W księgach rachunkowych jednostki należy ująć wszystkie osiągnięte, przypadające na jej rzecz przychody i obciążające ją koszty związane z tymi przychodami dotyczące danego roku obrotowego, niezależnie od terminu ich zapłaty. Dlatego koszty i przychody dotyczące grudnia 2010 r. należy ująć w księgach rachunkowych grudnia, także wtedy, gdy dokumentujące je faktury zostały wystawione w styczniu 2011 r.
Otrzymałam fakturę kosztową za ochronę firmy za grudzień 2010 r. Faktura ta została wystawiona w styczniu 2011 r. Czy powinnam zaksięgować ją do roku 2010?
 | Potrzebujesz więcej firmowych informacji? Chcesz rozwiać swoje wątpliwości? Wejdź na zakładkę Firma |
Zobacz także
Sposób I:
Jeśli jednostka zdecydowała o zaksięgowaniu kosztu usługi na podstawie dowodu PK sporządzonego w oparciu o fakturę, ujmie go w księgach 2010 r. w wartości netto wynikającej z faktury zapisem:
- Wn konto 40 "Koszty według rodzajów" lub konto zespołu 5,
- Ma konto 30 "Rozliczenie zakupu".
Saldo Ma konta 30 pozostające na dzień bilansowy (31 grudnia 2010 r.) wykazuje się w pasywach bilansu jako krótkoterminowe zobowiązania z tytułu dostaw i usług, odpowiednio w pozycji B.III.1 lit. a) lub B.III.2 lit. d).
W styczniu 2011 r. jednostka ujmie fakturę VAT zapisami:
a) łączna kwota zobowiązania
- Wn konto 30 "Rozliczenie zakupu",
- Ma konto 21 "Rozrachunki z dostawcami",
b) VAT naliczony podlegający odliczeniu
- Wn konto 22-2 "VAT naliczony i jego rozliczenie",
- Ma konto 30 "Rozliczenie zakupu".
Sposób II:
Gdy jednostka zdecyduje się ująć koszt usługi na podstawie faktury VAT, zapisy w księgach 2010 r. będą następujące:
a) wartość według ceny nabycia
- Wn konto 30 "Rozliczenie zakupu",
b) VAT naliczony podlegający odliczeniu w obowiązującym terminie
- Wn konto 22-2 "VAT naliczony i jego rozliczenie" (w analityce: VAT do odliczenia w następnych miesiącach),
c) łączna kwota zobowiązania
- Ma konto 21 "Rozrachunki z dostawcami",
d) ujęcie kosztu
- Wn konto 40 "Koszty według rodzajów" lub konto zespołu 5,
- Ma konto 30 "Rozliczenie zakupu".
Saldo Ma konta 21 wykazuje się wówczas w pasywach bilansu jako krótkoterminowe zobowiązania z tytułu dostaw i usług w pozycji B.III.1 lit. a) lub B.III.2 lit. d). VAT naliczony w fakturze dostawcy, który na dzień bilansowy nie może być w myśl przepisów o VAT potrącony od należnego, stanowi niewymagalną należność. W bilansie kwotę tego podatku wykazuje się w aktywach w pozycji B.IV "Krótkoterminowe rozliczenia międzyokresowe", a jeżeli kwota ta nie jest znacząca i nie zniekształci obrazu jednostki - w aktywach bilansu w pozycji B.II.2 lit. b) "Należności krótkoterminowe od pozostałych jednostek z tytułu podatków, dotacji, ceł, ubezpieczeń społecznych i zdrowotnych oraz innych świadczeń".
W styczniu 2011 r. należy przeksięgować wartość VAT zapisem:
- Wn konto 22-2 "VAT naliczony i jego rozliczenie" (w analityce: VAT do odliczenia w bieżącym miesiącu),
- Ma konto 22-2 "VAT naliczony i jego rozliczenie" (w analityce: VAT do odliczenia w następnych miesiącach).
Zauważmy, że przy stosowaniu sposobu I kwota zobowiązania wobec dostawcy, powstałego w momencie wykonania usługi, zostanie wykazana w bilansie w wartości netto. Natomiast przepisy ustawy o rachunkowości nakazują wykazywać zobowiązania na dzień bilansowy w kwocie wymagającej zapłaty (art. 28 ust. 1 pkt 8 ustawy o rachunkowości), a więc w kwocie brutto. Tak właśnie zostanie wykazane zobowiązanie w sposobie II - wydaje się więc on właściwszym rozwiązaniem. Jednak decyzja o wyborze sposobu księgowania należy do jednostki.
