AIPonad 70% menedżerów wymaga więcej, a kwestia podwyżek dzieli firmy

Wdrożenie sztucznej inteligencji w europejskich przedsiębiorstwach, zamiast oczekiwanej ulgi, przyniosło wyraźny wzrost oczekiwań wobec pracowników – wyższy poziom wyników deklaruje aż 70,5% menedżerów. Jak wynika z badania firmy Factorial, dla 63% badanych obciążenie obowiązkami nie uległo zmianie lub nawet wzrosło, co weryfikuje dotychczasowe obietnice o automatyzacji codziennej pracy.

W tle narasta kluczowy spór o to, czy wyższa wydajność generowana przy wsparciu algorytmów powinna bezpośrednio przekładać się na wyższe pensje, czy stanowić wyłączny zysk organizacji.

1. Iluzja mniejszego obciążenia: AI jako powód do podnoszenia poprzeczki

Początkowa narracja towarzysząca wdrażaniu sztucznej inteligencji opierała się na obietnicy odciążenia zespołów z rutynowych zadań i stworzenia przestrzeni na pracę koncepcyjną. Zderzenie tych zapowiedzi z operacyjną rzeczywistością europejskich firm pokazuje jednak głęboką rozbieżność. Dla kadry zarządzającej wzrost efektywności operacyjnej staje się nie tyle okazją do redukcji presji czasowej, ile naturalnym pretekstem do stawiania wyższych celów biznesowych. Percepcja wydajności przez menedżerów uległa przedefiniowaniu: technologia przestała być traktowana jako wsparcie, a stała się nowym punktem odniesienia dla norm pracowniczych.

Poniższe zestawienie danych obrazuje skalę zjawiska i kontrast między oczekiwaniami przełożonych a realnym obciążeniem kadry:

Analiza tych danych wskazuje na niebezpieczną dysproporcję. Podczas gdy 70,5% kadry kierowniczej wymaga od podwładnych wyższych rezultatów, zaledwie 31% pracowników odnotowało realne zmniejszenie poziomu obciążenia zawodowymi obowiązkami. Zestawienie tego wyniku z grupą 63% osób, u których nakład pracy pozostał bez zmian lub wręcz wzrósł, ujawnia narastające ryzyko przeciążenia operacyjnego. Jeżeli wyższa wydajność osiągana dzięki technologii jest konsumowana wyłącznie przez zwiększanie limitów zadań, w długim okresie prowadzić to może do wypalenia zawodowego zespołów.

Sztuczna inteligencja miała odciążać pracowników, ale w wielu firmach staje się przede wszystkim argumentem za podnoszeniem im poprzeczki. Jeśli zespół dzięki nowym narzędziom wykonuje zadania szybciej, nie oznacza to automatycznie, że powinien dostawać coraz więcej obowiązków. Tym bardziej że wzrost produktywności nie zawsze wynika wyłącznie z indywidualnego wysiłku pracownika – to również efekt inwestycji organizacji w technologię i usprawnienie procesów. Kluczowe staje się więc pytanie, jak dzielić korzyści płynące z automatyzacji. Nie musi to oznaczać prostego przeliczania każdej zaoszczędzonej godziny na podwyżkę, ale firmy powinny wypracować przejrzyste zasady wynagradzania za efekty i dodatkową wartość tworzoną przez pracowników. Jeśli AI podnosi oczekiwania, a nie przynosi zespołom żadnych odczuwalnych korzyści, trudno będzie utrzymać ich zaangażowanie” - mówi Tomasz Wykowski, Country Manager Factorial w Polsce

Wraz z podnoszeniem wymagań nieuchronnie pojawia się jednak pytanie o ekwiwalentność świadczeń i gratyfikację finansową za wyższą produktywność.

Walka o owoce produktywności - czy za wyższą wydajnością z AI powinny iść podwyżki?

Kwestia podziału zysków z tytułu cyfrowej transformacji staje się obecnie jednym z najbardziej zapalnych punktów w relacjach między pracodawcami a pracownikami. W erze, w której automatyzacja pozwala generować wyższą wartość w krótszym czasie, dotychczasowe modele wynagradzania tracą swoją elastyczność. Wypracowanie sprawiedliwej polityki płacowej wymaga zdefiniowania, w jakim stopniu wzrost wydajności jest zasługą kompetencji kadry, a w jakim efektem nakładów inwestycyjnych firmy w technologię.

Podejście kadry zarządzającej do kwestii podwyżek jest silnie podzielone, choć łącznie 62,9% badanych popiera wzrost wynagrodzeń w jakiejś formie:

• podwyżki proporcjonalne do produktywności: 27% badanych uważa, że wzrost wynagrodzeń powinien ściśle odzwierciedlać skalę wzrostu wydajności uzyskanej dzięki AI;
• podwyżki niezależne od wydajności: Najliczniejsza grupa, stanowiąca 36% respondentów, opowiada się za wzrostem pensji, który nie jest bezpośrednio powiązany ze wskaźnikami produktywności;
• korzyść wyłącznie dla pracodawcy: 19,5% respondentów stoi na stanowisku, że wynagrodzenia nie powinny ulec zmianie, a całość zysków ze zwiększonej efektywności musi przypadać firmie;
• uzależnienie od stanowiska: 14,5% ankietowanych wskazuje, że ewentualna korekta pensji powinna być uzależniona od specyfiki pełnionej funkcji w organizacji.

