Coraz bliżej likwidacji Funduszu Kościelnego

Mijają dwa lata od rozpoczęcia prac nad likwidacją Funduszu Kościelnego. W końcu jest projekt ustawy, który trafił do konsultacji społecznych. Wszystko wskazuje na to, że Kościół katolicki dostanie dużo. Zadowolone będą też inne związki wyznaniowe.

Na początku były negocjacje. Rząd chciał, by dobrowolny odpis od podatku nie przekraczał 0,3%. Episkopat twierdził, że to zdecydowanie za mało, dlatego upierano się przy 1%. Wszystko wskazuje jednak na to, że będzie to 0,5%. To mniej niż wynosi odpis na rzecz organizacji pożytku publicznego, ale wciąż wszystko wskazuje na to, że zapewni to związkom wyznaniowym o wiele większe dochody niż te zagwarantowane w ramach Funduszu Kościelnego. Ten z kolei ma być zlikwidowany.

Projekt trafił do konsultacji społecznych, a dokładnie do Kościołów i innych związków wyznaniowych. Istnieje możliwość wyrażenia swojej opinii na ten temat na stronie mamzdanie.org.pl. Nie oszukujmy się jednak. Największym beneficjentem będzie Kościół katolicki. Projekt nie wyklucza przekazywania odpisu innym, mniej popularnym związkom wyznaniowym, dlatego w pewnym sensie jest to postęp. Niestety, w przypadku tego typu transferowania dochodów podatkowych największe znaczenie ma efekt skali.

Pieniądze tylko dla związków z listy

Dlatego nie wyklucza się, że w dłuższym okresie stracą te organizacje i Kościoły, których członkowie nie mają wysokich dochodów i jest ich mało. Nie powinni cieszyć się też ci, którzy zwietrzyli łatwy pieniądz i planują w najbliższym czasie założyć jakiś związek wyznaniowy. Otóż uprawnione instytucje będą musiały znaleźć się w odpowiednim wykazie, dokładnie tak samo jak OPP. Ponadto warunkiem otrzymania odpisu będzie nieprzerwana działalność przez co najmniej 3 lata.

Przekazywanie środków odbywać się będzie dokładnie na takich samych zasadach, jak dokonujemy odpisu dla OPP. Różnica dotyczy wysokości odpisu, a także jego celowości. Podatnik nie będzie miał prawa zastrzec dokładnie, na jaki konkretny cel chce przekazać pieniądze, np. na pomoc ubogim. To, jak Kościół i związki wyznaniowe będą wydawać środki, zależeć będzie tylko od nich.

Kościół sam opłaci za siebie składki

W teorii, bo w praktyce będzie na nich ciążyć obowiązek opłacania składek na ubezpieczenia społeczne osób duchownych. Obecnie finansowane są one w ramach Funduszu Kościelnego, który w dniu wejścia ustawy w życie będzie zlikwidowany.

Przewiduje się jednak wprowadzenie trzyletniego okresu przejściowego. W tym czasie niedobory związane z przyzwyczajeniem ludzi do dokonywania odpisu na rzecz Kościoła będą uzupełnianie przez państwo do wysokości budżetu Funduszu Kościelnego z 2013 roku. Słowem, to dobry układ dla Kościoła, a trochę mniej korzystny dla finansów publicznych.

Ile mogą zyskać Kościoły i związki wyznaniowe

Zwłaszcza w kontekście wysokości możliwych wpływów. W uzasadnieniu ustawy czytamy, że nowy odpis objąłby blisko 75% gospodarstw domowych, które generują 72% dochodów osiąganych w Polsce. Niestety konstrukcja ustawy nie wyjaśnia, jak odpisu na rzecz Kościołów miałyby dokonywać gospodarstwa rolne. Wszystko dlatego, że zmiana dotyczy ustawy o podatku od osób fizycznych. Prawdopodobnie jest to przeoczenie. Kościołom i związkom wyznaniowym powinno zależeć na tym, by jak największa grupa osób, a także firmy, miały możliwość dokonywania odpisu podatkowego.

Jednak nawet przy ograniczeniu tej możliwości prognozy wysokości wsparcia są bardzo korzystne. Już w 2014 roku byłoby to ponad 200 mln zł, z czego większość tej kwoty otrzymałby Kościół katolicki. To dwa razy więcej niż wynosi budżet Funduszu Kościelnego. Naturalnie nie wszystkie środki zostaną przeznaczone na zabezpieczenie emerytur i zasiłków dla księży. Jak już wcześniej napisałem – Kościół i inne związki będą mogły robić z tymi pieniędzmi, co zechcą. Pozostaje jeszcze tylko jedna kwestia, która w projekcie nie została klarownie wyjaśniona. Czy podatnik decydujący się na odpis na rzecz Kościoła straci możliwość przekazania 1% na rzecz wybranej OPP?

Źródło: