Minister sprawiedliwość Waldemar Żurek zapowiedział, że będzie namawiał koalicję rządową do obsadzania wolnych stanowisk w Trybunale Konstytucyjnym. To jest decyzja całej koalicji, natomiast ja bym rekomendował, żeby zacząć wybierać sędziów - dodał szef MS.
Od końca kwietnia br. Trybunał Konstytucyjny liczy 11 sędziów na 15 przewidzianych stanowisk sędziowskich. Ponieważ w ostatnich miesiącach zakończyły się kadencje czworga sędziów oznacza to, że w TK są obecnie cztery wakaty sędziowskie. Kluby sejmowe - poza PiS - konsekwentnie nie zgłaszają kandydatów. Kandydaci zgłaszani przez Prawa i Sprawiedliwości nie uzyskują wymaganej większości podczas głosowania w Sejmie.
- Będę namawiał koalicjantów, żeby zacząć obsadzać Trybunał Konstytucyjny. Jest sprawa w Trybunale Sprawiedliwości Unii Europejskiej, która dotyczy Trybunału Konstytucyjnego. Chciałbym poczekać być może na to rozstrzygnięcie, ale uważam, że powinniśmy w przestrzeni publicznej mówić o tym zagadnieniu. Musimy podjąć decyzję, bo nie mamy Trybunału - podkreślił minister.
Żurek poinformował, że obecnie przeprowadzany jest „pełen reset”. Wskazał m.in., że nie są przekazywane żadne pieniądza „na organ, który nie jest organem, generuje nam odszkodowania”. - I to jest konsekwencja. Wtedy zabezpieczamy pracowników Trybunału, którzy nie są zupełnie winni temu, że politycy zgotowali im taki los, czyli tworzymy dla nich specjalną ścieżkę finansowania, bo oni nie mogą trafić na bruk - dodał szef MS.
- Więc albo idziemy w tym kierunku, i wtedy doprowadzamy do skutecznego zlikwidowania wydmuszki, a nie organu, albo zaczynamy mówić: tam są nielegalni, którzy nie mogą zasiadać, są tacy, którzy zostali wybrani legalnie, wtedy uzupełniamy skład Trybunału. To jest decyzja całej koalicji, natomiast ja bym rekomendował, żeby zacząć wybierać (sędziów - PAP). Ale chciałbym też, żeby ci, którzy zostaną legalnie wybrani, mieli świadomość, żeby nie orzekali w składach z osobami których status skutecznie został zakwestionowany. Bo za to będziemy wszyscy płacić. Tego chciałbym uniknąć - podkreślił Żurek.
Trybunał Konstytucyjny w obecnym kształcie jest krytykowany przez obecne władze i część prawników, którzy powołując się na orzeczenia m.in. ETPC i TSUE oceniają, że jest instytucją upolitycznioną.
W przyjętej jeszcze w marcu 2024 r. uchwale Sejm stwierdził, że „uwzględnienie w działalności organu władzy publicznej rozstrzygnięć TK wydanych z naruszeniem prawa może zostać uznane za naruszenie zasady legalizmu przez te organy”. Sejm uznał też m.in., że dwaj obecnie orzekający w TK - Jarosław Wyrembak i Justyn Piskorski - nie są sędziami Trybunału Konstytucyjnego.
Od czasu podjęcia tamtej uchwały przez Sejm wyroki TK nie są publikowane w Dzienniku Ustaw. Rząd - na przykład w przyjętej w grudniu zeszłego roku uchwale - wskazuje, że ogłaszanie w dziennikach urzędowych rozstrzygnięć TK mogłoby doprowadzić do utrwalenia stanu kryzysu praworządności. Jak dodano, „nie jest dopuszczalne ogłaszanie dokumentów, które zostały wydane przez organ nieuprawniony”.
W lipcu br. TK stwierdził niekonstytucyjność dwóch przyjętych przez Sejm w lipcu 2024 r., a następnie skierowanych do Trybunału przez prezydenta Andrzeja Dudę ustaw, które - według koalicji rządzącej miały być receptą na „uzdrowienie” TK. Ustawy przewidywały m.in. zmianę sposobu wybierania sędziów TK oraz zawierały regulacje przejściowe, dostosowujące i uchylające obecnie obowiązujące ustawy odnoszące się do funkcjonowania Trybunału. TK podkreślił w uzasadnieniu, iż założenie o „rzekomej wadliwości wyboru sędziów Trybunału nie ma oparcia ani w obowiązującym stanie prawnym, ani w rzeczywistości”.
Na początku września minister sprawiedliwości Waldemar Żurek powiedział, że jest zwolennikiem obsadzania wakatów w Trybunale Konstytucyjnym. Wskazał wówczas m.in. na fakt, że koalicja rządząca nie może liczyć w tym zakresie na współpracę z prezydentem.(PAP)
mt/ mrr/ par/
