Nie osiągnęliśmy jeszcze porozumienia z Polską, ale zmierzamy w dobrym kierunku - powiedział w czwartek w Brukseli wiceprzewodniczący Komisji Europejskiej Frans Timmermans po spotkaniu z ministrem spraw zagranicznych Jackiem Czaputowiczem.
"Była to bardzo konstruktywna rozmowa, przeszliśmy przez wszystkie problemy, które leżą obecnie na stole" - poinformował dziennikarzy wiceszef KE.
Zaznaczył, że wspólne prace trwają i wszystkie kwestie są szczegółowo omawiane. "Odnotowujemy postęp, ale pora na podsumowanie będzie, gdy pojawią się decyzje polskiego parlamentu" - zastrzegł.
Tematem rozmowy Timmermansa i Czaputowicza były reformy sądownictwa w Polsce oraz praworządność.
W grudniu ub. roku KE uruchomiła wobec Polski formalne postępowanie, zarzucając władzom w Warszawie naruszenie zasad praworządności w zapisach ustaw reformujących sądownictwo.
"Jako strona polska wychodzimy naprzeciw oczekiwaniom Komisji Europejskiej" - podkreślił z kolei Czaputowicz. Jak wskazał Warszawa oczekuje, że KE podejmie właściwą decyzję po analizie zaprezentowanego jej materiału. Szef MSZ nie krył przy tym, że Polska oczekiwałaby wycofania art. 7.
Nowością są zapowiedzi zmian w skardze nadzwyczajnej oraz dotyczące asesorów sądowych. Nowelizacja w tej sprawie ma się pojawić na stronach sejmowych w piątek, aby posłowie mogli się nią zająć na przyszłotygodniowym posiedzeniu.
"Nie mogę powiedzieć, czy nastąpił przełom, mogę powiedzieć, że dialog trwa" - zaznaczył Czaputowicz. Ostrzegł jednak, że Polska nie będzie ustępowała w nieskończoność. "Myślę, że pewien zasób potencjału politycznego i chęci powoli się wyczerpuje" - oświadczył.
Szef MSZ przekazał Timmermansowi, że prezydent Andrzej Duda podpisał w środę ustawy sądowe, przyjęte przez Sejm w ostatnim czasie. Ze strony Polski były to pierwsze ustępstwa, które spełniały część postulatów Komisji.
Na główny przedmiot sporu wyrosła w ostatnim czasie kwestia skargi nadzwyczajnej. Obecne przepisy, które były spełnieniem obietnic wyborczych prezydenta, przewidują możliwość złożenia skargi na prawomocne wyroki polskich sądów, w tym z ostatnich 20 lat. KE obawiała się, że mogłoby to podważyć system sądownictwa w Polsce.
Inna zmiana ma dotyczyć sposobu powoływania asesorów sądowych. Komisja zwracała uwagę, że powinni oni mieć zapewnioną niezależność w orzekaniu. Do powoływania asesorów uprawniony ma być wyłącznie prezydent, a nie, jak obecnie przewiduje ustawa, minister sprawiedliwości.
Polscy eksperci zwrócili też w czwartek uwagę, że zaczyna funkcjonować nowa Krajowa Rada Sądownictwa. Czaputowicz zaznaczył, że spora grupa sędziów Sądu Najwyższego składa deklaracje, które mogą im umożliwić kontynuowanie mandatu. "Ważna jest sfera nie tylko prawna, ale też rzeczywista akceptacja dla tego systemu wśród polskich sędziów i polskiego społeczeństwa. To jest na pewno pozytywny element" - zaznaczył. Dodał przy tym, że być może w przyszłości byłyby wskazane zmiany, ale na razie należy przyjrzeć się, jak ten system funkcjonuje obecnie.
Data 14 maja, gdy sprawą Polski mają się zająć ministrowie ds. europejskich, ma być rozstrzygająca w sporze dotyczącym praworządności. Timmermans - jak relacjonował Czaputowicz - mówił, że choć Komisja Europejska zbiera się dopiero 16 maja (w przyszłym tygodniu instytucje unijne od środy nie pracują), to decyzję ws. art. 7 może podjąć w innym trybie.
W czwartek po południu szef polskiego MSZ spotka się również z unijną komisarz ds. sprawiedliwości Vierą Jourovą.
gpal/ akl/ son/ stk/ kar/ jbp/
