Najczęściej popełniane błędy przy wypełnianiu deklaracji podatkowej

Formularz PIT-37 jest najczęściej wypełnianym drukiem podatkowym. Poniżej przedstawiamy najczęściej popełniane błędy przy wypełnianiu deklaracji podatkowej.

Zobowiązani do jego złożenia są podatnicy, którzy w roku podatkowym wyłącznie za pośrednictwem płatnika uzyskali przychody ze źródeł położonych na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej. Podlegają one opodatkowaniu na ogólnych zasadach przy zastosowaniu skali podatkowej, tj. w szczególności z tytułu:

• wynagrodzeń i innych przychodów ze stosunku służbowego, stosunku pracy (w tym spółdzielczego stosunku pracy) oraz pracy nakładczej,
• emerytur lub rent krajowych (w tym rent strukturalnych i socjalnych),
• świadczeń i zasiłków przedemerytalnych,
• należności z tytułu członkostwa w rolniczych spółdzielniach produkcyjnych lub innych spółdzielniach zajmujących się produkcją rolną,
• zasiłków pieniężnych z ubezpieczenia społecznego,
• stypendiów,
• przychodów z działalności wykonywanej osobiście (między innymi z umów-zleceń, kontraktów menedżerskich, zasiadania w radach nadzorczych, pełnienia obowiązków społecznych, działalności sportowej),
• przychodów z praw autorskich i innych praw majątkowych,
• świadczeń wypłaconych z Funduszu Pracy lub Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych,
• należności za pracę przypadających tymczasowo aresztowanym oraz skazanym,
• należności z umowy aktywizacyjnej,

a jednocześnie:

1. nie prowadzili pozarolniczej działalności gospodarczej oraz działów specjalnych produkcji rolnej opodatkowanych na ogólnych zasadach przy zastosowaniu skali podatkowej,
2. nie są zobowiązani doliczać do uzyskanych dochodów małoletnich dzieci,
3. nie obniżają dochodów o straty z lat ubiegłych.

Formularz PIT-37 może zostać wypełniony wspólnie z małżonkiem w przypadku posiadania uprawnienia do wspólnego rozliczenia lub przez rodzica wychowującego swoje dzieci samotnie.

Mimo powszechnego stosowania tego formularza wynikającego z masowości uzyskiwania opodatkowanych w ten sposób dochodów, relatywnie często dochodzi do popełniania przez podatników błędów w jego wypełnianiu i to nawet wtedy, kiedy do pomocy przy jego sporządzeniu wykorzystuje się programy komputerowe.

Poniżej przedstawiona została lista najczęściej występujących błędów, które są przyczyną składania korekt przez samych podatników bądź też na wezwanie Urzędu Skarbowego.

Jednym z najczęściej występujących błędów jest:

1. Brak podpisu

Należy pamiętać o tym, że zeznanie podatkowe, które nie zostało podpisane przez podatnika i jego współmałżonka w przypadku wspólnego rozliczenia, jest uznawane za nieważne. W takim przypadku, jeśli deklarację składano w ostatnim momencie, podatnik może być potraktowany jako osoba, która nie złożyła jej w terminie, narażając się tym samym na sankcję z tego tytułu.

Jedynie w przypadku deklaracji podatkowych wysyłanych w formie elektronicznej za pomocą portalu skarbowego nie wymaga się ręcznego podpisu na dokumencie. W tym przypadku zostaje on zastąpiony koniecznością zgodności danych autoryzujących, które podatnik podaje przez wysłaniem formularza.

Podpis podatnik powinien zostać złożony w pozycji 149. formularza, natomiast podpis małżonka w pozycji 150.

2. Błąd w wyborze wersji formularza

Ważne jest, aby zwrócić uwagę także na wybór aktualnego formularza deklaracji podatkowej. Ze względu na częste zmiany prawa podatkowego w poprzednich latach dla każdego roku były one różne. Pamiętać należy również o tym, że w przypadku składania korekty zeznania rocznego za lata ubiegłe należy jej dokonać na formularzu, który obowiązywał w roku składania deklaracji podatkowej.

3. Błąd w danych identyfikujących

Podanie danych służy do identyfikacji podatnika w systemie. Należy pamiętać o poprawnym wpisaniu imienia, nazwiska, daty urodzenia oraz identyfikatora podatkowego, którym jest numer NIP lub PESEL.

