Wybranie z ponad dwudziestu banków ten, któremu będziemy spłacali kredyt przez kilkadziesiąt kolejnych lat, nie jest decyzją łatwą. Ale to dopiero połowa drogi. Kłopotliwe może być również pozytywne przejście procedury, na bazie której bank podejmie decyzję o udzieleniu klientowi kredytu. Im wcześniej przyszły właściciel nieruchomości rozpocznie przygotowania do roli kredytobiorcy, tym większa szansa na powodzenie. Nie jeden, nie dwa, a cały szereg czynników wpłynie bowiem na to, jak bank oceni jego zdolność kredytową.
Przygotowania do kredytu na długo przed nim
Początków idealnych przygotowań do życia z kredytem należałoby upatrywać w okresie nawet o kilka lat poprzedzającym podpisanie umowy z bankiem – pod postacią regularnego odkładania na ten cel środków. Taka postawa nie pozostanie niezauważona przez bank. Klienci wnioskujący o środki, a dysponujący pewną odłożoną kwotą, są milej widziani niż ci, którzy chcą wejść w posiadanie nieruchomości, oferując mocno ograniczony wkład własny.
Z różnych powodów, czasami wobec nagle podjętej decyzji o zakupie mieszkania, nie zawsze jest czas na odłożenie odpowiedniej kwoty. Ograniczone oszczędności mogą zadziałać in minus, nie przekreślają jednak szansy na otrzymanie kredytu. Istnieje kilka uniwersalnych sposobów na poprawienie swojego wizerunku w oczach banku.
Historia, o której warto pamiętać
Jak wiadomo, historia zatacza koło – także ta kredytowa. Wszystkie pochopne, nieprzemyślane decyzje o zaciągnięciu kredytu na samochód, święta czy inne cele, o których kredytodawca od dawna nie pamięta lub chciałby zapomnieć, niczym bumerang powrócą przy wnioskowaniu o kredyt hipoteczny. W ramach procedury oceniania klienta bank sprawdzi w dostępnych mu źródłach (przede wszystkim w Biurze Informacji Kredytowej), jakie zobowiązania dotychczas podjął wnioskodawca. A tam jak na dłoni widnieje informacja o tym, co zobowiązał się spłacić, jak i czy spłacał albo ile do spłaty mu pozostało. Każde potknięcie to rysa na indywidualnej historii kredytowej.
Powód do radości wydawaliby się mieć ci, których nie związała dotąd z bankiem żadna umowa na pożyczenie pieniędzy. Ten wniosek nie do końca jednak jest słuszny. Zupełny brak informacji o tym, jak klient potrafi radzić sobie ze spłacaniem długu, nie pomaga kredytodawcy. Najlepsza sytuacja to taka, gdy dokumentacja w BIK-u potwierdza, że systematyczne spłacanie rat nie sprawia klientowi trudu. Stąd w kontekście kredytu mieszkaniowego opcją do rozważenia jest wcześniejsze zaciągnięcie niewielkiego zobowiązania, które – spłacone w terminie – zwiększy ufność po stronie banku.
Kredyt pretekstem do porządków w finansach
Jeszcze w ramach troski o własną historię kredytową, ale już w ramach przygotowań do symulacji warunków kredytu warto uporządkować domowe finanse. Pierwszym krokiem do odpowiedzi na pytanie o kwotę, jaką będzie skłonny pożyczyć nam bank, jest podzielenie się informacją o comiesięcznych obciążeniach domowego budżetu. Im więcej zaciągniętych kredytów, regularnych opłat, zobowiązań, tym mniej środków do dyspozycji w rodzinie, w tym na pokrycie raty przyszłego zobowiązania hipotecznego. Przymierzanie się do kredytu hipotecznego to najlepszy czas na pozbycie się nieużywanych kart kredytowych, spłacenie mniejszych długów czy skonsolidowanie ich tak, by zminimalizować ponoszone w związku z tym wydatki.
Tak przygotowanym można wybrać się po porównanie rynkowych ofert. Źródłem informacji na temat oprocentowania kredytów z powodzeniem może być internet, po kalkulację całkowitego kosztu kredytu, z uwzględnieniem wszystkich bankowych wymagań i symulacją kwot comiesięcznych można się też udać do doradcy. Na wypadek, gdyby bank miał zawieść oczekiwania klienta i odmówić pożyczki, pytanie o dostępność kredytów warto zadać odpowiednio wcześnie.
Jeśli okaże się, że żadna z instytucji nie jest w stanie pożyczyć kwoty, jakiej potrzebuje klient, czas zweryfikować mieszkaniowe marzenia albo powziąć kolejne kroki na drodze do poprawy zdolności kredytowej. Pierwszy scenariusz oznacza przeorganizowanie planów mieszkaniowych, powtórną analizę lokalizacji, metrażu i standardu, by rozważyć zakup nieruchomości za mniejszą od zakładanej kwotę. Drugie rozwiązanie zakłada utrzymanie założeń co do lokum i pracę nad polepszeniem kondycji finansowej. Dodatkowym źródłem domowych dochodów może być zmiana lub podjęcie kolejnej pracy. Jeśli nie wchodzi to w grę, przedmiotem poszukiwań należy uczynić nie nowy etat, ale współkredytobiorcę. Jeśli i to zawiedzie, może to być sygnał do odłożenia w czasie decyzji o zakupie mieszkania.
Badanie zdolności nie tylko w interesie banku
Procedura oceny jakości klienta, który zjawia się w banku po kredyt na mieszkanie, ucięła już niejedno marzenie o własnym domu. Tymczasem leży ona nie tylko w interesie banku, ale również – a może przede wszystkim – w interesie klienta. Koniec końców to on podpisze umowę, wiążącą go z bankiem często na kilkadziesiąt kolejnych lat, w myśl której miesiąc w miesiąc będzie przekazywać sporą część swoich przychodów do banku.
Nawet jeśli obciążenie w postaci szacowanej raty nie sprawia nam dziś kłopotu, trudno mieć pewność, że sytuacja nie zmieni się na niekorzyść w kolejnych latach. Ocena zdolności kredytowej ma służyć wyeliminowaniu klientów, którzy mogliby sobie nie poradzić ze spłatą zobowiązania w razie zawirowań w domowym budżecie.
Malwina Wrotniak, analityk Bankier.pl
Źródło:
