O czym każdy przedsiębiorca powinien wiedzieć?
Rozwój województwa lubuskiego ukierunkowany jest na zintensyfikowanie wielostronnych kontaktów z partnerami zagranicznymi. Zarząd chce, aby coraz więcej przedsiębiorstw w regionie funkcjonujących zarówno na krajowym rynku, jak i w międzynarodowym otoczeniu biznesu, stało się równymi partnerami w wymianie handlowej, technologicznej i kapitałowej. Jak słusznie zauważa w tym celu niezbędne są działania wspomagające przedsiębiorczość, szczególnie małe i średnie przedsiębiorstwa, dominujące w strukturze gospodarczej województwa. Dla osiągnięcia wysokiej ścieżki wzrostu, niezbędne jest zatem podniesienie innowacyjności licznych podmiotów gospodarczych funkcjonujących w województwie.Jak pokazują szacunkowe dane zgromadzone przez Zarząd Województwa, większość lubuskich przedsiębiorstw jest nie doinwestowana, parki maszynowe nie spełniają standardów europejskich, a ostra konkurencja na Rynku Europejskim może w praktyce doprowadzić wiele przedsiębiorstw do bankructwa. Zarząd widząc te zagrożenia stworzył instrumenty finansowe i systemowe wspierające rozwój przedsiębiorstw.
Działania Zarządu obejmują zarówno bezpośrednie wsparcie inwestycyjne, jak również wsparcie dla instytucji otoczenia biznesu. W ramach tego wsparcia będą realizowane działania o charakterze inwestycyjnym oraz o charakterze doradczym. Chodzi tutaj przede wszystkim o działania przedsiębiorców, skupiające się na wdrażanie systemów zarządzania przedsiębiorstwem. Promowane będą także systemy wprowadzenia na rynek nowego produktu, tworzenie sieci kooperacyjnych oraz pozyskiwania zewnętrznego inwestora.
W ramach Lubuskiego Regionalnego Programu Operacyjnego (dalej: LRPO) Zarządowi chodzi głównie o to, aby działania podejmowane przez przedsiębiorców prowadziły m.in. do:
- zmniejszania rozwarstwienia społecznego, wyrównywania szans, przeciwdziałania;
- marginalizacji i dyskryminacji;
- podnoszenia jakości środowiska naturalnego poprzez ograniczanie szkodliwego wpływu produkcji i konsumpcji na stan środowiska i ochronę zasobów przyrodniczych;
- działań podejmowanych w celu zapobiegania powodziom;
- działań podejmowanych na dostosowywaniu się całego regionu do zmian klimatycznych i zasadniczo łagodziły ich stopień.
Realizacja priorytetu ma doprowadzić do stworzenia warunków sprzyjających rozwojowi ekonomicznemu, stabilizacji sytuacji na rynku oraz wzmocnieniu siły kapitałowej przedsiębiorstw. Wdrażanie zaplanowanych w priorytecie działań będzie zatem komplementarne w stosunku do innych instrumentów wparcia Wspólnoty skierowanych na rozwój przedsiębiorczości.
Cele strategiczne i cele horyzontalne dla przedsiębiorstw
Cel strategiczny według Zarządu zostanie osiągnięty przez realizację celów horyzontalnych (szczegółowych), do których należy zaliczyć:- poprawę jakości funkcjonowania instytucji publicznych oraz rozbudowa mechanizmów partnerstwa;
- poprawę jakości kapitału ludzkiego i zwiększenie spójności społecznej;
- budowę i modernizację infrastruktury technicznej i społecznej;
- podniesienie konkurencyjności i innowacyjności przedsiębiorstw, w tym szczególnie sektora wytwórczego o wysokiej wartości dodanej oraz rozwój sektora usług;
- wzrost konkurencyjności polskich regionów i przeciwdziałanie ich marginalizacji społecznej, gospodarczej i przestrzennej;
- wyrównywanie szans rozwojowych i wspomaganie zmian strukturalnych na obszarach wiejskich.
Oczywiście stopień ogólności tych celów horyzontalnych jest znaczny, ale przedsiębiorcy powinni je znać z uwagi na projekty, które będą przedstawiać Zarządowi. Tylko takie działania przedsiębiorców gwarantują im sukces w postaci sfinansowania złożonych projektów.
Należy podkreślić, że Zarząd najpierw w Strategii Rozwoju Województwa Lubuskiego z 2000 r., a następnie w RPO w 2007 roku określił cztery cele główne:
- cel pierwszy zawiera wszystkie działania o charakterze materialnym (infrastrukturalnym) zapewniające osiągnięcie wysokiej spójności przestrzennej, gospodarczej oraz społecznej, przy dokładniejszym zdefiniowaniu obszarów ostatniego członu (spójność społeczna),
- cel drugi - szerzej definiuje cele operacyjne w zakresie działań mieszczących się w pojęciu poziomu życia oraz podstawowych usług publicznych mających zasadniczy wpływ na jego poziom (edukacja, kultura, zdrowie, opieka społeczna),
- cel trzeci rozszerza pojęcie "rozwoju przedsiębiorczości" poprzez nadanie szczególnej rangi zagadnieniom innowacyjności i transferu osiągnięć nauki do gospodarki, mając na uwadze rekomendacje wynikające ze Strategii Lizbońskiej,
4) cel czwarty wskazuje na efektywne wykorzystanie zasobów środowiska przyrodnicze
i kulturowego.
