Ministrowie finansów państw UE zgodzili się w piątek na przystąpienie Bułgarii do strefy euro 1 stycznia 2026 r. Z początkiem przyszłego roku Bułgaria zostanie 21. państwem członkowskim UE w eurolandzie.
Aby wprowadzić euro, państwo musi spełnić tzw. kryteria konwergencji. O tym, czy dane państwo może przyjąć wspólną walutę, decydują kraje członkowskie na podstawie oceny Komisji Europejskiej. KE oceniła pozytywnie wysiłki Bułgarii 4 czerwca.
Kwestię wejścia Bułgarii do strefy euro omówią przywódcy państw członkowskich na szczycie w przyszłym tygodniu w Brukseli.
Finalizacja prawnego procesu wprowadzania Bułgarii do strefy euro zakończy się przyjęciem trzech aktów prawnych przez kraje członkowskie; mają one zostać przyjęte w lipcu. Umożliwi to Bułgarii wprowadzenie euro do obiegu 1 stycznia 2026 r.
Oprócz Bułgarii poza strefą euro pozostaje sześć państw UE: Polska, Szwecja, Czechy, Węgry, Rumunia i Dania.
KE będzie przyglądać się Bułgarii
Unijny komisarz gospodarki Valdis Dombrovskis zapowiedział, że Komisja Europejska będzie monitorować ceny po przystąpieniu Bułgarii do strefy euro, by zapobiec ich wzrostom. W piątek ministrowie finansów państw UE zgodzili się na przystąpienie tego kraju do strefy euro od 1 stycznia 2026 r.
Dombrovskis odniósł się do obaw związanych ze wzrostem cen po wprowadzeniu euro. Jak podkreślił, jest to kwestia, która wymaga monitorowania, ponieważ niektóre firmy wykorzystują samą zmianę waluty jako pretekst do podnoszenia cen.
Dodał, że przy poprzednich transferach do eurolandu (w 2023 r. do strefy euro dołączyła Chorwacja) wpływ zmiany waluty na inflację był bardzo ograniczony i wahał się w przedziale od 0,1 do 0,3 procent.
"Jest to więcej niż zrównoważone w średnim okresie, dzięki niższym stopom procentowym, niższym kosztom wymiany walut, większej przejrzystości cen" - powiedział.
Według Dombrovskisa monitorowanie cen należy rozpocząć z dużym wyprzedzeniem i kontynuować po wprowadzeniu wspólnej waluty. Jak zaznaczył, można też wskazywać palcem na firmy, które wykorzystują samą zmianę euro jako pretekst do podnoszenia cen.
Pomaga także - jak mówił - "podwójne wyświetlanie cen przed i po zmianie, aby obywatele przyzwyczaili się do cen w euro". Dodał, że opłaca się także praca ze społecznością biznesową nad uczciwą zmianą waluty, by firmy nie wykorzystywały wejścia do eurolandu jako pretekstu do zwiększania cen.
Polska na razie nie myśli o euro
Minister finansów Andrzej Domański, który przewodniczył spotkaniu swoich odpowiedników w piątek w Luksemburgu, w rozmowie z dziennikarzami oznajmił, że Polska nie prowadzi prac nad przystąpieniem do strefy euro. W jego ocenie jest to stan optymalny.
Warunkiem wejścia do strefy euro jest spełnienie czterech kryteriów (zwanych konwergencyjnymi). Chodzi o: stabilność cen (niska inflacja), stabilne finanse publiczne (deficyt budżetowy poniżej 3 proc. PKB i dług publiczny poniżej 60 proc. PKB), stabilność kursu walutowego (udział w tzw. mechanizmie ERM II, tzw. poczekalni strefy euro, przez co najmniej dwa lata bez poważnych zaburzeń kursowych) i zbieżność długoterminowych stóp procentowych (średnia nominalna długoterminowa stopa procentowa może być wyższa o maksymalnie 2 pkt proc. od średniej stóp procentowych w trzech krajach UE o najniższej inflacji).
10 lipca 2020 r. Bułgaria przystąpiła do mechanizmu ERM II, który nazywany jest "poczekalnią strefy euro". Od tego czasu kurs bułgarskiego lewa został powiązany z euro.
Z Luksemburga Magdalena Cedro (PAP)
mce/ mal/ mow/
