Wykorzystanie sztucznej inteligencji (AI) oraz systemów bezzałogowych to fundament „nowych sposobów prowadzenia wojny” – czytamy w opublikowanej przez japoński rząd białej księdze obrony na 2026 rok. W raporcie określono rosnącą aktywność militarną Chin jako „bezprecedensowe i największe wyzwanie strategiczne”.
„Wyciągając wnioski z agresji Rosji na Ukrainę, państwa na całym świecie w szybkim tempie przygotowują się na nowe sposoby walki, takie jak masowe użycie systemów bezzałogowych, a także szykują się na przedłużające się konflikty” – napisał w przedmowie do dokumentu japoński minister obrony Shinjiro Koizumi.
W dorocznym opracowaniu resortu po raz pierwszy wyodrębniono obszerny rozdział poświęcony innowacjom. Autorzy kładą w nim nacisk na technologie podwójnego zastosowania oraz błyskawiczne przetwarzanie danych operacyjnych przy pomocy AI. W obliczu ewoluującego pola walki priorytetem staje się budowanie odpornych łańcuchów dostaw amunicji i pilne wzmocnienie bazy produkcyjnej krajowego przemysłu obronnego.
W dokumencie, liczącym rekordowe 598 stron, podtrzymano zeszłoroczną ocenę, że działania Pekinu stanowią „poważny powód do niepokoju”, któremu należy stawiać czoła przy użyciu „całkowitej siły państwa” i we współpracy z sojusznikami. Jako przykłady eskalacji wskazano rejsy chińskich lotniskowców na Pacyfiku oraz „niebezpieczne manewry” z udziałem lotnictwa Pekinu wobec maszyn Japońskich Sił Samoobrony. Oceniono również, że działania ChRL wokół Tajwanu służą „tworzeniu faktów dokonanych” – czyli przyzwyczajaniu świata do stałej obecności wojsk przy granicach wyspy, tworząc nowy status quo – oraz „podnoszeniu realnych zdolności bojowych”.
Z kolei działania Korei Północnej, w tym rozwijany przez reżim Kim Dzong Una program rakietowy i jądrowy, ponownie uznano za „jeszcze bardziej poważne i naglące zagrożenie” dla państwa.
Działania Rosji, zwłaszcza w strategicznym partnerstwie z Chinami, resort obrony uznał za źródło „silnego zaniepokojenia o bezpieczeństwo”.
Publikacja raportu wpisuje się w realizowaną przez Tokio reformę polityki obronnej. W kwietniu br. rząd w Tokio złagodził restrykcje, umożliwiając „eksport sprzętu o zdolnościach rażenia”, a do końca 2026 r. zaplanowano rewizję „trzech dokumentów strategicznych” państwa.
Komunistyczny rząd w Pekinie ocenia działania podejmowane przez rząd Sanae Takaichi mianem „bezmyślnego nowego militaryzmu”, zarzucając premierce odchodzenie od pacyfistycznej konstytucji.
Krzysztof Pawliszak (PAP)
krp/ sp/
