Rząd przyjął we wtorek projekt noweli określającej zakres pouczeń oskarżonego, pokrzywdzonego i świadka w postępowaniu sądowym - poinformowała KPRM. Projekt przewiduje też upoważnienie dla szefa MS do określania w rozporządzeniach wzorów pisemnych pouczeń m.in. o uprawnieniach i obowiązkach.
- Prostsze i bardziej przejrzyste pouczenia dla świadków oraz pokrzywdzonych. To kolejny projekt przyjęty przez rząd, który ułatwia udział w postępowaniach sądowych - mówił rzecznik rządu Adam Szłapka po posiedzeniu Rady Ministrów.
Proponowane zmiany w Kodeksie postępowania karnego zostały przygotowane w Ministerstwie Sprawiedliwości. Ich celem jest określenie zakresu pouczeń o uprawnieniach i obowiązkach oskarżonego, pokrzywdzonego i świadka na etapie postępowania sądowego.
Projekt zmian wprowadza przepisy, które ustalą ustawowe upoważnienia dla ministra sprawiedliwości do określenia - w drodze rozporządzeń - wzorów pisemnych pouczeń o uprawnieniach, obowiązkach i informacjach niezbędnych do realizacji tych uprawnień i obowiązków dla oskarżonego, pokrzywdzonego oraz świadka w postępowaniu karnym przed sądem.
MS podkreśliło, że obecnie brak jest takich upoważnień ustawowych dla szefa MS, a podobne minister ma na etapie postępowania przygotowawczego.
Będzie łatwiej zrozumieć swoje prawa i obowiązki
Projekt przewiduje, że określone przez szefa MS pouczenia, będą umieszczane na stronie internetowej resortu. Mają być także tłumaczone na języki obce, najczęściej wykorzystywane w postępowaniu karnym.
Przetłumaczenie wzorów pouczeń przyczyni się do zmniejszenia wydatków, które obecnie ponoszą organy postępowania przygotowawczego i sądy zlecając tłumaczenie pouczeń przez biegłych na potrzeby konkretnych spraw – wskazało MS.
Zgodnie z proponowanymi zmianami, uzupełniony zostanie także m.in. zakres pouczeń zatrzymanego o prawie i terminie dochodzenia odszkodowania i zadośćuczynienia „w wypadku niewątpliwie niesłusznego zatrzymania”.
Propozycja ta - zaznaczono - wynika m.in. z konieczności zapewnienia gwarancji ochrony wolności osobistej jednostki i odpowiedzialności państwa za bezpodstawne zatrzymanie. Jak wynika z projektu, to samo planowane jest wobec pouczeń oskarżonego.
Koniec z prawniczym żargonem
Proponuje się też uregulowanie zakresu pouczeń oskarżonego w związku z zawiadomieniem o terminie posiedzenia albo wezwaniem na posiedzenie - w tym z uwzględnieniem szczególnych regulacji związanych z posiedzeniem w przedmiocie warunkowego umorzenia postępowania, w przedmiocie wniosku prokuratora o wydanie na posiedzeniu wyroku skazującego, w przedmiocie wniosku oskarżonego o wydanie wyroku skazującego złożonego przed doręczeniem zawiadomienia o terminie rozprawy oraz posiedzeniem w przedmiocie wniosku prokuratora o umorzenie postępowania z powodu niepoczytalności sprawcy i o zastosowanie środków zabezpieczających. To samo miałoby być uregulowane w przypadku pouczeń pokrzywdzonego.
Proponowane też jest kompleksowe uregulowanie zakresu pouczeń pokrzywdzonego w związku z zawiadomieniem o terminie rozprawy i świadka, w związku z wezwaniem na tę rozprawę. Planowane jest to samo w przypadku pouczeń oskarżyciela prywatnego i oskarżonego, w związku z zawiadomieniem o terminie posiedzenia pojednawczego.
Teraz projekt noweli trafi zostanie przekazany do Sejmu. Nowe przepisy miałyby wejść w życie 1 stycznia 2027 r.(PAP)
nl/ andr/ mok/