Numer PESEL wpisują do zeznania osoby objęte rejestrem PESEL i które w roku podatkowym:

• nie prowadziły działalności gospodarczej,

• nie były zarejestrowanymi podatnikami podatku od towarów i usług,

• nie były płatnikami (zarówno składek na ubezpieczenia społeczne/ubezpieczenie zdrowotne, jak i podatku, np. z tytułu zatrudnienia pracownika).

Od roku 2012 osoby uzyskujące dochody za pośrednictwem płatnika (między innymi na podstawie umowy o pracę, umowy-zlecenia czy umowy o dzieło) w kontaktach z fiskusem powinni posługiwać się numerem PESEL, który wpisuje się pod pozycjami 1 i 2 formularza.

Szczególnie często występującym błędem jest mylne wpisanie numer NIP płatnika podatku, jaki przepisał z informacji PIT-11.

4. Niewłaściwe naliczanie ulg oraz odliczanych darowizn

Aby móc skutecznie skorzystać z ulg podatkowych muszą być wypełnione wszystkie warunki wskazywane w przepisach szczególnych regulujących zasady korzystania z nich.

Trzeba zwracać uwagę na to, iż niektóre ulgi odliczane są od dochodu/przychodu i zalicza się do tej kategorii:

1. ulga na internet,
2. składki ZUS na ubezpieczenie społeczne,
3. ulga z tytułu darowizny na cele pożytku publicznego,
4. ulga z tytułu darowizny na cele krwiodawstwa,
5. ulga z tytuły darowizny na cele kościelne,
6. ulga rehabilitacyjna w tym w szczególności ulga na zakup leków,
7. ulga z tytułu dojazdu do pracy - imienne bilety okresowe,
8. strata podatkowa,
9. ulga na nowe technologie,
10. zwrot nienależnie pobranych świadczeń,
11. kontynuacja ulgi:

• dawna ulga budowlana, remontowa i mieszkaniowa
• ulga uczniowska
• pomoc domowa

Podczas odejmowania od podstawy do opodatkowania dokonanych darowizn trzeba pamiętać o przestrzeganiu obowiązujących limitów. Całkowita kwota odjęta, w związku z przekazaniem darowizny na cele kultu religijnego, krwiodawstwa i pożytku publicznego, nie może być wyższa niż 6% dochodu, natomiast darowiznę na działalność charytatywno-opiekuńczą Kościoła można odliczyć w pełnej wysokości. Także w ramach ulgi na internet czy rehabilitacyjnej występują ograniczenia kwotowe w korzystaniu z nich.

Pewne ulgi można wykorzystać umniejszając bezpośrednio należny podatek, gdyż odlicza się je od podatku. Są to:

• ulga z tytułu składek ZUS na ubezpieczenie zdrowotne - krajowe,

• ulga prorodzinna z tytułu wychowania dzieci,

• ulga z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne opłacone za granicą,

• tzw. ulga z tytułu powrotu.

Często występującym problem jest odpowiednie rozliczenie ulgi prorodzinnej. Podatnicy, zamiast uwzględnić i naliczyć ją za każdy miesiąc (jeśli dziecko urodziło się w trakcie roku podatkowego), odliczają pełną ulgę.

5. Błędy obliczeniowe

Relatywnie często występują również błędy obliczeniowe, występujące przy sumowaniu poszczególnych pozycji zwłaszcza z wielu druków informacji Pit-11. W tym wypadku należy pamiętać o zasadach właściwego zaokrąglania otrzymywanych wyników.

Co do zasady zaokrąglenia:

• podstawy opodatkowania i kwoty podatków (za wyjątkiem opłat, o których mowa w przepisach o podatkach i opłatach lokalnych),

• odsetek za zwłokę i opłaty prolongacyjnej,

• oprocentowania nadpłaty podatku,

• wynagrodzenia przysługującego płatnikom i inkasentom,

dokonuje się do pełnych złotych w ten sposób, że końcówki kwot wynoszące mniej niż 50 groszy pomija się, a końcówki kwot wynoszące 50 groszy i więcej podwyższa się do pełnych złotych.

Co ważne przygotowując rozliczenie najpierw trzeba zaokrąglić podstawę opodatkowania, a następnie musi zostać zaokrąglony sam podatek.

