Prace nad regulacjami zatrudnienia osób świadczących usługi za pośrednictwem platform internetowych wyhamowały. Najprawdopodobniej temat wróci dopiero po wyborach do Parlamentu Europejskiego. Politycy z Brukseli mówią o sukcesie lobbystów.
Według prognoz Unii Europejskiej, do końca 2025 roku liczba pracowników platformowych wzrośnie do 43 mln osób. Za pośrednictwem platform realizowane są usługi taksówkarskie (39 proc.) dostawy żywności, zakupów i usługi przeprowadzkowe (24 proc.), usługi w domu klienta np. sprzątanie (19 proc.), usługi księgowe (7 proc.). Praca w takim systemie opiera się na łączeniu klientów, którzy potrzebują danej usługi z pracownikami.
Jak podaje oficjalny serwis Komisji Europejskiej, większość pracowników platformowych w UE ma formalnie status samozatrudnionych. Pomimo to wielu z nich musi przestrzegać tych samych zasad i ograniczeń co pracownicy etatowi. "A zatem wykonują oni de facto pracę etatową i powinni mieć te same prawa pracownicze co pracownicy etatowi w świetle prawa krajowego i unijnego". Pracownik wykonujących pracę jako samozatrudniony lub w ramach umowy zlecenie oznacza niższe koszty dla firm działających w tym systemie. Należy do nich m.in. Uber, Bolt, Wolt, Glovo czy Fixly.
ReklamaZobacz także
Nowe przepisy utknęły w KE
Samowolkę w zatrudnianiu miała ukrócić dyrektywa o pracy platformowej. Jednak prace nad jej przepisami gwałtownie wyhamowały pod koniec 2023 roku głównie za sprawą: Francji, Estonii, Niemiec i Grecji. Jak podaje Gazeta Wyborcza, socjaldemokraci o blokowanie dyrektywy oskarżają wprost liderów tych państw: Emmanuela Macrona, Kyriakosa Mitsotakisa i Kaję Kallas.
Powiązania prezydenta Francji z Uberem wyszły na jaw w 2022 roku m.in. za sprawą SMS-ów, które Emmanuel Macron wymieniał z menedżerami firmy m.in. gdy do siedziby weszła francuska skarbówka. Kontakty Ubera z Macronem miały jednak zacząć się dużo wcześniej. Wyborcza opisuje szereg powiązań Macrona, który jeszcze jako minister gospodarki miał wynegocjować z ówczesnym rządem korzystne warunki wejścia Ubera do Francji m.in. za sprawą sprzyjającej liberalizacji prawa.
"W lipcu 2023 r. komisja badająca sprawę uznała, że postawa Macrona i jego ludzi w sprawie Ubera jest godna potępienia, ale jednocześnie uznała, że sam Macron był manipulowany i nie miał narzędzi, by przeciwstawić się firmie. W raporcie opublikowano listę 47 propozycji, które mogą zapobiec podobnym sytuacjom w przyszłości" - podaje Wyborcza.
Zasady domniemania etatu
Pracownicy platformowi w świetle nowych przepisów będą automatycznie traktowani, na zasadzie domniemania prawnego, jako zatrudnieni na etat (a nie samozatrudnieni), jeżeli ich stosunek pracy z platformą spełnia przynajmniej 2 z 5 kryteriów podanych w dyrektywie tj.:
- narzucone limity wynagrodzenia,
- nadzór, także elektroniczny, nad wykonywaniem pracy,
- kontrola dystrybucji lub przydzielania zadań,
- kontrola warunków pracy i ograniczenie swobody wyboru godzin pracy,
- ograniczenie swobody organizowania własnej pracy oraz zasady dotyczące wyglądu lub postępowania pracowników.
Eksperci zwrócili uwagę, że wprowadzenie takich przepisów w Polsce oznaczałoby regulacje nie tylko dla pracowników platformowych, ale wszystkich osób prowadzących działalność gospodarczą oraz osób zatrudnionych na umowach zlecenie.
Prace nad przepisami poczekają do wyborów
Zatrzymanie prac nad dyrektywą, wynikająca m.in. z braku kompromisu i niemożliwością wypracowania odpowiadających założeń oznacza, że dopiero po wyborach możliwe będzie wykonanie kolejnych kroków w zakresie przepisów. Prasa i część polityków komentują, że wyhamowanie prac to "sukces" lobbystów.
DF
