Zaproponowany przez Komisję Europejską pakiet Retail Investment Strategy jest korzystny dla ochrony inwestorów indywidualnych, ale może ograniczyć ofertę produktową Towarzystw Funduszy Inwestycyjnych i wymusić dalszą konsolidację na rynku TFI - uważają autorzy raportu firmy McKinsey & Company.
W maju 2023 roku Komisja Europejska zaproponowała zakualizowany pakiet Retail Investment Strategy, który zmienia istniejące przepisy i dyrektywy, w tym MiFID II, UCITS, IDD i PRIIP.
Proponowane przepisy mają objąć większość produktów inwestycyjnych, a poprawki są obecnie dyskutowane przez Parlament Europejski i Radę Unii Europejskiej.
Po przyjęciu przepisów państwa członkowskie będą miały 18 miesięcy na ich wdrożenie.
Przepisy mają obejmować przede wszystkim częściowy zakaz zachęt, czyli świadczeń pieniężnych i niepieniężnych wypłacanych dystrybutorom przez Towarzystwa Funduszy Inwestycyjnych, zarządzanie i dystrybucję produktów finansowych zgodnie z zasadą dobrego stosunku jakości do ceny - osiągnięte dzięki wprowadzeniu tzw. benchmarków cen produktów finansowych, a także podniesienie jakości informacji przekazywanych inwestorom i zwiększenie ich zdolności do podejmowania świadomych decyzji inwestycyjnych.
Według raportu McKinsey & Company, przedstawionego podczas XVIII Forum Funduszy organizowanego przez Izbę Zarządzających Funduszami i Aktywami, polski rynek funduszy inwestycyjnych jest we wczesnym stadium rozwoju w porównaniu do rynków zachodnioeuropejskich.
Zasadniczą różnicą jest wolumen i struktura aktywów finansowych per capita. Ich wartość w przypadku polskich gospodarstw domowych to średnio 38 tys. euro - niemal 3 razy mniej niż średnia UE.
W strukturze aktywów finansowych polskich gospodarstw domowych dominują aktywa defensywne. Depozyty stanowią około 50 proc. wobec około 30 proc. w całej Europie. Fundusze emerytalne oraz ubezpieczenia na życie mają ponad trzykrotnie niższy udział w strukturze, a fundusze inwestycyjne stanowią zaledwie 4 proc. aktywów finansowych gospodarstw domowych względem 10 proc. w Unii Europejskiej.
W ocenie ekspertów McKinsey & Company, proponowane przepisy dotyczące Retail Investment Strategy mogą spowodować zmiany na polskim rynku TFI, korzystne w szczególności dla klientów indywidualnych.
Przepisy mają na celu ochronę inwestorów detalicznych poprzez zapewnienie lepszego dostępu do informacji, dostosowanie interesów dystrybutorów i inwestorów oraz zapewnienie odpowiedniego doradztwa w perspektywie długoterminowej.
"TFI i dystrybutorzy mogą być zobowiązani do dostosowania doradztwa inwestycyjnego do profilu oraz łącznych aktywów klientów detalicznych i włączenia do swojej oferty bardziej opłacalnych kosztowo produktów. Jednocześnie, zmiany w schematach zachęt dla dystrybutorów i wprowadzenie benchmarków jakości do ceny może wpłynąć na marże firm inwestycyjnych" - napisano w raporcie.
"Może to prowadzić do wytworzenia presji na mniejszych polskich firmach ze strony większych lokalnych graczy, którzy mają rentowność umożliwiającą obniżenie opłat za zarządzanie lub zagranicznych podmiotów, które mogą oferować produkty z niższą marżą" - dodano.
W ocenie McKinsey & Company, w perspektywie krótkoterminowej uczestnicy rynku mogą ponieść dodatkowe koszty, dostosowując się do zmian regulacyjnych. Przepisy mogą ograniczyć sprzedaż produktów, które nie oferują wystarczającej wartości w porównaniu z innymi instrumentami w tej samej kategorii.
"W zależności od ostatecznego kształtu rozporządzenia, potencjalna zmiana może być widoczna w ofercie produktów, ponieważ niektóre niezależne TFI mogą opuścić rynek, a pozostali gracze mogą przesunąć portfele w kierunku instrumentów pasywnych (głównie zagranicznych funduszy ETF). Dodatkowo, w celu zapewnienia rentowności, dystrybutorzy mogą wprowadzać nowe opłaty dla klientów detalicznych" - napisano w raporcie.
"Skurczenie marży i przesunięcie portfeli w kierunku opłacalnych kosztowo produktów może doprowadzić do dalszej konsolidacji rynku TFI zarówno na poziomie polskim, jak i europejskim" - dodano.
Eksperci McKinsey & Company wskazują, że ten proces może być również napędzany dodatkowymi środkami Unii Europejskiej w ramach inicjatywy Unii Rynków Kapitałowych, mającej na celu m.in. zintegrowanie krajowych rynków kapitałowych w jednolity rynek kapitałowy UE.
Raport firmy McKinsey & Company został zaprezentowany podczas trwającej XVIII edycji Forum Funduszy w Kazimierzu Dolnym. Forum organizowane jest przez Izbę Zarządzających Funduszami i Aktywami, a PAP Biznes jest patronem medialnym wydarzenia. (PAP Biznes)
pr/ gor/
