Bankowcy zauważają wzrost zainteresowania kredytami hipotecznymi, ale popyt rozkłada się nierównomiernie. Jak wynika z cokwartalnej ankiety przeprowadzanej przez Narodowy Bank Polski, część kredytodawców ma ręce pełne roboty, inni jednak obserwują odpływ klienteli. W ostatnich trzech miesiącach zeszłego roku banki podwyższały marże i przygotowywały się do zaostrzenia warunków kredytowania.
NBP co trzy miesiące bada politykę kredytową banków. Ankieta skierowana do przewodniczących komitetów kredytowych dotyczy zmian w podejściu do udzielania kredytów i oczekiwań na najbliższy kwartał.
W końcówce 2013 r. wśród badanych banków (posiadających 80 proc. udziału w rynku) przeważała tendencja do podwyższania marż kredytów hipotecznych. Znaczna część instytucji, odpowiadająca za jedną czwartą rynku, przyznała się także do podniesienia kosztów zobowiązań obarczonych większym ryzykiem (np. dla klientów o gorszej historii kredytowej lub mniejszym wkładzie własnym). Analitycy NBP wskazują, że kilka podmiotów zmieniło cennik opłat i prowizji, wprowadzając podwyżki w pozaodsetkowych kosztach kredytu.
Zaostrzenie w hipotekach, rozluźnienie w gotówkach
Bankowcy w większości spodziewają się zaostrzenia warunków udzielania kredytów hipotecznych w najbliższych miesiącach. Co dziesiąty badany bank zapowiada znaczące niekorzystne dla kredytobiorców zmiany w dostępie do kredytu. Jednocześnie bankowcy nie są zgodni co do kierunków zmian na rynku - większość spodziewa się wzrostu popytu na swoje usługi, ale co piąta badana instytucja widzi odwrotną tendencję.
Zupełnie inne zjawiska widać w przypadku kredytów konsumpcyjnych. W IV kwartale 2013 r. znacząca część banków, odpowiadająca za jedną trzecią rynku, złagodziła warunki kredytowania. Wśród tej grupy co piąty kredytodawca zdecydował się na istotne rozluźnienie polityki kredytowej. Zmiany dotyczyły przede wszystkim podniesienia maksymalnej kwoty kredytu dostępnej bez zgody współmałżonka, akceptowanego profilu kredytobiorcy, wydłużenia okresu kredytowania oraz obniżenia marż.
Zmiany w podejściu do udzielania kredytów konsumpcyjnych wymusiły, zdaniem banków, procesy zachodzące na rynku oraz wzrost presji konkurencyjnej. Niewielka część bankowców wskazała przy tym na konkurencję ze strony instytucji niebankowych jako istotny element wpływający na kształtowanie polityki kredytowej.
Wśród banków objętych badaniem przeważa opinia, że w I kwartale tego roku nie nastąpią istotne zmiany w warunkach udzielania kredytów konsumpcyjnych, ale spodziewa się znaczącego wzrostu popytu. Nieliczne instytucje zamierzają umiarkowanie rozluźnić politykę kredytową w najbliższych miesiącach.
Michał Kisiel, analityk Bankier.pl