Ułatwieniem jest konstrukcja druków podatkowy. Tam, gdzie kwoty mają być zaokrąglone, widnieje tylko skrót "zł". Natomiast w miejscach, gdzie nie stosuje się zaokrągleń, widnieją skróty "zł" lub "gr".

6. Załączniki

Załącznik stanowi nieodłączony element zeznania podatkowego i deklaracja bez załącznika nie jest sporządzona poprawnie. Brak wszystkich niezbędnych formularzy podatkowych może spowodować konieczność złożenia korekty zeznania.

Do deklaracji PIT-37 można dołączyć w postaci załączników następujące formularze:

6.1. PIT/O, który podatnik powinien wypełnić w sytuacji, gdy przysługuje mu co najmniej jedna ulga podatkowa z poniżej wymienionych:

• ulga internetowa;

• ulga na dzieci;

• ulga wynikająca z dokonywanych darowizn;

• ulga rehabilitacyjna;

• ulga związana z wpłatami na IKZE (Indywidualne Konta Zabezpieczenia Emerytalnego);

• ulga z tytułu pracy za granicą.

W załączniku nie wykazuje się odliczeń z tytułu składek ZUS, zdrowotnych, a także kosztów uzyskania przychodu. Należy również pamiętać, że korzystając z zeznania PIT/O konieczne jest posiadanie dokumentów potwierdzających możliwość korzystania z ulg i naliczania wysokości, przy czym samych dokumentów nie dołącza się do zeznania. Powinny być natomiast przechowywane do momentu przedawnienia zobowiązania podatkowego, aby organy skarbowe mogły zweryfikować uprawnienie do ulgi w przypadku kontroli.

6.2. PIT/D przeznaczony jest dla podatników, którzy w zeznaniu podatkowym za 2016 rok chcą dokonać odliczeń z tytułu wydatków poniesionych:

1. na spłatę odsetek od kredytu (pożyczki) mieszkaniowego, udzielonego podatnikowi w latach 2002-06, jak również odsetek od kredytu (pożyczki) udzielonego podatnikowi na spłatę kredytu (pożyczki) mieszkaniowego lub kredytu przeznaczonego na spłatę tych kredytów,
2. na kontynuację systematycznego gromadzenia oszczędności wyłącznie na jednym rachunku oszczędnościowo-kredytowym i w jednym banku, prowadzącym kasę mieszkaniową,
3. na spłatę (wraz z odsetkami) kredytu bankowego lub pożyczki z zakładu pracy, otrzymanych w latach 1992-93na cele mieszkaniowe określone w art. 26 ust.1 pkt 5 i 6 ustawy z dnia 26 lipca 1991 roku o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. z 2012r. poz.361, z późn. zm.), zwanej dalej "ustawą", w brzmieniu obowiązującym w tych latach,
4. w latach ubiegłych na cele mieszkaniowe (w tym na remont lub modernizację domu/mieszkania), jeżeli wydatki te nie znalazły pokrycia odpowiednio w dochodzie, przychodzie lub podatku za te lata.

Małżonkowie rozliczający się indywidualnie oraz opodatkowujący swoje dochody łącznie, jeżeli dokonują odliczeń z tytułu wydatków mieszkaniowych, składają jeden załącznik PIT/D, podając w nim dane identyfikacyjne obojga. Zasada ta nie dotyczy małżonków, w stosunku do których sąd orzekł separację.

6.3. PIT-2K

Podatnicy, którzy w zeznaniu podatkowym za 2016 rok po raz pierwszy dokonują odliczeń w ramach ulgi odsetkowej, o której mowa w art. 9 ustawy z dnia 16 listopada 2006 roku o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1588 oraz z 2008 r. poz. 1316) w związku z art. 26b ustawy, w brzmieniu obowiązującym przed 1 stycznia 2007 roku, wraz z załącznikiem PIT/D składają oświadczenie PIT - 2K. Przepisy regulujące ulgę utraciły moc w swoim pierwotnym kształcie w 2007 roku, niemniej przysługuje ona nadal osobom, które do tego czasu nabyły do niej prawo.

Oświadczenie PIT-2K należy dołączyć do tego samego zeznania, przy którym został złożony załącznik PIT/D. W latach kolejnych, w których podatnik korzysta z tej ulgi, PIT-2k nie jest bowiem dołączany do deklaracji rocznej.

Adwokat Łukasz Wieszczeczyński, www.adwokaci-twz.pl

Źródło: