Pochodna wartości umowy
Obecnie obowiązujące rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie maksymalnych stawek taksy notarialnej, podobnie zresztą jak poprzednie tego typu akty, przewiduje że maksymalna stawka taksy notarialnej zależy na ogół od wartości przedmiotu czynności notarialnej, którą jest zazwyczaj wartość podana przez strony umowy, tj. np. cena sprzedaży. Nie ma jednak przeszkód prawnych do stosowania niższych niż maksymalne stawek taksy notarialnej.
Rynek mieszkaniowy
Przeszło połowę czynności notarialnych stanowią transakcje związane z nabyciem mieszkania, domu lub działki budowlanej, z czego najczęściej chodzi o przedział cenowy powyżej 60 tys. zł do 1 mln zł. Obecnie maksymalna stawka w tym przedziale wynosi 1.010 zł + 0,4% od nadwyżki powyżej 60 tys. zł. Jednakże w przypadku niektórych umów maksymalna stawka taksy notarialnej wynosi teraz tylko połowę ogólnej stawki. Przykładowo od umowy sprzedaży mieszkania wartego 200 tys. zł maksymalna taksa notarialna wyniesie 785 zł + 23% podatku VAT. Do tego dochodzi taksa za wypisy aktu, za wniosek do sądu wieczystoksięgowego, opłata sądowa oraz przede wszystkim podatek od czynności cywilnoprawnych. Gdyby jednak chodziło o sprzedaż działki przemysłowej za tą samą cenę, to rejent może już policzyć tytułem samej taksy od umowy dwa razy tyle, tj. 1.570 zł netto. Preferencyjna stawka taksy notarialnej (wynosząca połowę ogólnej) dotyczy m.in.:
| »Jakie obowiązki wobec konsumentów ma przedsiębiorca sprzedający towary lub usługi przez internet? |
a) umowy sprzedaży lokalu mieszkalnego,
b) umowy zbycia spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu,
c) umowy deweloperskiej,
d) umowy ustanowienia odrębnej własności lokalu mieszkalnego i przeniesienia własności tego lokalu na nabywcę, w tym w wykonaniu umowy deweloperskiej,
e) umowy darowizny lokalu stanowiącego odrębną nieruchomość, jeżeli umowa jest zawierana pomiędzy osobami zaliczanymi do I grupy podatkowej w rozumieniu przepisów ustawy o podatku od spadków i darowizn, a nabywcy są uprawnieni do skorzystania z ulgi, o której mowa w art. 16 tej ustawy,
f) umowy sprzedaży nieruchomości gruntowej, stanowiącej działkę budowlaną w rozumieniu ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Przepisy wspomnianego rozporządzenia limitują taksę sztywną kwotą 10 tys. zł, a w przypadku czynności dokonywanych pomiędzy osobami zaliczonymi do I grupy podatkowej w rozumieniu ustawy o podatku od spadków i darowizn wynagrodzenie rejenta nie może wynieść więcej niż 7.500 zł. Przypomnijmy, że do grupy tej przepisy zaliczają małżonka, zstępnych, wstępnych, pasierba, zięcia, synową, rodzeństwo, ojczyma, macochę oraz teściów.
Dodatkowe koszty
Za sporządzenie wypisu, odpisu lub wyciągu z akt notarialnych lub innego dokumentu maksymalna stawka wynosi 6 zł za każdą rozpoczętą stronę. Natomiast od wniosku o wpis do księgi wieczystej notariusz pobierze dodatkowo 200 zł. Do tego wszystkiego należy doliczyć podatek VAT w wysokości 23%.
 | »Jak nas oszukują sprzedawcy jedzenia? |
Kto płaci?
W przypadku zakupu nowego mieszkania jest pewne, że wszelkie koszty związane z zawarciem umowy, w tym np. taksę notarialną, poniesie nabywca. Deweloperzy nie biorą bowiem tego kosztu na siebie. Na rynku wtórnym, a więc gdy przedmiotem transakcji jest używany dom lub lokal, jest już inaczej. Choć wykształciła się już praktyka, że wszelkie koszty związane ze sprzedażą mieszkania ponosi kupujący, to jednak kwestia ta podlega nierzadko negocjacjom owocującym odmiennymi ustaleniami, np. podziałem taksy notarialnej lub także innych kosztów po równo na obie strony.
| Obecnie maksymalna stawka wynosi od wartości: |
| • do 3.000 zł - 100 zł; |
| • powyżej 3.000 zł do 10.000 zł - 100 zł + 3% od nadwyżki powyżej 3.000 zł; |
| • powyżej 10.000 zł do 30.000 zł - 310 zł + 2% od nadwyżki powyżej 10.000 zł; |
| • powyżej 30.000 zł do 60.000 zł - 710 zł + 1% od nadwyżki powyżej 30.000 zł; |
| • powyżej 60.000 zł do 1.000.000 zł - 1.010 zł + 0,4% od nadwyżki powyżej 60.000 zł; |
| • powyżej 1.000.000 zł do 2.000.000 zł - 4.770 zł + 0,2% od nadwyżki powyżej 1.000.000 zł; |
| • powyżej 2.000.000 zł - 6.770 zł + 0,25% od nadwyżki powyżej 2.000.000 zł, nie więcej jednak niż 10.000 zł, a w przypadku czynności dokonywanych pomiędzy osobami zaliczonymi do I grupy podatkowej w rozumieniu ustawy o podatku od spadków i darowizn nie więcej niż 7.500 zł. |
Podstawa prawna
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28.06.2004 r. w sprawie maksymalnych stawek taksy notarialnej (Dz. U. z 2013 r. poz. 237)
Tomasz Konieczny
Gazeta Podatkowa nr 34 (971) z dnia 2013-04-29
Wnoszenie i wycofywanie wkładów ze spółki. Wszystko na ten temat w poradniku na GOFIN.pl
