyjął rozporządzenie eIDAS2. Przewiduje ono, że wszystkie państwa członkowskie Unii Europejskiej mają obowiązek wdrożyć i nieodpłatnie udostępnić swoim obywatelom oraz rezydentom co najmniej jeden spełniający unijne wymogi Europejski Portfel Tożsamości Cyfrowej (EUDI Wallet). Termin to 24 grudnia 2026 r.
mObywatel Europa zacznie od podstaw
Do wyznaczonego przez regulacje terminu pozostały 2 miesiące z małym haczykiem. Już dziś wiadomo, że poziom zaawansowania przygotowań w krajach UE jest, delikatnie mówiąc, mocno zróżnicowany. Polska wypada na tym tle doskonale. Już w marcu 2026 r. minister cyfryzacji zapowiadał, że pod koniec roku ruszy pilotażowa wersja aplikacji mObywatel Europa. W międzyczasie przeprowadzono szereg testów i udostępniono tzw. piaskownicę dla zainteresowanych integracją instytucji. Powstała także wersja demo aplikacji dla Androida i iOS.
ReklamaZobacz także
W wywiadzie dla cashless.pl przedstawiciel Centralnego Ośrodka Informatyki podzielił się kilkoma szczegółami o formie poszerzenia funkcji mObywatela. Na początek usługa będzie bazować na dwóch aplikacjach, połączonych ze sobą tzw. deeplinkiem.
Po zalogowaniu do obecnej aplikacji mObywatel użytkownik kliknie w nową kartę o nazwie „europejski dokument tożsamości”. Aplikacja przekieruje go do pobrania mObywatela Europa z oficjalnego sklepu (Google Play / App Store). Warunkiem koniecznym do aktywacji portfela europejskiego i potwierdzenia tożsamości będzie jednorazowe silne uwierzytelnienie za pomocą dowodu osobistego z warstwą elektroniczną (e-dowodu). Po tej jednorazowej weryfikacji moduł europejski będzie wywoływany z poziomu dotychczasowego mObywatela, dając użytkownikowi poczucie korzystania z jednej aplikacji.
Po przeprowadzeniu testów pilotażowych i przeanalizowaniu ich wyników mObywatel Europa zostanie w pełni scalony z główną aplikacją mObywatel. Docelowo powstanie jedna spójna aplikacja, łącząca polskie usługi cyfrowe (np. mDowód, mPrawo jazdy, e-PIT) z unijnym portfelem tożsamości.
Dlaczego zdecydowano się na stopniową integrację? Ponieważ ustalanie ostatecznych specyfikacji technicznych na poziomie Unii Europejskiej trwało do połowy 2026 r., Ministerstwo Cyfryzacji oraz COI chciały uniknąć wprowadzania dużej porcji nieprzetestowanych zmian bezpośrednio w głównej aplikacji. A ta ma obecnie ponad 12 mln użytkowników.
Jak wygląda plan maksimum?
Głównym zadaniem europejskiego portfela będzie uproszczenie uwierzytelniania w internecie dzięki powiązaniu e-tożsamości ze zweryfikowaną tożsamością w świecie fizycznym. Mechanizm będzie działać w całej Unii Europejskiej. Polski dokument tożsamości zapisany w cyfrowym portfelu pozwoli więc np. załatwić sprawę urzędową w innym państwie. Posłuży także do uwierzytelniania w usługach prywatnych, choćby przy zakładaniu konta w serwisie społecznościowym.
Ta funkcja będzie zapewne pierwszą, która faktycznie uzyska paneuropejski zasięg. Jest jednak nikła szansa, że stanie się to wcześniej niż w pierwszej połowie 2027 r. Stan przygotowań w poszczególnych krajach jest mocno zróżnicowany. W grupie liderów są, obok Polski, Niemcy, w których oficjalną premierę aplikacji d-you zaplanowano na 2 stycznia 2027 r.
Bardziej zaawansowane opcje przewidziane w eIDAS2 dają użytkownikowi kontrolę nad danymi, które przekazuje drugiej stronie. Tzw. selektywne ujawnianie polega na udostępnianiu odbiorcy wyłącznie tej informacji, która jest w danej chwili wymagana, bez pokazywania pełnego dowodu osobistego. Przykładowo, jeśli konieczne jest zweryfikowanie pełnoletności, wystarczy potwierdzenie ukończenia 18. roku życia, bez przekazywania pełnej daty urodzenia.
Cyfrowy portfel posłużyć ma jednak nie tylko do potwierdzania tożsamości. Podobnie jak dziś w aplikacji mObywatel będzie można przechowywać w nim także inne cyfrowe dokumenty wydawane przez różne podmioty, np. legitymacje. eIDAS2 wprowadza także elektroniczne poświadczenia atrybutów. Mogą one potwierdzać pojedynczą cechę, np. tytuł naukowy, lub kilka informacji, np. rodzicielstwo wskazanego dziecka udokumentowane aktem urodzenia. Cyfrowy portfel umożliwi otrzymywanie, przechowywanie i udostępnianie dokumentów potwierdzających m.in. kwalifikacje, wykształcenie czy licencje. Zgodnie z rozporządzeniem kwalifikowane poświadczenia będą miały taką samą moc prawną jak dokumenty papierowe.
