Stellantis, który sprzedał zakłady produkcji samochodów w Brampton, dofinansowanych dwa lata temu z budżetu państwa, naruszył swoje zobowiązania – uznał we wtorek premier Mark Carney komentując działania amerykańskiej firmy motoryzacyjnej.
„Narusza to zobowiązania, które Stellantis podjął w kilku porozumieniach, ale by to ująć bardziej zasadniczo, jest to zdrada pracowników tak jak jest to zdrada zobowiązań wobec Kanady i w związku z tym – wobec wszystkich Kanadyjczyków” – powiedział Carney, wypowiadając się podczas wizyty w Montrealu związanej z budżetowymi działaniami na rzecz artystów i kultury.
Sytuację w zakładach w Brampton, mieście na północny zachód od Toronto, Carney określił jako „nie do przyjęcia”.
Samochodowy kolos sprzedał zakład pod czołgi i wozy pancerne
Decyzję o transakcji podano do wiadomości w poniedziałek. Nabywcą Roshel, kanadyjska firma produkująca pojazdy opancerzone. W wywiadzie dla telewizji CP24 prezes Roshel Roman Shimonov powiedział, że jego firma ma plany przekształcenia zakładów w Brampton w miejsce zaawansowanej produkcji. Nie zobowiązał się jednak do zaoferowania pracy zwolnionym już przez Stellantis pracownikom.
Tymczasem w 2022 r., kiedy premierem Kanady był Justin Trudeau, rząd federalny przeznaczył dla dwóch zakładów Stellantis, w tym właśnie w Brampton, łącznie 529 mln dolarów kanadyjskich na modernizację i przygotowanie do produkcji m.in. samochodów elektrycznych. Prace te Stellantis zaczęła w 2023 r. Jednocześnie firma, która jest producentem m.in. Jeepów, Fiatów czy Chryslerów zobowiązała się, że nie zamknie zakładów w Brampton przed 2035 r. o ile nie pojawią się okoliczności poza „rozsądną kontrolą”, które sprawiłyby, że prowadzenie działalności w Brampton stałoby się „handlowo nierentowne” – przypomniał publiczny nadawca CBC.
Rząd Carneya zapowiada batalię sądową
Na początku 2025 r. Stellantis wstrzymało prace modernizacyjne w Brampton, a później firma zapowiedziała przeniesienie produkcji do USA.
Ministra przemysłu Melanie Joly w poniedziałkowym oświadczeniu napisała, że decyzja Stellantis „nie znosi zobowiązań złożonych pracownikom w Brampton”. Joly od roku prowadziła rozmowy zarówno ze związkami zawodowymi jak i ze Stellantis. Lider Partii Konserwatywnej Pierre Poilievre wezwał we wtorek do jej zdymisjonowania.
Jednak premier Carney, który w Montrealu był m.in. właśnie z Joly powiedział, że „problemem nie jest wyjątkowa praca ministry przemysłu i jej kolegów, jest nim zachowanie firmy wobec pracowników”.
Stellantis zdecydował się naruszyć umowę, więc my (…) wykorzystamy w pełni możliwości prawne, by zapewnić ochronę miejsc pracy i zadośćuczynić sprawiedliwości wobec tych pracowników – dodała Joly.
Amerykańskie firmy łamią umowy inwestycyjne
Stellantis to kolejna amerykańska firma, wobec której rząd Kanady chce egzekwować zobowiązania umowne. W ub.tyg. Joly wystąpiła do urzędu ds. konkurencji w sprawie amerykańskiej firmy, która kupiła kanadyjską stalownię Stelco, by pozbyć się konkurencji. Prezes Cleveland-Cliffs Lourenco Goncalves powiedział o tym w programie telewizyjnym.
Stelco to istniejący od ponad 100 lat producent stali z zakładami w Hamilton i Nanticoke w prowincji Ontario. W 2024 r. firma została kupiona za 3,85 mln dolarów kanadyjskich przez amerykańską Cleveland-Cliffs. Warunkiem zgody kanadyjskiego rządu na transakcję było utrzymanie zatrudnienia przez pięć lat. Jednak na przełomie września i października w Stelco zaczęły się zwolnienia.
Produkcja samochodów w Kanadzie doświadcza ceł nałożonych przez prezydenta USA Donalda Trumpa, tak jak m.in. produkcja aluminium czy stali.
z Toronto Anna Lach(PAP)
lach/san/
