Charakterystyka sektora MSP
Przy tak dużej liczbie małych firm ich wpływ jest odczuwalny w wielu dziedzinach, włącznie z wynikami finansowymi, innowacjami, tworzeniem miejsc pracy, tworzeniem nowych przedsiębiorstw wreszcie zasilanie sektora wielkich przedsiębiorstw.Dane statystyczne na ogół pokazują, że rola małych i średnich przedsiębiorstw w krajach wysoko rozwiniętych jest znaczna, ponieważ te firmy w sumie zatrudniają od 40% do 66% wszystkich pracowników. W samej unii generują 55 proc. wszystkich obrotów gospodarczych. Statystyki mówią też o 20% nakładów inwestycyjnych, które dokonywanie są przez małe przedsiębiorstwa.
Warunki, jakie muszą spełniać przedsiębiorstwa, aby mogły zostać uznane za małe lub średnie, są precyzyjnie określone w przepisach unijnych. Oto one:
- za małego przedsiębiorcę uważa się przedsiębiorcę, który w poprzednim roku obrotowym zatrudniał średniorocznie mniej niż 50 pracowników, osiągał przychód netto ze sprzedaży towarów, usług i operacji finansowych nie większy niż 7 milionów euro lub suma aktywów jego bilansu sporządzonego na koniec poprzedniego roku obrotowego nie przekroczyła 5 milionów euro;
- średni przedsiębiorca powinien spełniać następujące warunki: średnioroczne zatrudnienie nie przekraczające 250 pracowników, przychód netto ze sprzedaży towarów, wyrobów, usług i operacji finansowych nie przekraczający 40 milionów euro lub suma aktywów bilansu sporządzonego na koniec poprzedniego roku obrotowego nie przekraczająca 27 milionów euro.
Dodatkowym wymogiem, który dotyczy małych i średnich przedsiębiorstw jest ich niezależność. Oznacza ona w praktyce, że nie mogą one przekazać więcej niż 25% głosów w zgromadzeniu wspólników lub udziałów w zysku, wkładów, akcji itp. przedsiębiorstwom, które z punktu widzenia prawa nie są uważane za małe lub średnie.
Unia Europejska zaleciła stosowanie nowych definicji małych i średnich przedsiębiorców. Bez zmian w definicjach pozostały maksymalne wielkości osób zatrudnionych. Zmieniły się natomiast kryteria finansowe:
- za małego przedsiębiorcę uważany będzie przedsiębiorca, który osiąga przychód netto ze sprzedaży towarów, wyrobów i usług oraz operacji finansowych nie przekraczający 10 mln euro lub suma aktywów jego bilansu sporządzonego na koniec poprzedniego roku obrotowego nie przekroczyła 10 mln euro;
- za średniego przedsiębiorcę będzie się uważać przedsiębiorcę, który osiąga przychód netto ze sprzedaży towarów, wyrobów i usług oraz operacji finansowych nie przekraczający 50 mln euro lub suma aktywów jego bilansu sporządzonego na koniec poprzedniego roku obrotowego nie przekroczyła 43 mln euro;
- od 1 stycznia 2005 roku obowiązuje również definicja mikroprzedsiębiorstwa. Za takie będzie uznana firma, która spełnia następujące warunki: zatrudnienie średnioroczne mniejsze niż 10 pracowników, przychody netto ze sprzedaży towarów, wyrobów i usług oraz operacji finansowych nie przekraczające równowartości 2 mln euro lub suma aktywów jego bilansu sporządzonego na koniec poprzedniego roku obrotowego nie przekraczająca 2 mln euro.
Wpływ małych przedsiębiorstw na gospodarkę globalną
Są dowody na to, że małe przedsiębiorstwa wykazują lepsze wyniki finansowe niż duże firmy. Przeciętnie mali producenci uzyskują wyższy zysk na jednostkę zainwestowanego kapitału niż duże firmy. Dzieje się tak z dwóch przyczyn. Po pierwsze małe firmy w wielu gałęziach przemysłu przetwórczego mogą szybciej reagować i to przy niższym koszcie przy coraz szybszym tempie zmian produktów i usług, procesów produkcyjnych i usługowych oraz rynków. Po drugie małe przedsiębiorstwa stały się bardziej atrakcyjne dla agresywnych i ambitnych jednostek. Cechy te umożliwiają podejmowanie ryzyka, wspieranie innowacji i utrzymanie wysokiej elastyczności, co może się przyczyniać do uzyskania wyższej marży zysku.Drugim elementem, w których małe firmy odgrywają ważną rolę są innowacje. Dzięki innowacji i pomysłowości małych przedsiębiorstw powstały: komputer osobisty, radio tranzystorowe, fotokopiarka, kalkulator kieszonkowy, fotografia błyskawiczna, a nawet silnik odrzutowy. Dynamizm i pomysłowość małych firm dały początek wielu nowym gałęziom przemysłu.
