Komisja Europejska w czwartek późnym popołudniem wysłała tekst umowy pożyczkowej SAFE do 18 z 19 państw członkowskich uczestniczących w tym programie, w tym do Polski - przekazał rzecznik KE Thomas Regnier. Informacje te potwierdziła pełnomocniczka rządu ds. programu SAFE Magdalena Sobkowiak-Czarnecka.
Regnier przekazał, że 18 państw UE, w tym Polska, których krajowe plany inwestycji w obronność zostały zatwierdzone przez KE oraz Radę UE, otrzymało w czwartek od Komisji wzór umowy pożyczkowej SAFE. - Gdy każde państwo członkowskie zakończy swoją procedurę krajową, Komisja niezwłocznie przystąpi do podpisania umów pożyczki - zapowiedział rzecznik.
Sobkowiak-Czarnecka potwierdziła w czwartek wieczorem te informacje na X. „Finalny tekst umowy SAFE trafił dziś do europejskich stolic, w tym do Warszawy” - napisała pełnomocniczka rządu ds. programu SAFE.
„To zakończenie etapu wielotygodniowych negocjacji pomiędzy krajami członkowskimi a Komisją Europejską. Dla porządku przypominam - warunki mechanizmu i umowa jest taka sama dla wszystkich krajów UE” - zaznaczyła Sobkowiak-Czarnecka.
Umowy wysłano także do Czech i Francji, których plany zostały zaakceptowane przez KE z opóźnieniem i zatwierdzone przez Radę UE dopiero dwa tygodnie temu. Węgry są jedynym państwem, którego plan nie został zatwierdzony. Jak poinformowały źródła unijne, powodem jest fakt, że Budapeszt nadal nie wprowadził wymaganych przez KE zmian w swoim planie.
Przekazanie umowy Polsce potwierdziła także przewodnicząca KE Ursula von der Leyen. Na platformie X napisała, że powiedziała premierowi Donaldowi Tuskowi, że Polska jest kluczowym filarem architektury bezpieczeństwa w Europie. „Pomagacie utrzymać bezpieczeństwo naszej wschodniej flanki. Dlatego Polska jest największym beneficjentem programu SAFE. Dzisiaj przekazaliśmy Polsce umowę pożyczkową SAFE, która pozwoli uwolnić ponad 43 mld euro na projekty obronnościowe” - napisała.
Wcześniej w czwartek źródło zbliżone do kręgów rządowych potwierdziło w rozmowie z PAP, że UE obiecała wysłać dokumentację do końca tego tygodnia.
Teraz to od czasu trwania procedur krajowych zależeć będzie, czy umowę pożyczkową uda się podpisać jeszcze w kwietniu czy już w maju.
Pierwotnie umowy pożyczkowe miały zostać sfinalizowane w marcu, co potwierdzał polski rząd. Potem jednak Komisja postanowiła przygotować ujednolicony wzór umowy, do którego kraje członkowskie, według informacji PAP, zgłosiły około 250 poprawek. W czwartek nowy wzór umowy trafił do Warszawy i pozostałych 17 stolic.
Im szybciej zostanie podpisana umowa, tym szybciej Polsce wypłacona zostanie 15-procentowa zaliczka (ok. 6,5 mld euro). KE przyznała Polsce ogółem 43,7 mld euro; środki te mają sfinansować projekty obronne przewidziane w polskim planie inwestycyjnym. Oznacza to, że - jak wspomniała von der Leyen - Polska jest największym beneficjentem programu SAFE spośród 19 państw UE, które się do niego zgłosiły.
Unijny program SAFE przewiduje 150 mld euro wsparcia w postaci m.in. nisko oprocentowanych pożyczek, przede wszystkim na zakupy sprzętu wojskowego, zwłaszcza produkowanego w Europie.
Z Brukseli Jowita Kiwnik Pargana (PAP)
jowi/ akl/ sza/ rbk/ jpn/
