Nowy zarząd Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej będzie musiał się szybko zmierzyć z brakiem funduszy. Najgorsza sytuacja jest w "Czystym powietrzu".
W Narodowym Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej kasa jest pusta, a sterta niezapłaconych faktur rośnie. W ciągu jednego tygodnia do NFOŚiGW wpływają wnioski o wypłatę dotacji z programu "Czyste powietrze" na kwotę około 100 mln zł. Zaległości w wypłacie dotacji 26 stycznia wynosiły około pół miliarda złotych, a na wypłaty czekało 20 tys. rodzin – oszacował Andrzej Guła, prezes Krakowskiego Alarmu Smogowego.
"Czyste powietrze" ważniejsze od dróg
Wartość wniosków złożonych w "Czystym powietrzu" przekracza obecnie 22 mld zł, podpisane umowy – zbliżają się do 18 mld zł, a wypłaty wyniosły niespełna 9 mld zł.
W rządzie trwają gorączkowe ustalenia, jak przesunąć fundusze, by sztandarowy program walki ze smogiem nie stanął. Wiadomo, że zatrzymanie przyjmowania wniosków nie wchodzi w grę. Tygodniowo wpływa ok. 4 tys. wniosków, najwięcej od osób ubogich, które dostają dofinansowanie 100 proc. kosztów netto (bez VAT) inwestycji. Mogą też one skorzystać z zaliczki, która wpływa na konto wykonawcy.
Po podwyżce kwot dofinansowania do termomodernizacji domu i wymiany kopciucha wartość wnioskowanej pomocy w rok podwoiła się i program pochłonął praktycznie wszystkie „nieznaczone” pieniądze, jakimi dysponował NFOŚiGW, wstrzymując tym samym inne programy finansowane dotychczas z funduszy krajowych. Resort klimatu chciał sięgnąć po „znaczone” pieniądze, które NFOŚiGW wpłaca na Fundusz Dróg Samorządowych (to pomysł poprzedniego rządu), ale tu zabrakło na czas podpisu prezydenta pod ustawą budżetową.
Pieniądze jednak się znajdą. NFOŚiGW dostał 200 mln zł z Krajowego Planu Odbudowy, a konkretnie z 5 mld euro (ok. 22 mld zł) zaliczki, jaką Bruksela wypłaciła Polsce po dodaniu do KPO rozdziału RePower EU. Teraz na "Czyste powietrze" ma pójść kolejne 398 mln zł. – To wystarczy na zapłacenie wszystkich zaległych faktur i jeszcze trochę zostanie na bieżąca obsługę wniosków – mówi portalowi WysokieNapiecie.pl jeden z urzędników.
Ale to i tak kropla w morzu potrzeb, bo do Polskiego Funduszu Rozwoju, który wypłaca pieniądze w ramach prefinansowania KPO, wpłynął już wniosek o wypłatę 770 mln zł, a wkrótce NFOŚiGW złoży kolejny o wypłatę 790 mln zł – wynika z naszych informacji. By PFR wypłacił fundusze na "Czyste powietrze" zgodę muszą wydać trzy ministerstwa: klimatu, funduszy unijnych i finansów.
To dopiero początek czy już koniec problemów? Co dalej z programem Czyste Powietrze? O tym w dalszej części artykułu na portalu WysokieNapiecie.pl
Magdalena Skłodowska