Wokół tych celów skupione zostały bardziej szczegółowe cele, takie jak:
- rozwój cywilizacyjny i wzrost konkurencyjności regionu przede wszystkim poprzez inwestycje w projekty infrastrukturalne o dużej wartości dodanej,
- rozwój gospodarczy województwa poprzez zintegrowanie działań dla tworzenia warunków sprzyjających wzrostowi inwestycji na poziomie regionalnym i lokalnym, prowadzących do wzrostu zatrudnienia,
- utrzymanie wysokich standardów ekologicznych przez poprawę funkcjonowania infrastruktury ochrony środowiska przyrodniczego,
- stworzenie atrakcyjnych i bezpiecznych warunków życia w województwie lubuskim poprzez poprawę jakości i dostępności usług edukacyjnych oraz zdrowotnych oraz znoszenie dysproporcji między dynamicznymi centrami wzrostu, a terenami marginalizowanymi, w tym rozwój obszarów wiejskich,
- wzrost znaczenia turystyki i kultury jako czynnika stymulującego rozwój gospodarczy i społeczny województwa przez rozwój regionalnej oferty turystycznej oraz wykorzystanie potencjału kultury.
Jak podaje Zarząd cel stawiany przedsiębiorcom, a związany ze zrównoważonym rozwojem regionu lubuskiego oraz poszanowaniem zasad ochrony środowiska przyrodniczego, jest bardzo ważnym aspektem realizacji całego programu operacyjnego. Znalazł on swoje odzwierciedlenie zarówno w treści celu strategicznego programu, jak i w podstawowych zasadach jego realizacji. Będzie on respektowany na każdym etapie wdrażania, jako jeden z ważnych elementów procesu oceny zgłoszonych projektów. Realizacja zasady zrównoważonego rozwoju zostanie więc zapewniona poprzez rozwiązania proceduralne instrukcje wykonawcze dla przedsiębiorców. Z instrukcjami tymi można zapoznać się bliżej na stronach Internetowych Zarządu Województwa http://www.lrpo.lubuskie.pl
Omówienie priorytetów
Rozwój infrastruktury i wzmocnienie potencjału innowacyjnegoDziałania przedsiębiorców realizowane w ramach priorytetu I mają przyczynić się do wzmocnienia konkurencyjności regionu poprzez inwestycje dotyczące infrastruktury transportowej, tworzenie nowych obszarów inwestycyjnych oraz niezwykle ważnego celu, jakim jest rozwoju społeczeństwa informacyjnego, w województwie w tym na obszarach wiejskich. Projekty zatem powinny dotyczyć:
- poprawy stanu infrastruktury transportowej w województwie,
- budowy społeczeństwa opartego na wiedzy,
- zwiększenia atrakcyjności inwestycyjnej województwa.
Stymulowanie wzrostu inwestycji w przedsiębiorstwach i wzmocnienie potencjału innowacyjnego
Realizacja tego priorytetu ma następować poprzez rozwój gospodarczy województwa, jak również poprzez zintegrowanie działań dla tworzenia warunków sprzyjających wzrostowi inwestycji na poziomie regionalnym i lokalnym oraz wzrostowi zatrudnienia. Przedsiębiorcy podejmujący działania w ramach tego priorytetu powinni się nastawić na:
- wspieranie innowacyjnego charakteru przedsiębiorczości,
- wzmocnienie konkurencyjności lubuskich przedsiębiorców,
- aktywizację kooperacji podmiotów o charakterze naukowo-badawczym.
Realizacja działań przedsiębiorstw w ramach tego priorytetu powinna opierać się także o działania wspólne na rzecz rozwoju całego regionu. Konkrecja pomiędzy przedsiębiorcami, która skądinąd jest potrzebna dla rozwoju, powinna jednak zostać ukierunkowana przez samych przedsiębiorców na działania wspólne dla całego regionu.
Ochrona środowiska przyrodniczego i modernizacja infrastruktury społecznej
Ochrona i zarządzanie zasobami środowiska przyrodniczego to przede wszystkim działania przedsiębiorstw skupione wokół tworzenia i utrzymania wysokich standardów ekologicznych poprzez dalszą poprawę funkcjonowania infrastruktury ochrony środowiska przyrodniczego.
Projekty składane przez przedsiębiorców powinny dotyczyć:
- dalszej poprawy stanu środowiska przyrodniczego, w tym głównie powinny być zorientowane na: poprawie jakości powietrza, efektywności energetycznej oraz rozwój i wykorzystanie odnawialnych źródeł energii,
- poprawy warunków życia mieszkańców,
- zapewnienia bezpieczeństwa energetycznego dla całego regionu.
