Wstępne szacunki wskazują, że w 2024 r. szkody spowodowane oszustwami na rynku kryptowalut sięgnęły 9,9 mld dolarów, ale faktyczna kwota może być wyższa i ustanowić nowy rekord. Coraz większą popularność zyskuje tzw. „świniobicie”, spada liczba oszustw na wysokie zwroty. Takimi wnioskami podzielili się eksperci Chainalysis w raporcie „Crypto Scam Revenue 2024”.
9,9 mld dolarów - takie straty wyrządziły w zeszłym roku kryptowalutowe oszustwa, według wstępnych szacunków Chainalysis. Firma uważa, że ostateczna kwota może sięgnąć 12,4 mld dolarów, w miarę identyfikacji kolejnych portfeli powiązanych z nieuczciwymi podmiotami. Stanowiłoby to rekordową sumę strat od startu publikacji raportów „Crypto Scam Revenue” w 2020 roku.
W 2024 r. przychodów oszustów rosły głównie za sprawą przekrętów znanych jako „świniobicie” lub „zażynanie świń” (ang. pig butchering). To połączenie oszustwa romantycznego z inwestycyjnym, w którym oszustw buduje ze swoimi ofiarami długotrwałą relację za pośrednictwem mediów społecznościowych lub aplikacji randkowych.
Ostatnim etapem „świniobicia” jest przedstawienie ofierze, która została utuczona pochlebstwami i poczuciem bliskiej relacji, „okazji inwestycyjnej”. Może to być nieuczciwa platforma inwestycyjna, z której nie uda się już wypłacić przesłanych środków, piramida finansowa lub inny przekręt. Gdy oszust osiągnie swój cel i wyczyści konto ofiary, zniknie.
W wielu przypadkach „świniobicia” ofiarami są zresztą osoby po obu stronach ekranu. Oszuści są często ofiarami handlu ludźmi, zmuszanymi do prowadzenia scamów przez syndykaty przestępcze z Azji Południowo-Wschodniej. Do zagłębi takiej działalności należały Kambodża, Laos i Birma.
Zgodnie z najnowszym raportem Chinalysis, grupy przestępcze zaczęły jednak dywersyfikować się geograficznie. W grudniu 2024 r. w Nigerii aresztowano 48 obywateli Chin i 40 obywateli Filipin podczas nalotu na centrum, z którego przeprowadzano oszustwa romansowe wobec ofiar z Europy i obu Ameryk.
4/10 However, HYIS inflows ⬇️ declined, while pig butchering revenue ⬆️grew nearly 40% YoY. The number of deposits to pig butchering scams also increased by almost 210% YoY, potentially indicating a larger victim pool. Address poisoning, blackmail/sextortion, crypto drainer, and… pic.twitter.com/TZMpCsq0zW
— Chainalysis (@chainalysis) February 13, 2025
W 2024 r. przychody przestępców ze świniobicia wzrosły o 40% rok do roku, a liczba oszust wzrosła w tym samym okresie o prawie 210% - podało Chinalysis. Jest to w tej chwili drugi pod względem popularności kryptowalutowy przekręt po oszustwach inwestycyjnych kuszących ofiary wysokimi stopami zwrotu (ang. High-yield investment scams - w skrócie HYIS).
Nieuczciwe programy HYIS odpowiadały w 2024 roku za 50,2% przychodów oszustów. W porównaniu do zeszłego roku jest to spadek o 36,6%. "Świniobicie" stanowi tymczasem 33,2% rynku kryptowalutowych oszustw, z kwotą strat szacowaną na ok. 3,3 mld dolarów.
Chainalysis zwróciło również uwagę na coraz bardziej powszechne wśród oszustów wykorzystanie sztucznej inteligencji. Według ekspertów takie narzędzia znacznie upraszczają i zmniejszają koszty pracy przestępców.
MM
