Kiedy eksport a kiedy dostawa
Eksportem towarów jest potwierdzony przez urząd celny wyjścia wywóz towarów z terytorium kraju poza terytorium Unii Europejskiej w wykonaniu dostawy towarów, czyli przeniesienia prawa do rozporządzania towarami jak właściciel, jeżeli wywóz jest dokonywany przez:- dostawcę lub w jego imieniu, lub
- nabywcę, mającego siedzibę poza terytorium kraju, lub w jego imieniu.
Dostawa towarów obejmuje także:
- przeniesienie - z nakazu organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w imieniu takiego organu lub przeniesienie z mocy prawa - prawa własności towarów w zamian za odszkodowanie,
- wydanie towarów na podstawie umowy dzierżawy, najmu, leasingu lub innej umowy o podobnym charakterze zawartej na czas określony lub umowy sprzedaży na warunkach odroczonej płatności, jeżeli umowa przewiduje, że w następstwie normalnych zdarzeń przewidzianych tą umową lub z chwilą zapłaty ostatniej raty zostanie przeniesione prawo własności,
- wydanie towarów na podstawie umowy komisu między komitentem a komisantem, jak również wydanie towarów przez komisanta osobie trzeciej,
- wydanie towarów komitentowi przez komisanta na podstawie umowy komisu, jeżeli komisant był zobowiązany do nabycia rzeczy na rachunek komitenta.
Począwszy od 1 maja 2004 r. eksport towarów nie obejmuje sprzedaży towarów na rzecz podmiotów mających siedzibę w państwach należących do Unii Europejskiej.
Gdy na przykład podatnik produkuje płyty gipsowe. Swoje produkty sprzedaje odbiorcom we Francji i na Ukrainie. Sprzedaż na rzecz odbiorców francuskich jest opodatkowana jako wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów. Sprzedaż na rzecz odbiorców ukraińskich jest opodatkowana jako eksport towarów.
Stawka 0% pod warunkiem
W eksporcie towarów obowiązek podatkowy powstaje z chwilą potwierdzenia przez urząd celny wywozu towaru poza terytorium Unii Europejskiej. Obowiązek podatkowy powstanie także wtedy, gdy przed wydaniem towaru podatnik otrzyma przedpłatę, zaliczkę, zadatek, ratę w wysokości co najmniej 50% ceny, pod warunkiem że wywóz towarów nastąpi w ciągu 6 miesięcy licząc od dnia otrzymania tej części należności, a eksporter przedstawił w urzędzie skarbowym zabezpieczenie majątkowe kwoty zwrotu podatku naliczonego.Eksporterom przysługuje przywilej skorzystania ze stawki 0%. Stawkę 0% stosuje się pod warunkiem, że podatnik przed złożeniem deklaracji podatkowej za dany miesiąc otrzymał dokument celny potwierdzający wywóz towaru poza terytorium Unii Europejskiej. Jeżeli podatnik otrzymał dokument celny potwierdzający procedurę wywozu po złożeniu deklaracji podatkowej, obrót z tytułu eksportu towarów nie jest wykazywany w ewidencji za dany okres rozliczeniowy, lecz w okresie następnym. Jeśli nie otrzymał dokumentu celnego w danym okresie rozliczeniowym ani w okresie następnym - mają zastosowanie stawki właściwe dla dostawy tego towaru na terytorium kraju.
Gdy podatnik otrzyma dokument potwierdzający wywóz towaru poza terytorium Unii Europejskiej w terminie późniejszym, będzie miał prawo do dokonania korekty złożonej deklaracji podatkowej, w której wykazał dostawę towarów opodatkowaną według stawek krajowych.
Gdy eksport towarów jest dokonywany przez nabywcę mającego siedzibę poza terytorium kraju, zastosowanie stawki 0% jest możliwe, jeżeli podatnik przed złożeniem deklaracji podatkowej za okres rozliczeniowy, w którym dokonał dostawy towarów, posiada kopię dokumentu, w którym urząd celny wyjścia potwierdził wywóz tych towarów. Z dokumentu tego musi wynikać tożsamość towaru będącego przedmiotem dostawy i wywozu.
Eksporterom towarów przysługuje prawo otrzymania zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym.
Import towarów
Import towarów to przywóz towarów z terytorium państwa trzeciego (nienależącego do Unii Europejskiej) na terytorium UE. Podatnikami z tytułu importu towarów są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne:- na których ciąży obowiązek uiszczenia cła, również w przypadku gdy na podstawie przepisów celnych importowany towar jest zwolniony od cła albo cło na towar zostało zawieszone, w części lub w całości, albo zastosowano preferencyjną, obniżoną lub zerową stawkę celną,
- uprawnione do korzystania z procedury celnej obejmującej uszlachetnianie czynne, odprawę czasową, przetwarzanie pod kontrolą celną, w tym również osoby, na które, zgodnie z odrębnymi przepisami, zostały przeniesione prawa i obowiązki związane z tymi procedurami.
Zobacz także
Jak z tego wynika, aby zostać podatnikiem podatku VAT z tytułu importu towarów, nie jest konieczne wykonywanie czynności podlegających opodatkowaniu tym podatkiem w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą. Zasady opodatkowania importu towarów nie zmieniają się w sposób istotny. Należy oczywiście pamiętać, że przywóz towarów z państw należących do Unii Europejskiej nie będzie już kwalifikowany jako import towarów.
