Wojna z gotówką - Najnowsze wiadomości

Gdy myślimy o krajach najbardziej bezgotówkowych, na myśl przychodzą zwykle Skandynawowie. Trudniej wskazać, gdzie najwięcej użytkowników mają banknoty i monety. Do tej grupy Polska już się zdecydowanie nie zalicza.

Zwiększenie limitu płatności gotówkowych między przedsiębiorcami z 15 000 do 25 000 zł - zakłada projekt noweli złożonej w Sejmie przez klub Centrum. Posłowie przygotowali też projekt uchwały, który wzywa izbę do wsparcia i ochrony prawnej obrotu gotówkowego na terenie Polski.

Spada liczba gotowych na pożegnanie się z papierowym pieniądzem, a jednocześnie rośnie grono niezadowolonych z łatwości dostępu do gotówki. Wyniki badania regularnego badania szwajcarskiego banku centralnego pokazują ciekawy trend.

Dostarczanie pieniądza gotówkowego klientom to element „społecznej licencji” udzielonej bankom. To obowiązek idący w parze z darmową płynnością trafiającą na rachunki osobiste. Takie zdanie pojawia się w dokumencie banku centralnego Nowej Zelandii prezentującym propozycję nowych obowiązków dla kredytodawców.

Dodatkowa opłata albo rabat – tak sprzedawcy mogą próbować sterować naszymi wyborami przy kasie. Najnowsze badanie ekspertów Boston Fed pokazuje, że zwyczaje płatnicze są nad wyraz odporne na takie bodźce. A to źle wróży rodzącym się w bólach płatniczym innowacjom.

Transakcje bezgotówkowe wybiera na co dzień 61 proc. konsumentów, a 47 proc. uważa dostęp do gotówki za konieczne zabezpieczenie - wynika z badania IBRiS zrealizowanego dla Blik. Przy tym 36 proc. uczestników badania wskazało, że możliwość wypłaty za pomocą telefonu przydała im się w nagłej sytuacji.

"W kilku krajach obowiązują zalecenia, by gospodarstwa domowe utrzymywały zapas gotówki na kilka dni na niezbędne zakupy. To od 70 do 100 euro na osobę" - Europejski Bank Centralny przestrzega mieszkańców UE przed sytuacjami, w których dostęp do ich pieniędzy na kontach zostanie zablokowany.

Biuro prasowe firmy IT Card tłumaczy, dlaczego wprowadza ograniczenia w wypłatach Blikiem z bankomatów Planet Cash. Zdaniem firmy, Polski Standard Płatności płaci operatorom bankomatów za wypłatę gotówki przez klienta 1,20 zł – niezależnie od kwoty wypłaty. „To stawka z 2010 roku” – tłumaczą przedstawiciele IT Card.

Pieniądze do wydania tylko w określonych miejscach lub ograniczonym czasie – na tym może polegać tzw. programowalność cyfrowej waluty. Taką opcję testują właśnie na szerszą skalę Indie, gdzie w oparciu o CBDC tworzony jest system wsparcia dla najbiedniejszych.

Po 9 latach analiz, eksperymentów i testów Norges Bank potwierdza wcześniejsze wnioski – cyfrowy pieniądz nie jest na razie potrzebny. Co ważne, sceptyczny jest bank centralny kraju, który dzierży pierwsze miejsce na świecie pod względem marginalizacji roli gotówki.

46 proc. ankietowanych przyznało, że zrezygnowało z zakupów, dlatego że nie mogło skorzystać z preferowanej przez siebie formy płatności - wynika z poniedziałkowego badania Fundacji Polska Bezgotówkowa. Jak dodano, 42 proc. Polaków z tego samego powodu zmieniło miejsce zakupu.

Gotówki niby jest pod dostatkiem, ale trudno się w nią zaopatrzyć. To paradoks, który staje się rzeczywistością, gdy banki wycofują się z fizycznego świata, a bankomatowy biznes staje się nierentowny. Kolejne kraje w Europie postanawiają walczyć z tym zjawiskiem.

Mimo dekady prac nad integracją rynków finansowych Unia Europejska wciąż boryka się z fundamentalnym problemem: Europejczycy gromadzą rekordowe ilości gotówki, a ich inwestycje zasilają gospodarkę amerykańską, zamiast wspierać rozwój rodzimych firm. Enrico Letta, były premier Włoch, określił to zjawisko mianem „rodzaju zbiorowego samobójstwa”.

Do końca roku mają być gotowe wstępne założenia regulacji prawnych określających zasady wprowadzenia cyfrowego euro. Wokół europejskiego CBDC nadal toczy się dyskusja i nie brakuje sceptycznych głosów. Do najważniejszych wątpliwości odniósł się niedawno Piero Cipollone z Rady Zarządzającej Europejskiego Banku Centralnego.

Dłuższe zakłócenia w łączności mogą sprawić, że pieniądz bezgotówkowy okaże się bezużyteczny. Teoretycznie karty płatnicze mogą działać offline, ale diabeł tkwi w szczegółach. Przykład Danii czy Szwecji pokazuje, że gotowość wymaga planowania już dziś.

W 2024 r. 52 proc. transakcji w strefie euro miało charakter gotówkowy. Pod względem wartości transakcji odsetek ten był znacznie mniejszy i wynosił 39 proc. – poinformowano w „Tygodniku Gospodarczym PIE”.

Punkty usługowe muszą mieć możliwość przyjmowania płatności cyfrowych, np. kartami bankowymi, również w trybie offline, gdy nie działa system – zalecił w poniedziałek Bank Narodowy Danii. Prace nad takim rozwiązaniem już trwają, pierwsze sklepy mają być gotowe do końca roku.

Austriacki Oberbank wstrzymał obsługę gotówki w swoich placówkach w Niemczech: zdemontował bankomaty i zamknął kasy. Klienci mają korzystać z bankomatów innych sieci i wypłat przy kasach w sklepach. Zmiana była wdrażana od końca sierpnia i komunikowana na początku września 2025 r.

Ponad połowa młodych dorosłych Polaków zawsze lub prawie zawsze płaci bezgotówkowo - wynika z badania „Preferencje płatnicze Polaków 2025”. Ponadto niemal 8 na 10 badanych stwierdziło, że chętniej wraca do sklepów i punktów usługowych oferujących płatności cyfrowe.