Choć sytuacja gospodarcza Polski jest bardzo dobra, to nie wszystkie branże na tym korzystają. Wiele firm, szczególnie mniejszych, ma problemy finansowe wynikające z mocno rosnących kosztów płac czy surowców. Dostrzegają to banki, które zaostrzyły kryteria udzielania kredytów dla małych i średnich firm najmocniej od wiosny 2009 r. Dotyczy to kredytów krótkoterminowych. W przypadku kredytów na dłuższy okres, zaostrzenie polityki jest najmocniejsze od 2012 r., czyli czasu kryzysu strefy euro. Tak wynika z ostatniej ankiety Narodowego Banku Polskiego wśród członków komitetów kredytowych.
Kryteria udzielania kredytów zostały zaostrzone dla wszystkich firm – małych i dużych – ale w przypadku tzw. MiŚów zaostrzenie było szczególnie mocne. Jak tłumaczą analitycy NBP w opisie wyników ankiety „banki, które zaostrzyły politykę kredytową w trzecim kwartale 2018 r., uzasadniały to głównie swoją bieżącą lub oczekiwaną sytuacją kapitałową, wzrostem ryzyka związanego z kredytowaniem podmiotów z niektórych branż (branża budowlana, paliwowa oraz handel spożywczy) oraz przewidywaną sytuacją gospodarczą”.
Czyżby banki szykowały się na spowolnienie gospodarcze? Na razie prognozy publikowane przez samych ekonomistów bankowych są wciąż optymistyczne i wskazują na możliwość utrzymania wzrostu gospodarczego w okolicy 3,5 proc. w nadchodzącym roku. To wprawdzie mniej niż tegoroczne 4,5-5 proc., ale to wciąż więcej niż średniookresowa średnia i wynik spójny z rosnącymi przychodami firm i wynagrodzeniami pracowników.
Możliwe jest natomiast, że analitycy ryzyka w bankach dostrzegają coraz więcej problemów w firmach związanych z rosnącymi kosztami. Dla wielu małych i średnich firm dużym problemem okazały się szybko rosnące płace. A w nadchodzącym roku tematem numer jeden mogą być podwyżki cen energii. Wprawdzie z analiz NBP wynika, że koszty energii w przeciętnej firmie stanowią mniej niż 1 proc. kosztów sprzedaży, ale przy 50-70 proc. wzroście cen to może być odczuwalny problem w rachunkach zysków i strat. Ponadto, nawet jeśli rosnące ceny energii nie dotkną całej populacji firm, to w kilku bardziej energochłonnych branżach mogą okazać się dużym problemem.
Chcesz codziennie takie informacje na swoją skrzynkę? Zapisz się na newsletter SpotData.
