Zapoznanie się z węgierskimi przepisami dotyczącymi lichwy i udzielania pożyczek było głównym celem piątkowej wizyty na Węgrzech polskiego wiceministra sprawiedliwości Marcina Warchoła.
„My w tej chwili mamy przygotowany projekt ustawy, która ma na celu walkę z lichwą, i chcieliśmy w związku z tym sprawdzić, czy Węgrzy z podobnymi problemami się borykają” – oznajmił Warchoł, podkreślając, że prokuratura ma „pod lupą” 1500 nieruchomości, które „mogły być w różny oszukańczy sposób odbierane właścicielom tych domów, tych mieszkań w sytuacji, w której ci zaciągnęli pożyczki i nie mieli możliwości fizycznej ich spłacania” - poinformował Warchoł.
Jak powiedział PAP, Węgrzy wprowadzili odpowiednie regulacje – m.in. sztywne limity kosztów pozaodsetkowych - w 2011 r. i „od tego momentu problem zniknął”.
Zaznaczył też, że na Węgrzech nowe regulacje nie spowodowały ucieczki firm pożyczkowych. „Firmy pożyczkowe działają w mniejszym zakresie niż w naszym kraju, ale pozostały. Czyli to, czym nas straszono – że firmy pouciekają, gdy obniżymy koszty pożyczek, koszty pozaodsetkowe, widać, że na przykładzie Węgier się nie sprawdziło” - oznajmił.
W 2011 r. m.in. znowelizowano na Węgrzech kodeks karny, wprowadzając karalność nawet jednorazowej lichwy, przy czym możliwa kara pozbawienia wolności za to przestępstwo sięga nawet 3 lat.
W tym samym roku przyjęto ustawę o ograniczeniu odsetek od pożyczek i rzeczywistej rocznej stopy oprocentowania, zgodnie z którą instytucja finansowa nie może udzielić konsumentowi kredytu, którego rzeczywista roczna stopa oprocentowania przekracza bazową stopę procentową banku centralnego o więcej niż 24 proc.
W 2011 r. przyjęto też ustawę o zapewnieniu mieszkania osobom, które nie są w stanie spłacić swych zobowiązań z tytułu zaciągnięcia kredytu. Ustawa umożliwia państwu zakup nieruchomości niemogących spłacić kredytu osób upośledzonych społecznie lub mających co najmniej dwoje dzieci, przy czym w ciągu dwóch lat mają one prawo jej odkupienia.
W piątek odbyło się w Sejmie pierwsze czytanie przygotowanego przez Ministerstwo Sprawiedliwości projektu ustawy o zmianie niektórych ustaw w celu przeciwdziałania lichwie, przyjętego przez rząd 18 czerwca. Jak powiedział Warchoł, projekt wprowadza stały limit kosztów pozaodsetkowych - wszelkie marże, prowizje, opłaty dodatkowe, ubezpieczenia nie będą mogły przekraczać 20 proc. – a ponadto zakazuje przewłaszczenia nieruchomości na zabezpieczenie.
Warchoł oraz towarzysząca mu delegacja – m.in. Damian Jaworski z Komisji Nadzoru Finansowego i Paulina Sawa z Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów – spotkali się w piątek m.in. z sekretarzem stanu w ministerstwie sprawiedliwości Tamasem Ferencem Gyimesim.
Z Budapesztu Małgorzata Wyrzykowska (PAP)
mw/ jo/ mal/ mhr/