Sprzedaż towarów miała miejsce 28 grudnia 2010 r., lecz fakturę za tę sprzedaż wystawiliśmy w styczniu 2011 r. Czy ująć ją w księgach 2010 czy 2011 roku?
Na pewno w księgach 2010 r. powinien zostać ujęty przychód z tytułu sprzedaży towarów dokonanej w grudniu 2010 r. Można to zrobić na podstawie dowodu PK (sposób I) lub na podstawie faktury (sposób II). Przy księgowaniu faktur sprzedaży wystawionych w styczniu 2011 r. należy pamiętać o tym, że powinny one być wykazane w rejestrze VAT za styczeń 2011 r. Zasadniczo bowiem obowiązek podatkowy powstaje z chwilą wystawienia faktury, nie później jednak niż w 7. dniu, licząc od dnia wydania towaru (art. 19 ust. 4 ustawy o VAT).
Sposób I:
Przychód ze sprzedaży można zarachować w księgach grudnia 2010 r. na podstawie dowodu PK, w wartości netto, zapisem:
- Wn konto 20 "Rozrachunki z odbiorcami",
- Ma konto 73-0 "Sprzedaż towarów".
Wartość należności ujęta na koncie 20 powinna zostać wykazana w aktywach bilansu sporządzonego na dzień 31 grudnia 2010 r. w pozycji B.II.1 lit. a) lub B.II.2 lit. a) jako należności z tytułu dostaw i usług.
Natomiast zobowiązanie z tytułu VAT należnego na podstawie faktury VAT wystawionej w 2011 r. zaksięgować można w księgach stycznia 2011 r., zapisem:
- Wn konto 20 "Rozrachunki z odbiorcami",
- Ma konto 22-1 "Rozrachunki z tytułu VAT należnego" (w analityce: VAT należny do rozliczenia w bieżącym miesiącu).
Sposób II:
Można też zarachować przychód ze sprzedaży w księgach grudnia 2010 r. na podstawie faktury VAT, która została wystawiona w styczniu 2011 r. Zapisy wyglądałyby wtedy następująco:
a) łączna kwota należności
- Wn konto 20 "Rozrachunki z odbiorcami",
b) kwota VAT należnego
- Ma konto 22-1 "Rozrachunki z tytułu VAT należnego" (w analityce: VAT należny do rozliczenia w następnym miesiącu),
c) wartość w cenach sprzedaży netto
- Ma konto 73-0 "Sprzedaż towarów".
Wartość należności wykazuje się w aktywach bilansu za 2010 r. w pozycji B.II.1 lit. a) lub B.II.2 lit. a) jako należność z tytułu dostaw i usług. Natomiast VAT należny, zarachowany w fakturach sprzedaży, ale w świetle przepisów o VAT niestanowiący na dzień bilansowy zobowiązania, wykazuje się w pasywach bilansu w pozycji B.I.3 "Pozostałe rezerwy" lub w pozycji B.III.2 lit. g) "Zobowiązania z tytułu podatków, ceł, ubezpieczeń i innych świadczeń" - jeżeli nie zniekształci to obrazu jednostki.
W księgach stycznia 2011 r. należy dokonać przeksięgowania:
- Wn konto 22-1 "Rozrachunki z tytułu VAT należnego" (w analityce: VAT należny do rozliczenia w następnym miesiącu),
- Ma konto 22-1 "Rozrachunki z tytułu VAT należnego" (w analityce: VAT należny do rozliczenia w bieżącym miesiącu).
Jednostka powinna dokonać wyboru sposobu ewidencji przychodu z przełomu roku. Przy czym zwróćmy uwagę, że w sposobie II należność od odbiorcy, powstała w momencie wydania towarów, będzie wykazana w bilansie za 2010 r. w kwocie wymaganej zapłaty, tj. kwocie brutto. Jest to zgodne z art. 28 ust. 1 pkt 7 ustawy o rachunkowości.
Podstawa prawna
Ustawa z dnia 29.09.1994 r. o rachunkowości (Dz. U. z 2009 r. nr 152, poz. 1223 ze zm.)
Ustawa z dnia 11.03.2004 r. o VAT (Dz. U. nr 54, poz. 535 ze zm.)
autor: Dorota Przybyszewska
Gazeta Podatkowa Nr 742 z dnia 2011-02-17
Dokumentacja kadrowa w firmie. Wszystko na ten temat w poradniku na GOFIN.pl
