Prognozy rynkowe w Polsce powodują, że wdrożenie tego wskaźnika może okazać się jednym z bardziej problematycznych zobowiązań wynikających z umów o dofinansowanie Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka działanie 4.4.
Co mówi przewodnik po kryteriach
Brak jego wdrożenia bezpośrednio wiąże się z ryzykiem zwrotu dofinansowania, bowiem minimalny próg punktacji dla podpisania umowy o dofinasowanie wymuszał deklarację spełnienia tego wskaźnika na etapie aplikacyjnym. W celu dokonania wiążących ustaleń w zakresie metodologii wyliczenia oraz dokumentowania wskaźnika eksportu w konkretnym projekcie, należy odnieść ten obowiązek do konkretnych zapisów wytycznych programowych, a następnie rozpatrzeć przyjętą metodologię na gruncie zaleceń Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości w tym zakresie. Wskaźnik eksportu stanowił jeden z kryteriów fakultatywnych projektów podlegających ocenie merytorycznej. Deklaratywna możliwość spełnienia tego wskaźnika pozwalała osiągnąć przez wnioskodawcę punkty, bez których nie mogliby podpisać umowy o dofinasowanie.
 | »Jak podatkowo rozliczyć dotację unijną |
Przykład: Wartość przychodów z tytułu wywozu na teren Unii Europejskiej oraz eksportu produktu będącego wynikiem inwestycji w ciągu 30 miesięcy po zakończeniu projektu wynosi 50 jednostek. Przychody z tytuły sprzedaży produktu wytworzonego wyłącznie w wyniku inwestycji w okresie 30 miesięcy od momentu zakończenia realizacji projektu wynoszą 200 jednostek. Wskaźnik udziału eksportu dla inwestycji wynosi odpowiednio 50/200x100 proc. = 25 proc.
Uwaga na różnice kursowe
Przy weryfikacji wskaźników finansowych po kilku latach od złożenia dokumentów aplikacyjnych należy pamiętać o tym, że bardzo często przyjęta wartość przychodów z tytułu zrealizowanego projektu była kalkulowana przy obowiązującym wówczas kursie euro. Powstałe różnice kursowe mogą rodzić poważne rozbieżności w wartości przychodów, a co za tym idzie w wielkości deklarowanej wysokości eksportu. Ale to nie jedyny problem przed jakim mogą stanąć beneficjenci PO IG działanie 4.4 Drugie ryzyko związane jest z określeniem tego, co faktycznie będziemy eksportowali i to w stosunku jednej piątej wielkości całej sprzedaży. We wniosku aplikacyjnym m.in. w punkcie szesnastym zostały wskazane i opisane nazwy nowych produktów, dla których beneficjent zobowiązał się osiągnąć 21 proc. eksportu.
| »Zamierzasz zwolnić pracownika? Dostaniesz dotację |
Zdefiniowanie gamy innowacyjnych produktów w projekcie jest kluczowe w celu określenia metodologii oraz wielkości koniecznego do osiągnięcia pułapu wskaźnika eksportu dla projektu. Wskaźnik eksportu powinien zostać osiągnięty wyłącznie w odniesieniu do innowacyjnych produktów bądź usług będących wynikiem realizacji inwestycji. Co za tym idzie, poniesione wydatki kwalifikowane w projekcie powinny być przeznaczone tylko i wyłącznie do celów związanych z nowymi produktami bądź usługami. Należy pamiętać, iż wysokość kosztów kwalifikowanych projektu została zaakceptowana przez PARP w odniesieniu do przedstawionych nakładów inwestycyjnych przedstawionych jako niezbędnych do celów wprowadzenia na rynek nowych produktów bądź usług. Oszacowane - bądź jedynie deklaratywne - możliwości wielkości eksportu z 2008 r. bądź 2009 r. dla konkretnych produktów bądź usług mogą znacząco odbiegać od obecnych realiów rynkowych względem popytu. Dotyczy to zarówno przypadków konieczności wprowadzenia zmian zakresowych, bądź funkcjonalnych związanych z wdrożeniem konkretnie zdefiniowanych produktów bądź usług. A eksportować trzeba. Mamy na to 30 miesięcy.
PARP zweryfikuje
I co dalej? Z doświadczenia doradców unijnych wynika, że wyrażenie zgody przez PARP na wykorzystanie dotacji również do innych celów zależeć będzie od zweryfikowania, czy nowe produkty (te, które nie zostały wskazane w dokumentacji aplikacyjnej) są zgodne z celem i zakresem merytorycznym projektu. Możliwość wykorzystania np. linii produkcyjnej do produkcji dodatkowych produktów jest uzależniona od spełnienia dodatkowych warunków. W praktyce oznacza to, że rozszerzenie wykorzystania zakupionej w ramach projektu przysłowiowej linii do produkcji nowych produktów może zostać przez PARP zaakceptowane, pod warunkiem przedstawienia dodatkowej dokumentacji potwierdzającej wprowadzenie do produkcji nowych wyrobów oraz przedstawienie potwierdzenia, że są zgodne z zakresem umowy o dofinansowanie projektu.
W przypadku braku potwierdzenia zgodności nowych produktów z celem umowy o dofinansowanie, beneficjent może zostać wezwany do zwrotu całości lub części dotacji. Uzyskanie zgody PARP na ewentualne zwiększenie ilości innowacyjnych produktów bądź usług jest niezbędne do właściwego udokumentowania wskaźnika eksportu i pozwoli na zminimalizowanie ewentualnych nieprawidłowości podczas kontroli projektu przez instytucje zarządzającą. Zdefiniowane bazy nowych produktów pozwoli na zgodne z wytycznymi programowymi PO IG 4.4 wdrożenie zobowiązań umowy o dofinansowanie w zakresie wskaźnika eksportu.
Jolanta Kałuska
Menedżer projektu w firmie doradczej PNO Consultants
Źródło:
