Gdzie podziewa się gotówka? Australijski bank centralny sprawdził

analityk Bankier.pl

Tylko 15 do 35 proc. gotówki znajdującej się w obiegu służy do dokonywania codziennych transakcji, szacuje Reserve Bank of Australia. Pozostała część znajduje zupełnie inne zastosowania, a 5 do 10 proc. gubi się lub ulega zniszczeniu, wynika z badań banku.

Popularność płatności bezgotówkowych zdecydowanie rośnie, ale w tym samym czasie wzrasta także zapotrzebowanie na banknoty. Zależność taką obserwuje się w wielu rozwiniętych krajach. To musi oznaczać, że pieniądz gotówkowy w coraz większym stopniu używany jest nie do celów transakcyjnych.

(fot. Kitch / YAY Foto)

Na Antypodach w obiegu na koniec czerwca 2018 r. znajdowało się 76 mld AUD, około 3 tys. dolarów na mieszkańca. Analitycy z australijskiego banku centralnego postanowili zbadać, gdzie trafia gotówka. Ponieważ pieniądz gotówkowy z natury ma anonimowy charakter i trudno jest śledzić jego obieg, specjaliści sięgnęli po szereg metod pozwalających oszacować rozmiary popytu różnego typu. Wyniki podsumowano w raporcie RBA „Where is the money?”.

Z analiz RBA wynika, że około 15-35 proc. banknotów używanych jest w legalnych codziennych transakcjach wykonywanych na terenie Australii. Pozostała część służy przechowywaniu wartości i wykorzystywana jest w szarej i czarnej strefie. Szacunki badaczy wskazują, że:

  • od 50 do 75 proc. gotówki znajdującej się w obiegu to pieniądz przechowywany jako forma gromadzenia siły nabywczej lub rezerwa płynności. Z estymacji przeprowadzonych przez ekspertów wynika, że około 10-20 proc. zasobów pieniądza gotówkowego trafia „do materaca” w kraju, a do 15 proc. wywożonych jest za granicę i tam pozostaje.
  • Od 4 do 8 proc. pieniądza gotówkowego znajduje zastosowanie w transakcjach nielegalnych lub nieopodatkowanych. 1-2 proc. używane jest do zakupu narkotyków, a około 1 proc. – do przechowywania zysków z czarnorynkowej działalności.
  • Od 5 do 10 proc. banknotów zostaje zniszczonych lub zagubionych.

W raporcie wykorzystano m.in. metodę szacowania wielkości konsumpcji poszczególnych typów narkotyków w oparciu o analizę chemiczną ścieków w dużych miastach. Na tej podstawie określono prawdopodobną wielkość ogółu transakcji, biorąc pod uwagę m.in. ceny rynkowe substancji i „rozcieńczanie” narkotyków na różnych poziomach dystrybucji.

Z kolei szacując zasoby gotówki używane do przechowywania zysków ze sprzedaży nielegalnych substancji, sięgnięto po dane wymiaru sprawiedliwości. Wynika z nich, że dostawcy narkotyków przechowują w banknotach około 2 proc. wartości posiadanego towaru.

„Z naszych danych wynika, że udział banknotów wykorzystywanych w celach transakcyjnych spadał w ostatnich dekadach o około 1-1,5 pp. rocznie (…) Jest zatem prawdopodobne, że głównym czynnikiem ostatniego wzrostu popytu na pieniądz gotówkowy są inne, nietransakcyjne zastosowania” – wskazano w podsumowaniu raportu.

Michał Kisiel

Źródło:

Newsletter Bankier.pl

Dodałeś komentarz Twój komentarz został zapisany i pojawi się na stronie za kilka minut.

Nowy komentarz

Anuluj
74 3 silvio_gesell

Gotówka powinna być terminowa, tak jak weksle.

! Odpowiedz
3 95 pull_up_terrain_ahead

Twój umysł jest chyba terminowy i jakiś czas temu stracił ważność.

! Odpowiedz
4 19 joseph_k

A czy zamiast umarzać gotówkę nie łatwiej kontrolować podaż tak jak teraz robimy?

! Odpowiedz
2 5 silvio_gesell odpowiada joseph_k

Nie da się zmniejszać podaży gotówki, bo im mniej dostępna tym więcej zostanie wycofane z obrotu i wyląduje w materacu.

! Odpowiedz
0 5 joseph_k odpowiada silvio_gesell

Niekoniecznie, aby gotówka zaczęła znikać z obiegu i lądować w materacu jej wzrost musiałby być na tyle mały, że wzrost jej wartości przekroczyłby oprocentowanie depozytów. A przecież można ograniczyć dodruk do takiego stopnia żeby inflacja utrzymywała odpowiednią ilość pieniądza w obiegu.

! Odpowiedz
2 1 silvio_gesell odpowiada joseph_k

„wzrost [gotówki] musiałby być na tyle mały, że wzrost jej wartości przekroczyłby oprocentowanie depozytów”

Jednak zauważ, że oprocentowanie depozytów może być dużo niższe niż wynika z samych stóp - a to z powodu ryzyka bankructwa banku. Wystarczy że zbankrutuje większy bank i ludzie wkalkulują ryzyko trzymania na depozytachw i jest lawina. Tak się stało w Grecji i na Ukrainie.

A bardzo trudno jest niedoprowadzić do bankructwa banków w sytuacji gdy maleje populacja w wieku produkcyjnym i niemożności obniżenia stóp poniżej zera, bo spadkobiercy mogą odmówić przyjęcia długów w spadku.

Pokaż cały komentarz ! Odpowiedz
2 3 joseph_k odpowiada silvio_gesell

thx

! Odpowiedz
1 1 silvio_gesell odpowiada joseph_k

To ja dziękuję, bo popatrzyłeś na to z zupełnie nowej dla mnie strony.

! Odpowiedz
0 46 dziki_losos

Australia właśnie przegłosowała ustawę przeciwko szyfrowaniu (The Assistance and Access Bill 2018. Wygląda na to, że teraz biorą się za gotówkę. Czy ten kraj wygra wyścig w czasie z roku 2018 do 1984?

! Odpowiedz
1 16 qbotcenko

A gdzie pozostałe 0,99999% na bimber bez akcyzy? ;P

! Odpowiedz

Do rozliczenia PIT 2018 zostało:

WCZYTAJ TWÓJ E-PIT

Wskaźniki makroekonomiczne

Inflacja rdr 1,7% III 2019
PKB rdr 4,9% IV kw. 2018
Stopa bezrobocia 6,1% I 2019
Przeciętne wynagrodzenie 4 931,8 zł I 2019
Produkcja przemysłowa rdr 5,6% III 2019

Znajdź profil