Europa zbyt długo oglądała się na USA, stawiając sobie pytanie, czy jej wybory w zakresie obronności są akceptowalne dla kraju oddalonego o tysiące kilometrów – powiedział w rozmowie z PAP były minister obrony Wielkiej Brytanii Grant Shapps.
„Ten sposób myślenia musi się skończyć. Nie potrzebujemy zgody Stanów Zjednoczonych na obronę naszego własnego kontynentu” – ocenił Shapps, który od sierpnia 2023 roku do lipca 2024 roku stał na czele brytyjskiego resortu obrony w konserwatywnym rządzie Rishiego Sunaka.
Uważa on, Europa posiada „siłę, zasoby i potencjał, brakuje tylko woli politycznej”. Ewentualne wycofanie się USA ze Starego Kontynentu nie musi, zdaniem Shappsa, oznaczać słabszej Europy, jeśli pozostałe państwa pójdą za przykładem Polski i zaczną wydawać ponad 3 proc. PKB na obronność.
Przeczytaj także
„Jesteśmy znacznie silniejsi, niż nam się wydaje, ale siła nic nie znaczy, jeśli jej nie wykorzystujemy. Wybór należy do nas: czekać i mieć nadzieję, że USA pozostaną, lub przejąć kontrolę nad własnym bezpieczeństwem” – powiedział polityk.
Jak podkreślił Shapps, w związku z działaniami administracji Donalda Trumpa istnieją realne obawy co do wiarygodności NATO. Pomimo tego zauważył, że amerykańsko-brytyjskie stosunki wojskowe „pozostają solidne, niezależnie od koniunktury politycznej”.
„NATO może ewoluować, ale nie upada. Jeżeli państwa europejskie sprostają wyzwaniu, sojusz może stać się silniejszy: bardziej samodzielny, zjednoczony i mniej zależny od decyzji podejmowanych w Waszyngtonie” – stwierdził Brytyjczyk.
Zdaniem Shappsa państwa europejskie powinny wykorzystać doświadczenie Ukrainy z walki z Rosjanami. „Europa musi zacieśnić współpracę wojskową z Ukrainą, nie tylko po to, by wspierać jej walkę, ale także by się od niej uczyć” – zauważył Brytyjczyk.
Były minister podkreślił, że ukraińska armia, w odróżnieniu do wojsk innych państw europejskich, „dostosowała się do rosyjskiej machiny wojennej”. Jak zauważył, Ukraina „opanowała wojnę dronową, taktykę cybernetyczną i nowoczesną koordynację pola bitwy, jednocześnie polegając na czołgach, artylerii i obronie przeciwlotniczej”, a w dodatku efektywnie wykorzystuje zaawansowaną technologię zwiększającą siłę ognia.
W ocenie Shappsa jeśli europejscy przywódcy poważnie podchodzą do kwestii bezpieczeństwa, muszą traktować Ukrainę jako kluczowego partnera w kształtowaniu przyszłej obrony kontynentu. „Europa potrzebuje długoterminowego sojuszu wojskowego z Ukrainą, zapewniającego wspólne szkolenia, wymianę informacji wywiadowczych i głęboką współpracę w dziedzinie obronności” – powiedział były minister.
Zdaniem polityka, zawieszenie amerykańskiej pomocy wojskowej dla Ukrainy wcale nie oznacza, że Kijów musi zgodzić się na warunki Trumpa, ale zdecydowanie utrudni to działania Ukrainy, zwłaszcza jeśli Europa nie podejmie kroków, by ją wesprzeć.
„Polska zrobiła to, czego nie zrobiło wiele innych krajów, czyli potraktowała obronność poważnie. Jako europejski i natowski lider w kwestii wydatków na obronność, Warszawa musi teraz wykorzystać swoją pozycję, by skłonić innych do pójścia za jej przykładem” – powiedział Shapps.
Jak podkreślił, brytyjski arsenał nuklearny już obecnie broni państw europejskich, a gdyby zaangażowała się w to jeszcze Francja, co sygnalizuje prezydent Emmanuel Macron, „byłoby to oznaką europejskiej solidarności”.
„Jesteśmy w Europie w tym miejscu, w jakim jesteśmy z powodu lat samozadowolenia i słabego przywództwa. Liderzy wydatków wojskowych, tacy jak Wielka Brytania, Francja i Polska, muszą teraz przejąć inicjatywę i sprawić, że Europa już nigdy nie zostanie przyłapana na nieprzygotowaniu” – skonkludował Shapps.
Marcin Furdyna (PAP)
mrf/ fit/
