Rządowe Centrum Bezpieczeństwa zaktualizowało treści alertów dotyczących zagrożenia z powietrza. Inny alert mieszkańcy otrzymają w przypadku ataku na terenie Ukrainy, gdy zagrożenie jest niskie, a inny gdy zagrożenie jest wysokie. Jeszcze inną treść alertu RCB wyśle w przypadku zagrożenia na terenie Polski.
W czwartek przed południem mieszkańcy województw lubelskiego i podkarpackiego otrzymali dwa rodzaje alertów RCB. Jeden z nich informował o rosyjskim ataku powietrznym na terenie Ukrainy, drugi o możliwym zagrożeniu atakiem z powietrza na terenie Polski. Jak poinformował rzecznik Dowództwa Operacyjnego RSZ ppłk Jacek Goryszewski, 4 km od granicy polsko-ukraińskiej najprawdopodobniej spadł lub został zestrzelony dron. W związku z tym, że był to szybko zbliżający się do polskiej granicy dron odrzutowy, poderwano myśliwce.
Po aktualizacji treści alertów RCB, w związku z zagrożeniem z powietrza, może wysłać różne rodzaje alertów. Pierwszy z nich dotyczy ataków powietrznych na terytorium Ukrainy, gdy zagrożenie jest niskie. W takim wypadku mieszkańcy otrzymają SMS o treści: „UWAGA! Rosyjski atak powietrzny na terenie Ukrainy. Sytuacja jest monitorowana. W przestrzeni RP operuje polskie lotnictwo. Oczekuj dalszych komunikatów”. W przypadku odwołania zagrożenia wysłany zostanie SMS o treści: „UWAGA! Zakończył się atak powietrzny na Ukrainę. Brak zagrożenia na terenie Polski”.
Inny komunikat zostanie wysłany w przypadku ataków powietrznych na terytorium Ukrainy, gdy zagrożenie jest wysokie, a więc gdy skala ataku będzie większa, a alarmem objęte są obwody przyległe do wschodniej granicy kraju. Wtedy zostanie wysłany SMS o treści: „UWAGA! Trwa zmasowany rosyjski atak powietrzny na Zachodnią Ukrainę. Oczekuj dalszych komunikatów. Reaguj na sygnały alarmowe”. W przypadku odwołania zagrożenia wysłany zostanie SMS o treści: „UWAGA! Zakończył się atak powietrzny na Ukrainę. Brak zagrożenia na terenie Polski”.
Jeszcze inny komunikat zostanie rozesłany w przypadku zagrożenia na terenie Polski. Wtedy mieszkańcy otrzymają SMS o treści: „UWAGA! UWAGA! UWAGA! Zagrożenie atakiem z powietrza. Znajdź bezpieczne miejsce. Stosuj się do poleceń służb. Oczekuj dalszych komunikatów”. W przypadku odwołania wysłany zostanie SMS o treści: „UWAGA! Odwołano zagrożenie atakiem z powietrza. Brak zagrożenia na terenie Polski”.
W czwartek w Sejmie do kwestii alertów odniósł się wiceszef MON Cezary Tomczyk, który powiedział, że obecnie mamy trzy rodzaje alertów. - Mamy alarmy, które mówią o tym, że jest bezpośrednie zagrożenie z powietrza i że jest bardzo możliwe uderzenie z powietrza. To są te alarmy wojskowe, które do tej pory ludzie dostawali w formie SMS-ów, że jest bardzo prawdopodobne właśnie tego typu uderzenie - mówił Tomczyk.
Dodał, że po wyciagnięciu wniosków m.in. po wlocie w polską przestrzeń powietrzną rosyjskiej rakiety MSWiA w konsultacji z MON podjęło decyzję o dodatkowym alercie, a w pierwszej kolejności mieszkańcy na Podkarpaciu i Lubelszczyźnie dostają alert o potrzebie śledzenia komunikatów.
- Tym komunikatem może być kolejny SMS w ramach RCB, tym komunikatem może być syrena alarmowa - powiedział.
Pytany o to, czy po usłyszeniu syreny alarmowej dyrektor szkoły powinien ewakuować szkołę oraz o to, co powinien zrobić dyrektor szpitala, powiedział, że „modulowany sygnał syren alarmowych, to jest sygnał do ewakuacji, do znalezienia bezpiecznego miejsca”. - I w każdym urzędzie, w każdej szkole, w każdym szpitalu jest plan ewakuacyjny i jest plan, który dotyczy tego, jak reagować na tego typu zagrożenia - powiedział. Dodał, że dobrze by było, aby tego typu placówki przechodziły ćwiczenia po to, „żeby w sytuacji takiej jak dzisiaj, gdzie zagrożenie jest realne (...) wszyscy wiedzieli co zrobić”.
Rządowe Centrum Bezpieczeństwa to państwowa jednostka budżetowa podległa Prezesowi Rady Ministrów, zapewniająca obsługę Rady Ministrów, Prezesa Rady Ministrów, Rządowego Zespołu Zarządzania Kryzysowego i ministra właściwego do spraw wewnętrznych w sprawach zarządzania kryzysowego oraz pełniąca funkcję krajowego centrum zarządzania kryzysowego.
RCB koordynuje proces zapobiegania kryzysom, a w razie ich wystąpienia koordynuje proces minimalizacji ich skutków. Przez obywateli RCB kojarzone jest głównie z alertami wysyłanymi poprzez wiadomości SMS.
Takie wiadomości otrzymują osoby, które znajdą się na obszarze potencjalnego zagrożenia, przy czym nie ma znaczenia, w jakiej sieci znajduje się telefon. Operatorzy mają obowiązek niezwłocznego wysłania komunikatu do wszystkich użytkowników na określonym przez dyrektora RCB obszarze. Komunikaty - jak podaje RCB - są wydawane tylko w wyjątkowych sytuacjach, które realnie mogą zagrażać życiu i zdrowiu człowieka. Najmniejszym obszarem, na który może zostać wysyłany alert RCB, jest powiat.
Alert RCB powstaje na podstawie informacji otrzymywanych z ministerstw, służb, urzędów i instytucji centralnych oraz wojewódzkich. Rządowe Centrum Bezpieczeństwa, które pełni funkcję Krajowego Centrum Zarządzania Kryzysowego i całodobowo monitoruje sytuację pod kątem wystąpienia różnego rodzaju zagrożeń.
Informacje dotyczące sygnałów alarmowych i komunikatów ostrzegawczych znaleźć można w rządowym Poradniku Bezpieczeństwa. Przeczytać tam można m.in. że w Polsce mamy dwa rodzaje sygnałów alarmowych: ogłoszenie alarmu – ciągły, modulowany dźwięk syreny przez 3 minuty oraz odwołanie alarmu – ciągły, jednostajny dźwięk syreny przez 3 minuty.
Poradnik zawiera również zalecenia o przygotowaniu plecaka ewakuacyjnego, w którym powinny znaleźć się m.in. woda butelkowana, apteczka, dokumenty i gotówka. Wskazano również, co należy zrobić, jeśli nie można ukryć się w oznaczonym miejscu schronienia. Informacje o lokalizacji miejsc schronienia można znaleźć w urzędzie gminy, jednostce Państwowej lub Ochotniczej Straży Pożarnej oraz na stronie: https://gdziesieukryc.pl/.
Nad stworzeniem poradnika kryzysowego MSWiA, MON i RCB pracowały od początku 2025 r. W prace zaangażowanych było prawie 60 ekspertów z różnych dziedzin. Broszura jest wzorowana m.in. na podobnym poradniku wydanym przez rząd Szwecji. (PAP)
mchom/ kcz/
