Po dwóch latach prób libański parlament wybrał w czwartek na prezydenta gen. Josepha Aouna, dotychczasowego dowódcę armii, który cieszy się szacunkiem, ale nie ma doświadczenia politycznego - podała agencja AFP. Wcześniej zwaśnione bloki polityczne nie były w stanie wybrać żadnego z kandydatów.
Czwartkowe głosowanie było 13. próbą wyboru następcy byłego prezydenta Michela Aouna (niespokrewnionego z generałem), którego kadencja zakończyła się w październiku 2022 roku.
Gen. Joseph Aoun od 2017 r. stał na czele armii, jednej z najbardziej szanowanych instytucji w kraju, nękanym kryzysami politycznymi i finansowymi - oceniła agencja. Cieszy się również poparciem kilku zagranicznych potęg, w tym Stanów Zjednoczonych i Arabii Saudyjskiej.
Odkąd zawarte pod koniec listopada porozumienie o zawieszeniu broni między finansowanym przez Iran terrorystycznym ugrupowaniem Hezbollah a Izraelem, przed armią stoi delikatne zadanie zapewnienia przestrzegania rozejmu - zauważyła AFP. Armia ma być stopniowo rozmieszczana na południowych obszarach przy granicy Libanu w miarę wycofywania się armii izraelskiej: teren, z którego Hezbollah od lat atakował Izrael, ma być odtąd zajmowany wyłącznie przez armię i siły pokojowe ONZ.
Aoun "ma reputację uczciwego człowieka" - powiedział AFP politolog Karim Bitar. "W armii jest postrzegany jako ktoś oddany, kto broni interesu narodowego i stara się skonsolidować tę instytucję, jedyną, która wciąż jest wolna od walk pomiędzy wyznawcami różnych religii i frakcji".
Generał może liczyć na sieć kontaktów w libańskiej klasie politycznej, a także na kontakty z zachodnimi stolicami, na czele z Paryżem i Waszyngtonem - zauważyła AFP. Mohamad Hage Ali z think tanku Carnegie, podkreślił też jego powiązania z USA - libańska armia jest wspierana finansowo przez Waszyngton. "Utrzymywał relacje ze wszystkimi, ale często był krytykowany przez media powiązane z Hezbollahem", właśnie z powodu amerykańskich powiązań - dodał.
Oprócz amerykańskiego sojusznika instytucja otrzymała pomoc od Kataru i Francji. Międzynarodowa konferencja zorganizowana w Paryżu w październiku zebrała 200 mln USD dla armii, co było znaczącym wsparciem: w szczycie kryzysu gospodarczego w 2020 r. armia musiała dla oszczędności zrezygnować z serwowania żołnierzom posiłków mięsnych.
"Wszyscy uznają jego nieskazitelne osiągnięcia na czele armii - powiedział AFP zachodni dyplomata. - Ale czy może zostać politykiem? Oto jest pytanie".
Mówiący swobodnie po francusku i angielsku gen. Aoun, łysy, solidnie zbudowany żwołnierz, pochodzi z chrześcijańskiej wspólnoty maronickiej, dla której prezydentura jest zarezerwowana zgodnie z konfesyjnym podziałem władzy - daje on sunnickim muzułmanom stanowisko premiera, a szyickim muzułmanom stanowisko przewodniczącego parlamentu.
Według Bitara wielu było przeciwnych wyborowi Aouna na prezydenta, "nawet wśród tych, którzy go szanują", głównie z uwagi na jego wojskową przeszłość. Niektórzy byli prezydenci o podobnym profilu pozostawili Libańczykom "gorzki posmak", stwierdził politolog. Niepokojąca jest również jego zdaniem myśl, że wybór generała mógłby uwiarygodnić ideę, że szef armii może "systematycznie obejmować stanowisko prezydenta". (PAP)
os/ kar/
