Zanim czytelnik udał się do banku, skierował się do pośrednika finansowego, który zapewnił go o zdolności kredytowej znacznie wyższej, niż wymagana przy zakupie wybranej przez niego nieruchomości. To samo potwierdzili pracownicy Banku Pocztowego. W następstwie została więc do niego skierowana firma wyceniająca wartość mieszkań, za usługi której zapłacił 1000 zł. Po wycenie okazało się (nie zmieniła się sytuacja finansowa czytelnika), że czytelnik nie ma jednak zdolności kredytowej pozwalającej na zaciągnięcie kredytu hipotecznego w wysokości, o jaką wnioskował, a kwota, którą mógłby uzyskać, jest mniejsza o 30 tys. zł. Czytelnik czuje się wprowadzony w błąd i pyta, czy jest szansa odzyskania pieniędzy wydanych na rzeczoznawcę.
Odpowiedź:
W przypadku umów kredytowych ich zawarcie jest poprzedzone wydaniem tzw. decyzji kredytowej. Decyzja kredytowa może być pozytywna albo negatywna w zależności od wyniku weryfikacji wniosku kredytowego. W doktrynie prawa wskazuje się, że wydanie decyzji kredytowej o treści negatywnej jest zawsze dopuszczalne. Uzasadnieniem takiego stanowiska jest stwierdzenie, że bank nie ma obowiązku kontraktowania z klientem, pod warunkiem jednak, iż bank się do tego nie zobowiązał (np. w umowie przedwstępnej). Pozytywna decyzja kredytowa ma przede wszystkim znaczenie wewnętrzne dla banku. Jest efektem wewnętrznej procedury zmierzającej co oceny m.in. wypłacalności i rzetelności klienta.
Nie ulega wątpliwości, że w przypadku kredytów hipotecznych, decyzja kredytowa musi zostać poprzedzona badaniem zdolności kredytowej klienta oraz zbadaniem wartości nieruchomości, która ma zabezpieczać spłatę kredytu, o czym stanowi m.in. art. 70 ustawy – prawo bankowe. Negatywna weryfikacja kredytowa powinna skutkować decyzją o odmowie udzielenia kredytu. Często zdarza się, że potencjalni klienci banków, przed złożeniem wniosku kredytowego w banku zasięgają opinii różnego rodzaju pośredników kredytowych, aby ocenić swoje szanse na sfinansowanie inwestycji kredytem. Wskazania pośredników kredytowych co do zdolności kredytowej danej osoby nie można jednak utożsamiać z pozytywną decyzją kredytową banku.
Decyzja kredytowa jest wydawana dopiero po szczegółowym zbadaniu przez bank zdolności kredytowej i wartości przedmiotu, który będzie stanowił zabezpieczenie spłaty kredytu. Przedkładając taką wycenę klient może skorzystać z usług rzeczoznawców majątkowych wskazanych przez bank, bądź też przedstawić opinię rzeczoznawcy nie powiązanego z bankiem. Zależy to od praktyki stosowanej przez poszczególne banki, jak również woli klienta. Koszty takiej opinii zawsze pokrywa jednak osoba ubiegająca się o kredyt. Jeżeli wskazania pośredników kredytowej co do możliwości uzyskania kredytu w określonej wysokości okażą się nietrafione, trudno mówić o odpowiedzialności banku. Można natomiast zastanawiać się nad odpowiedzialnością pośrednika kredytowego.
Bartłomiej Ramotowski, radca prawny, MERSKI Radcy Prawni i Adwokaci Sp.k.
Źródło:Informacja prasowa
