Zamknięcie jednoosobowej działalności gospodarczej nie jest trudnym procesem, ale może budzić wątpliwości przedsiębiorców. Jak zgodnie z prawem przeprowadzić likwidację jednoosobowej działalności gospodarczej? Co dzieje się z majątkiem zamykanej firmy?
Wyrejestrowanie z CEIDG i zgłoszenie do ZUS-u
Zamknięcie jednoosobowej działalności należy rozpocząć od złożenia wniosku CEIDG-1 z informacją o likwidacji firmy. Formularz ten trzeba złożyć najpóźniej w terminie 7 dni od daty na nim zamieszczonej. Jak to zrobić? Przedsiębiorca ma do wyboru 3 możliwości. Sposób tradycyjny polega na złożeniu formularza w odpowiednim urzędzie miasta lub gminy. Drugi sposób to przesłanie wniosku przez stronę internetową www.ceidg.gov.pl, dla przedsiębiorców posiadających podpis elektroniczny lub profil zaufany. Ostatnia możliwość, to przesłanie CEIDG-1 pocztą. W tym przypadku należy pamiętać żeby podpis przedsiębiorcy na wniosku był poświadczony przez notariusza.
Złożenie formularza CEIDG-1 z informacją o likwidacji działalności stanowi jednocześnie powiadomienie o tym fakcie urzędu skarbowego i służy też wykreśleniu z rejestru REGON. Przy czym, jeśli przedsiębiorca jest płatnikiem VAT-u, składa też dokument VAT-Z (o tym poniżej). Do ZUS-u natomiast trzeba samodzielnie złożyć formularz ZUS ZWUA, którym wyrejestrowuje się ubezpieczonego.
Jak rozliczyć się z VAT-u zamykając działalność?
 | Samochód w firmie: jak korzystnie rozliczyć koszty |
W przypadku, gdy przedsiębiorca był czynnym płatnikiem VAT-u, zamykając firmę musi przygotować spis z natury, czyli tzw. remanent likwidacyjny. Nie ma tego obowiązku, jeśli korzystał ze zwolnienia z VAT-u. Nie istnieje formularz do sporządzania spisu z natury, więc jego forma zależy od przedsiębiorcy, przy czym musi zawierać określone w przepisach dane. Trzeba pamiętać, aby na co najmniej 7 dni przed datą rozpoczęcia spisu, pisemnie poinformować o zamiarze jego przeprowadzenia naczelnika właściwego urzędu skarbowego.
Spis z natury to po prostu wykaz majątku firmy. Należy w nim umieścić środki trwałe, w tym wyposażenie, czyli składniki majątku przeznaczone do użytkowania dłużej niż rok i o wartości początkowej ponad 3,5 tys. zł (np. samochód firmowy, komputer, itp.). Nie trzeba spisywać tańszych rzeczy, jak np. telefon komórkowy. Ponadto, jeśli firma zajmowała się produkcją lub handlem, w remanencie trzeba uwzględnić zarówno towary, surowce, jak i produkty. W pierwszym i drugim przypadku zapisujemy cenę nabycia netto, w trzecim – koszt wyprodukowania.
Przygotowanie spisu z natury pozwala ustalić wartość towarów i innych elementów majątku firmy od których trzeba zapłacić VAT. Kwotę podatku wynikającą z remanentu uwzględnia się w ostatniej składanej deklaracji VAT.
Gdy na ostatniej deklaracji pojawi się nadpłata VAT-u, trzeba wystosować do urzędu skarbowego prośbę o zwrot. Najwygodniej jest wskazać rachunek bankowy, na który urząd przeleje środki w ciągu 60 dni od daty złożenia deklaracji.
Razem z deklaracją do naczelnika właściwego urzędu skarbowego składa się oświadczenie o przeprowadzeniu wspomnianego spisu z natury. Dodatkowo, należy również poinformować urząd skarbowy o zakończeniu działalności gospodarczej na formularzu VAT-Z, w terminie 7 dni od momentu likwidacji naszej firmy.
Podatek dochodowy od sprzedaży majątku firmy
Do celów podatku dochodowego, trzeba sporządzić kolejny wykaz składników majątku firmy, przy czym podobnie jak w przypadku rozliczania VAT-u – nie trzeba w nim ujmować zakupów o wartości niższej niż 3,5 tys. zł. W przypadku firmy handlowej lub produkcyjnej, do spisu trzeba dołączyć towary, materiały, surowce i gotowe wyroby.