Innym ważnym elementem istnienia małych firm jest ich zdolność do tworzenia nowych miejsc pracy. Młode i małe firmy wykorzystując rozwijającą się techniką tworzą miejsca pracy znacznie szybciej niż duże i stare przedsiębiorstwa, które raczej są skłonne do zwalniania swoich pracowników. Małe natomiast zatrudniają ludzi z wybitnymi kwalifikacjami z dziedziny nauk ścisłych i technicznych. Istotnym wskaźnikiem znaczenia małych przedsiębiorstw jest rekordowa ilość firm tworzonych każdego roku.
Ostatnią przyczyną, dla której małe przedsiębiorstwa mają tak ogromny wpływ, jest ich udział w funkcjonowaniu sektora wielkich przedsiębiorstw. Wielkie firmy mogą być zainteresowane utrzymaniem małych i średnich firm na swym rynku jako pogranicza, aby w ten sposób zapobiec lub utrudnić wejście nowych konkurentów. Przetrwanie małych firm na rynku zdominowanym przez wielkie przedsiębiorstwa jest wtedy dodatkowym elementem wśród barier wejścia.
Duże firmy nabywają również od małych firm znacznie więcej materiałów do produkcji niż od innych dużych producentów. Drobne firmy mogą bardziej skutecznie dostarczać specjalistycznych produktów, ponieważ niewielkie rozmiary przedsiębiorstw zapewniają im dodatkową elastyczność. Odgrywają też ważną rolę w dystrybucji i sprzedaży konsumentom produktów pochodzących od dużych firm.
Na jakich obszarach funkcjonują małe firmy?
Główne dziedziny, w których małe przedsiębiorstwa dobrze sobie radzą to przede wszystkim usługi, handel detaliczny i hurtowy, ale istnieją też w innych gałęziach np.: w produkcji czy rolnictwie.Firmy usługowe są chyba najpowszechniejszym typem drobnych przedsiębiorstw. Ich uruchomienie wymaga niewielkich nakładów pieniężnych. Na rynku jak grzyby po deszczu powstają biura rachunkowe, wymagają one tylko zaangażowania jednego księgowego i małego biura.
Handel detaliczny od zawsze chyba był popularną dziedziną małych przedsiębiorców nawet w czasach starożytnych. Drobni handlarze mogą się specjalizować w sprzedaży tylko jednego towaru lub zaopatrywać wybraną grupę ludzi. Handel hurtowy, który także jest zdominowany przez drobne przedsiębiorstwa, polega na zakupie towarów od wielkich wytwórców, a następnie ich sprzedaży detalistom. W tej dziedzinie drobne przedsiębiorstwa są efektywnym rozwiązaniem, ponieważ zapewniają niezbędną elastyczność i mogą wyprowadzać odpowiednie osobiste stosunki przydatne w koordynacji wielkiej liczby sprzedawców i nabywców.
Wzloty i upadki
Chociaż wiele przedsiębiorstw spośród tych, które powstają, co roku odnosi sukcesy, to jeszcze więcej ponosi porażki. Na sukces małych przedsiębiorstw składa się wiele elementów, są to ciężka praca, pragnienie osiągnięcia sukcesu, pęd do rozwoju, zdolność do poświęceń, popyt rynkowy na dane produkty i usługi, a także szczęście.Gotowość do podejmowania ryzyka w rozsądnych granicach, wiara w swoje możliwości, gotowość do pracy i cel to cechy, przy których mały przedsiębiorca jest w stanie osiągnąć sukces. Czasami przypadek może spowodować, że mała firma dokona czegoś przełomowego i rozwinie swoją działalność na wielka skalę.
Małe przedsiębiorstwa na pewno zasługują na miano siły napędowej gospodarki. Choć same mają niewielki zasięg i wpływ na swoje otoczenie, to zebrane razem stanowią niewiarygodną siłę, która nadaje sferze ekonomicznej zupełnie nowy charakter. Patrząc na te firmy jako na jedną całość nie sposób nie dostrzec ich globalnego wpływu, a rozwój tych niewielkich przedsiębiorstw tylko utwierdza w przekonaniu, że cała gospodarka, jak i każde państwo z osobna, zyskuje siłę do dalszego rozwoju.
Źródło:
