Wielu kredytobiorców korzysta z kilku kredytów w różnych instytucjach. Warto wówczas rozważyć konsolidację zobowiązań. Pojawia się jednak pytanie, czy bank skonsoliduje długi zaciągnięte w instytucjach innych niż banki, na przykład SKOK-ach lub firmach pożyczkowych.
Źródło: Thinkstock
Zadłużenie Polaków wciąż rośnie. Jak wynika z ostatniego raportu InfoDługu, w Polsce jest 2,25 miliona osób, które mają zaległości w spłacie swoich zobowiązań finansowych. Łączna kwota przeterminowanych zobowiązań wyniosła na koniec stycznia 2013 roku 38,52 miliarda złotych. Co więcej, 5,9% Polaków nie reguluje zobowiązań terminowo. Na dodatek informacje prezentowane w raporcie nie uwzględniają odsetka osób zadłużonych w niebankowych firmach pożyczkowych. Andrzej Topiński z BIK-u ocenia, że na te firmy może przypadać znaczna część kredytów nieudzielonych przez banki z uwagi na zbyt słabą kondycję finansową klientów.
Konsolidacja, czyli jedna rata zamiast wielu
Konsolidacja może być pomocna, gdy osoba spłacająca rożne pożyczki znajdzie się w trudnej sytuacji (np. straci część dochodów) i nie będzie w stanie regulować rat na dotychczasowym poziomie. Istotą kredytu konsolidacyjnego jest zastąpienie kilku miesięcznych rat spłacanych z tytułu różnych zobowiązań jedną ratą spłacaną na rzecz banku oferującego konsolidację. Za pomocą jednego nowego kredytu spłacamy więc wcześniejsze. W zależności od rodzaju konsolidowanych zobowiązań można wyróżnić konsolidacyjny kredyt gotówkowy oraz kredyt konsolidacyjny z zabezpieczeniem hipotecznym.
Restrukturyzacja zadłużenia przez konsolidację może być korzystna dla kredytobiorcy z kilku względów. Przede wszystkim klient będzie miał na głowie jedną, a nie kilka rat do spłaty. Poza tym rata kredytu konsolidacyjnego powinna być niższa niż suma spłacanych do tej pory zobowiązań, bowiem banki zazwyczaj oferują niższe oprocentowanie dla zsumowanych zobowiązań. Ponadto niektóre banki umożliwiają zaciągnięcie dodatkowej kwoty kredytu na dowolny cel.
Konsolidacja ma też swoje ciemne strony. Niższa miesięczna rata zazwyczaj przekłada się na wydłużenie czasu spłaty kredytu (nawet do 30 lat w przypadku kredytu konsolidacyjnego z zabezpieczeniem hipotecznym). To z kolei skutkuje wzrostem całkowitego kosztu zobowiązania. Ponadto, przy zabezpieczeniach hipotecznych, kredyt będzie ograniczony przez wartość nieruchomości stanowiącej zabezpieczenie oraz portfel zgromadzonych długów.
Jakie zobowiązania kredytowe można skonsolidować?
Za pomocą kredytu konsolidacyjnego można zrestrukturyzować m.in. zadłużenie z tytułu zaciągniętych kredytów gotówkowych, kart kredytowych, kredytów odnawialnych w ROR-ze, kredytów mieszkaniowych, samochodowych i innych niezwiązanych z prowadzoną działalnością gospodarczą. Banki mają różne zasady konsolidacji zobowiązań. Jedne ograniczają liczbę restrukturyzowanych długów do dwóch, inne do dziewięciu. Jedne konsolidują tylko kredyty ratalne, inne nie mają takich ograniczeń. Różnice w podejściu do restrukturyzacji zadłużenia widać też w obszarze źródła zadłużenia – czy zostało zaciągnięte w banku, czy w innej instytucji pożyczkowej.
Zapytaliśmy wybrane banki o to, czy można w nich skonsolidować długi z innych instytucji niż banki (ze SKOK-ów, niebankowych firm pożyczkowych itp.). Okazuje się, że co bank, to inne podejście.
PKO Bank Polski: Nie ma przeciwwskazań, aby pożyczką konsolidacyjną spłacić zobowiązania z innych instytucji niż banki. Nie ma żadnych dodatkowych, niestandardowych warunków, które musi spełnić klient ubiegający się o taką pożyczkę. Klient powinien dysponować informacją nt. bieżącej kwoty do spłaty refinansowanego zobowiązania wraz z numerem rachunku do spłaty.
ING Bank Śląski: Bank akceptuje banki i jednostki współpracujące z BIK-iem.
Bank BPH: W banku można skonsolidować również kredyt zaciągnięty w SKOK-u. Nie ma specjalnych warunków, które musi spełnić klient. Warunki do spełnienia są takie same jak dla konsolidowania kredytu zaciągniętego w innym banku. Konsolidacji nie podlegają zobowiązania zaciągnięte w innych instytucjach niebędących bankami.
Bank Millennium: Klient skonsoliduje pożyczkę udzieloną przez SKOK, ale nie z niebankowych firm pożyczkowych. Nie ma dodatkowych warunków przy konsolidacji takiego zobowiązania.
Credit Agricole: Nie można skonsolidować długów z innych instytucji niż banki.
Eurobank: Możliwe jest skonsolidowanie zobowiązań z banków i SKOK-ów. Klient starający się o kredyt konsolidacyjny powinien przede wszystkim posiadać zdolność kredytową i terminowo spłacać konsolidowane zadłużenie. Bank może poprosić o udokumentowanie wysokości konsolidowanego zadłużenia. Klienci, którzy udokumentują fakt, że spłacili konsolidowane zadłużenie (okażą odpowiednie dokumenty), otrzymają zwrot prowizji.
Deutsche Bank PBC: Możliwa jest konsolidacja pożyczek zaciągniętych w innych instytucjach niż banki – na standardowych zasadach. Wymagane są: dokument tożsamości, dokumenty dotyczące uzyskiwanych dochodów oraz komplet danych związanych z konsolidowanymi produktami kredytowymi (umowy kredytowe, opinia bankowa, harmonogramy spłaty itd.).
Raiffeisen Polbank konsoliduje tylko kredyty ratalne. Jeśli taki kredyt jest widoczny w BIK-u, bank sprawdza, jak był spłacany. W przeciwnym razie wymagana jest umowa tego kredytu oraz opinia bankowa na temat jakości jego spłat.
Bank BPS: Kredyt konsolidacyjny może być przeznaczony na spłatę zobowiązań z tytułu kredytu lub pożyczki gotówkowej albo samochodowej, limitu w karcie kredytowej lub w rachunku oszczędnościowo-rozliczeniowym, kredytu lub pożyczki hipotecznej, kredytu mieszkaniowego, studenckiego, kredytu lub pożyczki udzielonej przez zakład pracy. Brak ograniczeń w zakresie konsolidowania jedynie zobowiązań kredytobiorcy udzielonych przez inne banki. Warunkiem udzielenia kredytu jest prawidłowa obsługa zobowiązań konsolidowanych oraz posiadanie zdolności kredytowej.
Czy konsolidacja zawsze się opłaca?
Kredyt konsolidacyjny może być swego rodzaju kołem ratunkowym dla osób, które osiągnęły kres zdolności kredytowej. Ma sens wtedy, gdy rata skonsolidowanego kredytu jest niższa niż raty poprzednich zobowiązań. Oznacza to, że albo uzyskamy lepsze warunki cenowe (niższe oprocentowanie czy prowizję), albo bank wydłuży czas spłaty kredytu. Nie należy natomiast na siłę konsolidować kredytów, których warunki spłaty są zbliżone lub korzystniejsze od warunków oferowanych przez bank dla kredytu konsolidacyjnego.
Na pytanie, czy konsolidacja zawsze się opłaca, odpowiedzią może być tylko zimna kalkulacja - porównanie całkowitego koszt kredytu konsolidacyjnego z kosztami konsolidowanych kredytów. Może się bowiem okazać, że za chwilę pozornego oddechu pod postacią niższej raty kredytobiorca zapłaci w długim okresie kredytowania więcej niż przed konsolidacją. Warto zwrócić uwagę na dodatkowe opłaty i warunki ich uniknięcia, na przykład opłatę za uruchomienie kredytu konsolidacyjnego, za wcześniejszą jego spłatę, zmianę warunków umowy czy nowy harmonogram spłat.
Z konsolidacją nie warto czekać do ostatniej chwili. Banki bowiem niechętnie podchodzą do osób, które wpadły w pułapkę kredytową i trwale utraciły zdolność kredytową. Takim klientom pozostaje negocjowanie z dotychczasowym wierzycielami.
Zuzanna Brud, Bankier.pl