Z uwagi na fakt, że stosunkowa niewielka liczba projektów jest zgłaszana w ramach tego priorytetu, szanse na realizację i partycypacje unijnych środków ma stosunkowo więcej przedsiębiorców niż to ma miejsce w innych przypadkach.
Rozwój i modernizacja infrastruktury społecznej
Głównym celem tego priorytetu jest stworzenie przez przedsiębiorców atrakcyjnych i bezpiecznych warunków życia w województwie lubuskim oraz przyczynienie się do marginalizowania zjawiska dysproporcji społecznych. Priorytet ten obejmuje zarówno poprawę jakości i dostępności usług edukacyjnych oraz zdrowotnych, jak i na restrukturyzacji województwa i rewitalizacji.
Wnioski powinny zatem dotyczyć:
- poprawy jakości infrastruktury społecznej województwie,
- wzmocnieniu roli szkół wyższych i ośrodków naukowo-badawczych,
- poprawy jakości kształcenia i dostępu do wiedzy na poziomie podstawowym i ponadpodstawowym,
- poprawy jakości i dostępności usług ochrony zdrowia zarówno na szczeblu regionalnym, jak i lokalnym,
- aktywizacji obszarów strukturalnie słabych,
- tworzenia warunków do włączenia obszarów strukturalnie słabych w procesy rozwojowe,
- ułatwieniu dostępu do podstawowej infrastruktury na terenach strukturalnie słabych.
Należy pamiętać, że składając o dofinansowanie projektów realizujących założenia któregoś z przedstawionych powyżej priorytetów, przedsiębiorcy powinni obdarzyć swoje projekty większym stopniem szczegółowości. Zazwyczaj pozytywnie opiniowane są te wnioski, które charakteryzują się jak najściślejszym ukierunkowaniem działań oraz mają charakter długofalowy, ale jednocześnie o rezultatach widocznych od razu po otrzymaniu wsparcia.
Rozwój i modernizacja infrastruktury turystycznej i kulturowej
Wzrost konkurencyjności regionalnej przyświeca realizacji tego priorytetu. Zatem oferta kierowana jest do tych podmiotów gospodarczych, które upatrują realizacji swoich celów zgodnych z celami Zarządu na realizacji zadań w turystyce i kulturze. Działania podejmowane przez przedsiębiorców powinny także iść w kierunku zachowania obiektów dziedzictwa kulturowego podnosząc tym samym atrakcyjności regionu na rynku krajowym i międzynarodowym. Realizacja priorytetu przez przedsiębiorców ma się przyczynić do wzrostu znaczenia turystyki i kultury jako czynnika stymulującego rozwój gospodarczy i społeczny województwa. Wnioski powinny więc dotyczyć:
- poprawy jakości i dostępności infrastruktury turystycznej, kulturowej i sportowej w województwie,
- wzmocnienia potencjału turystycznego regionu,
- wspierania rozwoju produktów turystycznych regionu.
Istotą działań przedsiębiorców powinna być modernizacja i rewitalizacja wszelkiego dziedzictwa kulturowego. Oczywiście warto przy tym powiedzieć, że przedsiębiorcy powinni skupić się wokół szczegółowego celu np. modernizacja zamków, dworków, rozbudowa kompleksów turystycznych.
Uwagi końcowe
Rozpoczynając prace nad LRPO na lata 2007-2013 Zarząd dokonał analizy regionalnych, narodowych i unijnych dokumentów strategicznych oraz zweryfikował oczekiwania licznych grup społecznych. Program nakłada na wnioskodawców obowiązek zgodności przedsięwzięcia z politykami horyzontalnymi UE. Tym samym projekty współfinansowane w ramach LRPO są zgodne z postanowieniami dyrektyw UE. Wpływ LRPO na środowisko całego województwa, jak i poszczególnych grup społecznych, będzie zatem monitorowany przez Zarząd na każdym etapie realizacyjnym danego projektu.Głównym nadzorcą projektów składanych przez przedsiębiorców jest Instytucja Zarządzającą LRPO. Będzie ona organem monitorującym projekty zarówno na poziomie współ finansowania, jak również dalszej ich realizacji. Komórką organizacyjną UMWL pełniącą obowiązki IZ jest Biuro Instytucji Zarządzającej LRPO. Odpowiada ono za monitorowanie zasady zrównoważonego rozwoju w realizacji.
Ważne! |
Adresy: |
Podstawa prawna:
- Rozporządzenie Rady (WE) nr 1083/2006 z 11 lipca 2006 r. ustanawiające przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności i uchylające rozporządzenie (WE) nr 1260/1999 (Dz.Urz. UE L 210 z 31.07.2006,);
- Rozporządzenie Komisji (WE) nr 1828/2006 z dnia 9 grudnia 2006 r. ustanawiające szczegółowe zasady wykonania Rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/2006 ustanawiającego przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności oraz rozporządzenia (WE) nr 1080/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego (Dz.Urz. UE L 371 z 27 listopada 2006 r.).