Spisu składników majątku nie przekazuje się do żadnego urzędu – pozostaje on jako dokumentacja zlikwidowanej firmy i trzeba go przechowywać.
Zobacz także
 | Konsekwencje opóźnień zapłaty składek ZUS-u przedsiębiorcy |
W prawidłowo sporządzonym wykazie powinny znaleźć się następujące informacje:
- nazwa składnika majątku, data zakupu i wartość początkowa,
- kwota wydatków poniesionych na zakup i kwota wydatków zaliczonych do kosztów uzyskania przychodu,
- w przypadku środka trwałego – metoda amortyzacji i suma odpisów amortyzacyjnych.
Po dokonaniu spisu z natury i opisanego powyżej wykazu składników majątku, eks-przedsiębiorca nie musi dodatkowo płacić VAT-u, sprzedając później mienie zamkniętej firmy (nawet jeśli nie ujął danego zakupu w spisie z natury). Jest to już prywatna własność przedsiębiorcy.
A co z podatkiem dochodowym?
Po sprzedaży danego środka trwałego, który został wpisany do ewidencji, w celu wyliczenia podatku trzeba odjąć niezamortyzowaną część wydatku od przychodu ze sprzedaży. Kwota, którą otrzymamy, to przychód z działalności gospodarczej i stanowi ona podstawę, od której wylicza się podatek dochodowy. Opodatkowania można jednak uniknąć. Stanie się tak, jeśli od pierwszego dnia kolejnego miesiąca po likwidacji firmy do dnia sprzedaży składnika majątku upłynęło 6 lat.
Zamknięcie podatkowej księgi przychodów i rozchodów
Aby zamknąć KPiR, trzeba sporządzić analogiczny spis z natury, jak w przypadku końcowego rozliczenia VAT-u, z tym że bez środków trwałych. Wyceny należy dokonać według cen zakupu.
W dniu zakończenia działalności gospodarczej trzeba dokonać podsumowania zapisów w podatkowej księdze przychodów i rozchodów oraz ująć w niej wartość spisu z natury. Po podliczeniu KPiR otrzymamy finalny dochód z prowadzenia działalności gospodarczej, od którego należy zapłacić podatek dochodowy.
Wyliczoną kwotę podatku trzeba wpłacić do 20-tego dnia miesiąca następującego po miesiącu (lub kwartale), w którym firma została zamknięta. Oczywiście, dochody z zamkniętej działalności gospodarczej należy też ująć w rozliczeniu PIT rocznym.
Zamknięcie kasy fiskalnej
Likwidując firmę nie można również zapomnieć o zakończeniu pracy kasy fiskalnej. Następuje to w obecności pracownika urzędu skarbowego, który dokonuje odczytu zawartości pamięci kasy fiskalnej i sporządza odpowiedni protokół. Moment ten jest równoznaczny z zakończeniem funkcjonowania kasy. Przedsiębiorcy, którzy nie używali kasy fiskalnej w swojej działalności dłużej niż 3 lata, będą musieli zwrócić ulgę z tytułu zakupu kasy.
Wypowiadanie umów
Niezależnie od formalności urzędowych, trzeba też pamiętać o konieczności rozwiązania umów. Mogą być to porozumienia dotyczące dostaw towarów lub świadczenia usług przez naszą firmę lub na jej rzecz. W przypadku rezygnacji ze współpracy będzie najczęściej obowiązywał okres wypowiedzenia, którego długość jest najczęściej sprecyzowana w samej umowie lub regulaminie świadczenia usług.
Pamiętajmy o przechowywaniu dokumentów!
Przez 5 lat od zakończenia roku, w którym firma została zamknięta, trzeba przechowywać dokumenty księgowe, podatkowe i związane z zakończeniem działalności gospodarczej. W przypadku wielu dokumentów pracowniczych i płacowych okres przechowywania może wynosić nawet 50 lat. Jest to konieczne z tego względu, że nawet po dniu zamknięcia przedsiębiorstwa uprawnione do tego urzędy nadal mogą kontrolować firmowe dokumenty. Natomiast dostęp do dokumentów kadrowych może być istotny dla ustalenia prawa pracownika do emerytury lub renty.
/ infakt.pl
