Holenderskie gminy zintensyfikowały przygotowania do możliwych kryzysów, m.in. ataku Rosji na NATO czy długotrwałej awarii prądu. Związek Gmin Holandii (VNG) wzywa do tworzenia planów awaryjnych - gromadzenia zapasów żywności, czy organizacji punktów wsparcia dla mieszkańców.
VNG zaleca przygotowanie zapasów żywności i wody pitnej, agregatów prądotwórczych i baterii, a także planów wzmacniania dróg, mostów i wałów przeciwpowodziowych. Szczególną uwagę zwraca się na zorganizowanie „noodsteunpunten” – lokalnych punktów wsparcia, do których mieszkańcy mogliby się udać w razie katastrofy. Mogą to być sportowe hale czy centra społeczne wyposażone w odpowiednią infrastrukturę.
„Nie ma czasu do stracenia” – uważa Ton Heerts, burmistrz miasta Apeldoorn i członek zarządu VNG. Jego zdaniem przygotowania muszą obejmować nie tylko infrastrukturę, lecz także konieczne są ćwiczenia. „Musimy wiedzieć, co się stanie, gdy zabraknie prądu, jak długo działa radio na baterie, kto odpowiada za sanitariaty czy organizację pochówków” - powiedział Heerts.
Według VNG działania gmin wpisują się w szerszą strategię wzmacniania odporności państwa. Rząd przyznaje, że realna jest perspektywa bezpośredniego zaangażowania Holandii w poważny konflikt międzynarodowy. Do tego dochodzi rosnące ryzyko katastrof naturalnych i infrastrukturalnych.
Przykłady ostatnich lat pokazują, że nawet na mniejszą skalę brak przygotowania prowadzi do chaosu. W 2024 roku w Apeldoorn, w środkowej Holandii, skażenie wody wywołało panikę i masowe wykupywanie produktów. Z kolei pożar wrzosowisk w okolicach miasta Ede, na wschodzie kraju, obnażył ograniczone możliwości straży pożarnej.
Obok samorządów w przygotowania zaangażowane są także inne podmioty. Wojsko prowadzi rozmowy z przewoźnikami o zabezpieczeniu transportu, a supermarkety – wraz z rządem – opracowują plan dystrybucji żywności w czasie kryzysu. Równocześnie rośnie liczba gospodarstw domowych zaopatrujących się w tzw. pakiety kryzysowe, choć wciąż – zdaniem władz – jest ich za mało.
Jeszcze przed wakacjami rząd miał przedstawić raport o stanie przygotowań, jednak dokument zostanie opublikowany dopiero jesienią. Tymczasem VNG apeluje o przyspieszenie działań, podkreślając, że zapewnienie podstawowych potrzeb, takich jak jedzenie, woda i energia, jest sprawą fundamentalną. „To nie kwestia wyboru, ale przetrwania” – zaznaczył burmistrz Heerts.
Z Amsterdamu Patryk Kulpok (PAP)
pmk/ ap/