Wartość celna
Obowiązek podatkowy w imporcie towarów powstaje z chwilą powstania długu celnego.Gdy towary są objęte procedurą celną: uszlachetniania czynnego w systemie ceł zwrotnych, odprawy czasowej z częściowym zwolnieniem od należności celnych przywozowych, przetwarzania pod kontrolą celną - obowiązek podatkowy z tytułu importu towarów powstaje z chwilą objęcia towarów tą procedurą.
W sytuacji kiedy import towarów objęty jest procedurą celną: składu celnego, odprawy czasowej z całkowitym zwolnieniem od należności celnych przywozowych, uszlachetniania czynnego w systemie zawieszeń, tranzytu, a od towarów tych są pobierane opłaty wyrównawcze lub opłaty o podobnym charakterze i nie powstaje jednocześnie dług celny - obowiązek podatkowy powstaje z chwilą wymagalności tych opłat.
Podstawą opodatkowania w imporcie towarów jest wartość celna powiększona o należne cło. W przypadku towarów objętych procedurą uszlachetniania biernego podstawą opodatkowania jest różnica między wartością celną produktów kompensacyjnych lub zamiennych dopuszczonych do obrotu a wartością towarów wywiezionych czasowo, powiększona o należne cło.
Podstawą opodatkowania w imporcie towarów objętych procedurą odprawy czasowej z częściowym zwolnieniem od należności celnych przywozowych oraz procedurą przetwarzania pod kontrolą celną jest wartość celna powiększona o cło, które byłoby należne, gdyby towary te były objęte procedurą dopuszczenia do obrotu.
Podstawa opodatkowania jest powiększana o podatek akcyzowy, jeżeli przedmiotem importu są towary akcyzowe.
Informacje dodatkowe
W przypadku importu towarów podstawa opodatkowania obejmuje zwykle wartość prowizji, opakowań, transportu i ubezpieczeń, które zostały już poniesione albo będą poniesione do pierwszego miejsca przeznaczenia na terytorium kraju, a także określonych w odrębnych przepisach opłat oraz innych należności, jeżeli organy celne mają obowiązek pobierać te należności z tytułu importu towarów.Tak jak dzisiaj podatnicy będą obowiązani do obliczenia i wykazania w zgłoszeniu celnym kwoty podatku, z uwzględnieniem obowiązujących stawek.
Podatnik jest obowiązany do zapłaty kwoty należnego podatku w terminie i na warunkach określonych dla uiszczenia cła, również gdy towary zostały zwolnione od cła lub stawki celne zostały zawieszone albo obniżone do 0%.
Poborem podatku będzie się zajmował naczelnik właściwego urzędu celnego. Suma kwot podatku wynikająca z dokumentu celnego stanowi podatek naliczony.
Usługi
Import usług to według ustawy z 11 marca 2004 r świadczenie usług, z tytułu wykonania których podatnikiem jest usługobiorca, a usługi są świadczone przez podatników posiadających siedzibę lub miejsce zamieszkania albo pobytu poza terytorium kraju.Import usług nie wystąpi, kiedy podatek należny zostanie rozliczony przez usługodawcę w Polsce. Jednak w przypadku usług:
- sprzedaży praw lub udzielania licencji i sublicencji, przeniesienia lub cesji praw autorskich, patentów, praw do znaków fabrycznych, handlowych, oddania do używania wspólnego znaku towarowego albo wspólnego znaku towarowego gwarancyjnego, albo innych pokrewnych praw,
- reklamy,
- prawniczych, rachunkowo-księgowych, badania rynków i opinii publicznej, doradztwa w zakresie prowadzenia działalności gospodarczej i zarządzania (PKWiU 74.1); przetwarzania danych i dostarczania informacji; architektonicznych i inżynierskich (PKWiU 74.2), tłumaczeń,
- bankowych, finansowych i ubezpieczeniowych, łącznie z reasekuracją, z wyjątkiem wynajmu sejfów przez banki,
- dostarczania (delegowania) personelu,
- wynajmu, dzierżawy lub innych o podobnym charakterze, których przedmiotem są rzeczy ruchome, z wyjątkiem środków transportu,
- telekomunikacyjnych,
- nadawczych radiowych i telewizyjnych,
- elektronicznych,
- polegających na zobowiązaniu do powstrzymania się od dokonania czynności lub posługiwania się prawem,
- agentów, pośredników działających w imieniu i na rzecz innej osoby, jeżeli uczestniczą w zapewnieniu świadczenia usług, o których mowa w poprzednich punktach podatnikiem zawsze będzie usługobiorca.
Podsumowanie
Ustawa przewiduje także inne przypadki, kiedy podatnikiem jest tylko usługobiorca, ale dotyczą one wyłącznie transakcji z podmiotami mającymi siedzibę lub miejsce zamieszkania na terytorium Unii Europejskiej.Podstawą opodatkowania w imporcie usług jest kwota, którą usługobiorca jest obowiązany zapłacić, z wyjątkiem gdy na podstawie odrębnych przepisów wartość usługi zwiększa wartość celną importowanego towaru albo podatek został rozliczony przez usługodawcę.
Podatek z tytułu importu usług stanowi podatek naliczony. Odliczenia podatku naliczonego będzie następowało w tym samym miesiącu, w którym powstał obowiązek podatkowy z tytułu importu usług. Należy mieć na uwadze, że podatek naliczony z tytułu importu usług nie będzie pomniejszał podatku należnego, kiedy zapłata należności jest dokonywana bezpośrednio lub pośrednio na rzecz podmiotu mającego miejsce zamieszkania, siedzibę lub zarząd na terytorium lub w krajach wymienionych w załączniku nr 5 do ustawy.
Podstawa prawna: Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. nr 54, poz. 535 z późn. zm.)
Źródło:
