Prezydent Słowacji Peter Pellegrini, premier Robert Fico oraz p.o. przewodniczącego parlamentu Peter Żiga podpisali w niedzielę, w dniu słowackiej konstytucji, memorandum o polityce zagranicznej. Dokument podkreśla niepodważalność członkostwa kraju w UE i NATO, ale przy zachowaniu suwerennej polityki.
Członkostwo w Unii Europejskiej i Sojuszu Północnoatlantyckim jest niepodważalne - stwierdzili sygnatariusze w memorandum, ale zastrzegli prawo Słowacji do podejmowania spraw mających poprawić wewnętrzne stosunki w ramach UE i NATO.
Memorandum ma zagwarantować jednolite stanowisko najważniejszych polityków w kraju na politykę zagraniczną. Przywódcy podkreślili w nim, że Słowacja chce nadal być pełnoprawnym członkiem UE i NATO. W dokumencie mowa jest także o suwerennej polityce zagranicznej, która ma być skierowana „we wszystkie cztery strony świata” i ma odrzucać różne podejścia do różnych państw świata.
W memorandum nie ma odniesienia do rosyjskiej inwazji na Ukrainę, wspomina się jedynie o potrzebie dyplomatycznych i pokojowych rozwiązań w polityce międzynarodowej.
Po podpisaniu dokumentu prezydent Pellegrini powiedział, że nie można bać się mówić poza granicami kraju suwerennym głosem, ponieważ nawet małe państwo, jak Słowacja ma prawo do obrony interesów swoich obywateli.
Premier Fico podkreślił, że odrzuca jakiekolwiek straszenie wyjściem z UE i NATO. Zarzucił przy tym UE, że promuje „jedyny obowiązkowy pogląd polityczny". Przykładem ma być krytyka decyzji szefostwa reprezentacji hokeja na lodzie o powołaniu zawodników grających na co dzień w rosyjskich klubach. W odniesieniu do wojny Rosji przeciwko Ukrainie Fico mówił o potrzebie pokoju i uznał, że konflikt zbrojny mógł być zakończony dwa miesiące po jego rozpoczęciu.
Do apeli o suwerenne stanowisko Słowacji w kwestiach polityki zagranicznej przyłączył się p.o. przewodniczącego parlamentu Żiga, który wezwał opozycję by przyłączyła się do wspólnego stanowiska w sprawach zagranicznych. Nawiązując do wstrzymania przez Ukrainę tranzytu części rosyjskiej ropy stwierdził, że żadnemu z państw NATO i UE nie powinno się wytykać zapewnienia stabilnych dostaw surowców na potrzeby własnych obywateli.
Słowaccy politycy podpisywali podobne deklaracje już wcześniej. Obecnie podpisy złożyli politycy, którzy mają podobne poglądy na wydarzenia międzynarodowe. Fico odrzuca wsparcie militarne dla Ukrainy, chociaż deklaruje pomoc humanitarną. Nawołuje do pokojowego, dyplomatycznego rozwiązania konfliktu i zachowuje dobre stosunki z Rosją.
Podobne stanowisko prezentuje Pellegrini. Słowackie media poinformowały w niedzielę, że kancelaria prezydenta odrzuciła wszystkie cztery wnioski obywateli Słowacji, którzy chcieli wyjechać na Ukrainę i tam walczyć z Rosjanami.
Piotr Górecki (PAP)
ptg/ ap/