Brak systemowych i przejrzystych rozwiązań w zakresie premiowania za efektywność generowaną przez technologię niesie za sobą poważne konsekwencje rynkowe. Jeśli pracownicy dostrzegą, że wdrażanie narzędzi AI skutkuje jedynie rosnącą presją i nakładem pracy bez odpowiedniej rekompensaty finansowej, organizacje muszą liczyć się ze spadkiem zaangażowania oraz trudnościami w retencji kluczowych talentów.

Rosnące oczekiwania płacowe i spór o podział korzyści stanowią jednak tylko jeden z wymiarów głębszego przekształcenia, jakiemu ulegają całe struktury organizacyjne.

Przeobrażenie procesów i przyszłość etatów. Jak AI zmienia organizacje?

Wpływ sztucznej inteligencji na rynek pracy wychodzi daleko poza proste dyskusje o redukcji zatrudnienia. W perspektywie najbliższych miesięcy oraz lat automatyzacja systemów HR i procesów operacyjnych doprowadzi do fundamentalnej przebudowy modelu pracy. Rola technologii nie polega na bezrefleksyjnym zastępowaniu ludzi przez algorytmy, lecz na redefinicji dotychczasowych zakresów odpowiedzialności i eliminacji obciążeń administracyjnych.

Prognozy kadry kierowniczej wskazują na szybkie tempo nadchodzących zmian oraz stabilizację bilansu miejsc pracy:

• perspektywa transformacji procesów (12 miesięcy): aż 81,3% menedżerów oczekuje, że AI zmieni codzienny sposób funkcjonowania ich firm, z czego 24% przewiduje transformację o charakterze radykalnym;
• prognoza rynku pracy (3 lata): głosy dotyczące zatrudnienia rozkładają się równomiernie – 33,5% badanych przewiduje wzrost zatrudnienia, 33,5% oczekuje stabilizacji, natomiast 30% spodziewa się spadku liczby etatów.

Przedsiębiorstwa najchętniej wdrażają sztuczną inteligencję w obszarach charakteryzujących się dużą powtarzalnością procesów. Do głównych domen zastosowania należą:

1. Tworzenie szkoleń – 41,5%
2. Zarządzanie nieobecnościami i urlopami – 39,0%
3. Wsparcie ocen pracowniczych – 37,5%
4. Przygotowywanie list płac – 33,5%
5. Rekrutacja i wstępna selekcja kandydatów – 31,5%
6. Onboarding nowych pracowników – 22,2%

Dominacja procesów szkoleniowych, urlopowych czy płacowych w pierwszych falach wdrożeń AI nie jest przypadkowa. Obszary te opierają się na powtarzalnych schematach danych oraz ściśle określonych regułach operacyjnych, co czyni je naturalnym poligonem doświadczalnym dla algorytmów. Pozwala to na szybkie osiągnięcie natychmiastowej redukcji długu administracyjnego przy minimalnym ryzyku decyzyjnym, uwalniając zasoby czasowe kadry zarządzającej.

Mimo tak szerokiej automatyzacji operacyjnej, respondenci badania jednoznacznie podkreślają, że we wszystkich wymienionych procesach ostateczna decyzja zawsze pozostaje w rękach człowieka.

Przyszłość rynku pracy nie sprowadza się do prostego rachunku, ile etatów sztuczna inteligencja zlikwiduje, a ile nowych stworzy. Ważne, jak zmienia się sam sposób wykonywania obowiązków i zakres odpowiedzialności pracowników. Widzimy to szczególnie wyraźnie w obszarach, w których AI coraz częściej wspiera zadania wymagające dotychczas dużego nakładu pracy administracyjnej. Nie oznacza to jednak, że technologia powinna samodzielnie podejmować decyzje dotyczące ludzi. Wartością AI nie jest zastępowanie menedżerów, ale zapewnianie im lepszych informacji i większej ilości czasu na działania wymagające doświadczenia, oceny sytuacji i kontaktu z zespołem. Firmy, które wykorzystają tę możliwość, mogą zwiększać efektywność bez konieczności ciągłego zwiększania obciążenia pracowników - mówi Tomasz Wykowski, Country Manager Factorial w Polsce.

Rosnące skomplikowanie procesów zarządczych sprawia, że kluczowego znaczenia nabiera wybór odpowiednich partnerów technologicznych zdolnych do dostarczenia dojrzałych narzędzi.

Oprac. JM

Najlepsze produkty finansowe znajdziesz w naszej porównywarce - SPRAWDŹ

Źródło: