W święta, Sylwestra i Nowy Rok nie wszyscy mają wolne. Wiele osób musi wtedy pracować. Czy pracodawca ma prawo wymagać od pracownika przyjścia do pracy w Wigilię lub Sylwestra?
Z założenia niedziele i święta powinny być dniami wolnymi od pracy. Wówczas pracownik co do zasady nie musi wykonywać swoich obowiązków służbowych. Jednak zgodnie z obowiązującym prawem Wigilia i Sylwester, to zwykłe dni robocze.
– W te dni pracodawca może normalnie zaplanować pracę w swojej firmie – mówi Bankier.pl Aleksandra Zagajewska, kierownik Sekcji Poradnictwa Państwowej Inspekcji Pracy w Warszawie. – Nawet jeśli pracownik rozpoczyna wykonywanie swoich obowiązków służbowych jeszcze w wigilijny wieczór, a kończy je już w dzień świąteczny, zalicza się to do tzw. doby pracowniczej. Zaczyna się ona w momencie rozpoczęcia pracy zgodnie z harmonogramem. To samo dotyczy Sylwestra.
Ktoś musi pracować, żeby odpoczywać mógł ktoś
Jednak według polskiego prawa również praca w niedziele i święta jest dozwolona, jednak wyłącznie dla wybranych branż. Należą do nich m.in. służby ratownicze, zakłady opieki zdrowotnej, domy pomocy społecznej, firmy zajmujące się ochroną mienia i osób, przedsiębiorstwa transportowe, służby komunalne, gastronomia, hotelarstwo, turystyka, rolnictwo oraz zakłady pracujące w tzw. ruchu ciągłym, czyli takim, który musi być nieprzerwanie prowadzony przez 24 godziny na dobę np. w fabrykach czy hutach.
– Za pracę w te dni pracownikowi należy się dzień wolny – twierdzi Aleksandra Zagajewska. – Pracodawca, planując harmonogram, musi zapewnić tyle dni wolnych, ile pracownik przepracował w dni świąteczne w danym okresie rozliczeniowym.
Praca w święta lepiej wynagradzana
Jeżeli nie ma takiej możliwości, aby pracownik otrzymał dzień wolny za pracę w święto, należy mu się dodatkowe wynagrodzenie w wysokości 100 proc. za każdą godzinę pracy w dzień świąteczny. Prawa do takiego wynagrodzenia nie mają osoby zatrudnione w systemie czasu pracy weekendowej, czyli w soboty i niedziele, na swój wyraźny wniosek. Nie mają oni prawa do otrzymywania dodatku do wynagrodzenia za przepracowane godziny. Wszelkie wątpliwości reguluje tutaj art. 151 Kodeksu pracy.
Dni ustawowo wolne od pracy:
- 1 stycznia – Nowy Rok
- 6 stycznia – Święto Trzech Króli
- pierwszy dzień Wielkanocy
- drugi dzień Wielkanocy
- 1 maja – Święto Pracy
- 3 maja – Święto Konstytucji 3 Maja
- pierwszy dzień Zielonych Świątek
- Boże Ciało
- 15 sierpnia – Święto Wojska Polskiego, Wniebowzięcie Najświętszej Maryi Panny
- 1 listopada – Wszystkich Świętych
- 11 listopada – Święto Niepodległości
- 25 grudnia – pierwszy dzień Bożego Narodzenia
- 26 grudnia – drugi dzień Bożego Narodzenia
- wszystkie niedziele
