Ponad 100 tys. Norwegów cierpi na lęk związany z pracą – informuje „International Journal of Stress Management”. Wśród głównych czynników, które powodują lęk związany z pracą, są m.in. mobbing, konflikt między życiem zawodowym a prywatnym, a także brak autonomii w wykonywaniu zadań.
Praca w Norwegii jest zazwyczaj postrzegana jako korzystna z powodu wysokich zarobków, stabilności rynku pracy i dobrych warunków socjalnych. Tymczasem, jak wykazali naukowcy z Norwegian University of Science and Technology (NTNU), 11,2 proc. osób w Norwegii ma obniżoną zdolność do pracy z powodu związanego z nią lęku.
„Patrząc na zmiany w ciągu ostatnich dekad, liczba zwolnień lekarskich była dość stabilna. Staliśmy się lepsi w ochronie fizycznej ludzi, a liczba osób, które umierają lub doznają poważnych obrażeń fizycznych, jest niższa. Mimo tego optymistycznego obrazu odsetek zwolnień lekarskich z powodu problemów ze zdrowiem psychicznym ma tendencję wzrostową, co wymaga uwagi” – zaznaczył w komentarzu docent Renzo Bianchi z NTNU.
Lęk związany z pracą to nie tylko stres. To zmartwienie, które kradnie ci sen i spotyka cię ponownie następnego dnia w pracy – powiedział Leon De Beer, adiunkt na NTNU.
Leoni Van der Vaart, mająca stopień adiunkta na tym samym wydziale, wskazała: „Jeśli twoja praca przypomina alarm, którego nie możesz wyłączyć, nie jest to stres ani gorączkowe tempo, ale lęk”. A Renzo Bianchi dodał: „Lęk wiąże się z poczuciem zagrożenia i uwięzienia w nie do zniesienia sytuacji w pracy”.
Wszyscy troje, we współpracy z innymi badaczami, zbadali rozpowszechnienie lęku związanego z pracą w czterech krajach. Opracowali i wykorzystali nowe narzędzie, służące do identyfikacji lęku związanego z pracą. Najlepszy wynik uzyskała Anglia - 3,6 proc. Norwegia osiągnęła 4,2 proc. W USA wskaźnik dochodził do 5,7 proc, najgorzej było w Republice Południowej Afryki - 9,4 proc.
Według Norweskiego Urzędu Statystycznego w Norwegii pracuje prawie trzy miliony osób. Badanie NTNU sugeruje, że ponad 120 000 Norwegów może zmagać się z lękiem w postaci zaburzeń snu, bólów mięśni, utraty pamięci lub problemów z koncentracją spowodowanych pracą. U niektórych osób pojawiają się choroby somatyczne.
Badanie wykazało, że lęk związany z pracą jest związany z wieloma czynnikami, jak absencja z powodu choroby, wcześniejsze zaburzenia lękowe, stosowanie leków przeciwlękowych, zły ogólny stan zdrowia i zmniejszona zdolność do pracy.
„Lęk związany z pracą może wynikać z lęku we wszystkich dziedzinach życia, w tym w pracy. Ale często po raz pierwszy pojawia się w pracy. Może być spowodowany mobbingiem ze strony przełożonego, molestowaniem seksualnym, traumatycznymi wydarzeniami, które zagrażają życiu lub poważną porażką związaną z zadaniem zawodowym” – wyjaśnił Bianchi.
Autorzy wyróżnili w przypadku Norwegii pięć głównych czynników mających wpływ na lęk związany z pracą. Są to: mobbing i kultura charakteryzująca się brakiem szacunku, konflikt między życiem zawodowym a prywatnym, brak autonomii w wykonywaniu zadań, brak wsparcia psychologicznego ze strony przełożonych oraz niepewność co do przyszłego poziomu życia z powodu niepewności w miejscu pracy.
Niektórzy idą na zwolnienie lekarskie z powodu lęku związanego z pracą. Inni nadal chodzą do pracy pomimo lęku, ale odczuwają jego skutki.
„Problem z lękiem polega na tym, że zaczynasz odczuwać lęk przed samym lękiem. To błędne koło, które trudno przerwać. Jeśli czujesz się zagrożony w pracy, rzadziej bierzesz na siebie odpowiedzialność. Możesz zacząć unikać sytuacji, które wywołują lęk – na przykład odrzucenie awansu, ponieważ wiąże się z wystąpieniem publicznym lub prowadzeniem spotkań” – wyjaśnił Bianchi.
Jego zdaniem lęk może również prowadzić do tego, że ludzie nie odchodzą z pracy i nie szukają nowych możliwości, które mogłyby wiązać się z bardziej satysfakcjonującymi wyzwaniami i wyższym wynagrodzeniem.
Bianchi zachęcił również do szukania pomocy, jeśli odczuwa się lęk związany z pracą. „Radzenie sobie z lękiem w pojedynkę jest często bardzo trudne. Konieczna może być psychoterapia - dzięki intensywnej pracy rezultaty można osiągnąć stosunkowo szybko” – powiedział Bianchi.
Ostrzega przed menedżerami i pracodawcami, którzy bagatelizują lęk związany z pracą. „Posiadanie pracy jest często opisywane jako czynnik sprzyjający dobremu zdrowiu psychicznemu, ale okazuje się, że ten obraz jest bardziej złożony. U wielu osób to samo miejsce pracy może prowadzić do wyniszczających zaburzeń psychicznych. Bardzo ważne jest, abyśmy więcej o tym mówili, aby ludzie wiedzieli, że nie są sami – podsumował.
Paweł Wernicki(PAP)
pmw/ bar/
