Nie ma chętnych do szycia w Polsce

redaktor Bankier.pl

Praca jest, ale chętnych brak – słyszy się w kontekście całego „rynku pracownika”. Mało przy tej okazji mówi się jednak o płacach, które szczególnie na produkcji rzadko przekraczają minimalną krajową. W zawodzie krawca nie jest inaczej, ponieważ polskie marki odzieżowe często chcą konkurować z azjatyckimi.

– Szwaczki i krawcowe to jedne z najbardziej deficytowych profesji w Polsce. Brakuje nie tylko doświadczonych osób w tych zawodach, ale też szkół, które przyuczałyby nowe pokolenie. Nasi klienci, którzy zatrudniają szwaczki i krawcowe, często sami decydują się na przygotowanie pracowników – komentuje Agnieszka Żak, dyrektor regionu w Work Service.

(fot. Daniel Dmitriew / FORUM)

Pod koniec kwietnia zorganizowano akcję „Who made my clothes”, która miała zwrócić oczy konsumentów na to, kto i w jakich warunkach wytwarza ich ubrania. Ponad połowa odzieży w Unii Europejskiej pochodzi z państw niebędących członkami UE. Przywozimy ją głównie z Chin (wartość importu w 2018 wyniosła 27 mld euro), Bangladeszu (16 mld euro), Indii (5 mld euro), Kambodży (4 mld euro) i Wietnamu (3 mld euro). W porównaniu z 2013 rokiem import odzieży do państw członkowskich wzrósł o 25 proc.

Polskie firmy zlecają szycie poza granicami kraju, ponieważ tak się najzwyczajniej opłaca. Niektóre decydują się na szycie w Polsce, jednak produkty „made in Poland” najczęściej mają wyższą cenę. W związku z tym, dla przykładu, LPP znany w Polsce z takich marek odzieżowych jak Cropp, House czy Reserved, w 2017 roku zlecał szycie ponad 5 mln sztuk ubrań w Polsce w 50 firmach, pozostałe, czyli główna część działalności, szyte były Indonezji, Turcji, Wietnamie, Indiach, Chinach oraz w Bangladeszu.

Oferty są

Zawód krawca należy do zawodów najbardziej deficytowych w Polsce. Od 2014 roku, kiedy Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej we współpracy ze służbami zatrudnienia przygotowuje „Barometr zawodów”, znajdował się on w grupie 10 profesji, gdzie rokrocznie brakowało chętnych. Krawców i pracowników produkcji odzieży razem z między innymi blacharzami, spawaczami czy dekarzami umieszczono w gronie dziesięciu zawodów trwale deficytowych. Tylko w dwóch województwach w Polsce profesja ta znalazła się w grupie zrównoważonej (gdzie liczba ofert pracy będzie zbliżona do liczby osób zdolnych do podjęcia zatrudnienia w danym zawodzie) – w województwach podkarpackim i mazowieckim.

W urzędach pracy, według stanu na 2 maja 2019 roku, jest około 774 wakatów na stanowisko krawców i szwaczek. Na portalu OLX.pl znajdziemy 202 oferty dla wyszukania „krawcowa”, w serwisie Infopraca.pl – 25 ogłoszeń dla wyszukania „szwaczka” i 3 dla „krawcowa”.

Jak wygląda szukanie pracowników w tej branży? Między innymi o tym opowiadała Klaudia Łapa, pani domu Wirtualnej Akademii Szycia i właścicielka własnej marki Lola Your Bag podczas jednego ze swoich webinarów.

„Zorganizowałam w swoim urzędzie pracy targi, zgłosiło się siedem pań. O 11:00 się to wszystko zaczęło, a o 11:35 było już po wszystkim. Siedem rozmów o pracę w 35 minut. Pierwsze pytanie brzmiało: «Jakie jest pani doświadczenie jako krawcowa?» Większość pań miała niewielkie, jedna z kandydatek pracowała jako krawcowa, jednak zajmowała się wyłącznie robieniem dziurek i podklejaniem, sama stwierdziła, że właściwie to szyć nie potrafi. Moim drugim pytaniem było: «Czy boi się pani nowych rzeczy?». Tutaj odpadło 50 proc. Oczywiście nie oczekiwałabym, że pierwszego dnia przy przedstawieniu nowego produktu miałaby on zostać odszyty perfekcyjnie, ale nie może być też tak, że ktoś się uczy kilka miesięcy i nic z tego nie wychodzi. Trzecie pytanie polegało na tym, że opowiadałam, co szyjemy – torby, pokrowce, worki, odszycia hurtowe, odszycia detaliczne, zatowarowanie sklepów i że jest to szycie ciężkie, bo w niektórych przypadkach naprawdę trzeba się napracować. Były panie, które mówiły, że w sumie to już nie chcą pracować jako krawcowe, a jeśli już, to interesuje ich szycie lekkie i najlepiej, żeby poza siedzeniem przy maszynie nic od siebie nie musiały dawać. Były panie, które mówiły, że nie chcą, bo bolą je palce i nadgarstki. Zapytałam wtedy, «to gdzie by pani chciała pracować?». Padła odpowiedź: w sklepie albo na produkcji. Wtedy odezwała się pani pośrednik, która siedziała obok i powiedziała, że niedługo będą targi pracy z przedstawicielami Żabki i będą szukać kasjerów. Na co kandydatka: «Kurczę, ale kasjer? Tyle ludzi, tyle rzeczy trzeba robić»".

Albo się chce pracować, albo się nie chce. Z tych siedmiu osób żadna nie zapytała mnie o zarobki, po prostu wysłuchały, co ja mam do powiedzenia i bały się zapytać, ile będą zarabiać – opowiadała Klaudia Łapa. Ostatecznie udało jej się zatrudnić osobę do szycia, która jednak nie pozostała w zespole na długo. – Zdarzały się dni, które zaczynały się od godzinnego śniadania. Były też SMS-y z zapytaniem o wolne, bo kosmetyczce zwolnił się termin na paznokcie. Kiedy zwracałam uwagę, że jest za mało zrobione, słyszałam, „że ona nie jest Chińczyk”. O 12:00 słyszałam, że idzie do domu, bo nie ma co robić, a już dwa dni nerki szyje i jej się nie chce. Miarka przebrała się, kiedy w ciągu dwóch dni została uszyta ekstremalnie niska liczba produktów i wszystkie były do poprawy. Wtedy zrozumiałam, że tak dalej nie będzie – mówi w rozmowie z Bankier.pl.

Wyzwania polskiej branży modowej

W raporcie przygotowanym przez KPMG „Rynek mody w Polsce” z 2018 r. czytamy, że głównymi wyzwaniami polskiej branży modowej są:

  • konkurencja azjatyckich marek,

  • brak wykwalifikowanych pracowników,
  • przenoszenie produkcji za granicę,
  • wysokie koszty utrzymania firmy.

Na kształt branży silnie wpływa również brak wykwalifikowanych pracownikówznających rzemiosło oraz nadprodukcja projektantów. Niekorzystnym obserwowanym zjawiskiem jest zamykanie kolejnych polskich szwalni i przenoszenie produkcji za granicę. Z kolei najczęściej wskazywanymi problemami, które zagrażają rozwojowi poszczególnych przedsiębiorstw z branży modowej, jest niedobór wykwalifikowanej kadry na niższych szczeblach oraz brak przyjaznych dla przedsiębiorców przepisów prawnych, które często wręcz utrudniają funkcjonowanie firmy” – komentują autorzy raportu.

(SpotData)

A płaca?

Biorąc pod uwagę deficytowość tego zawodu, to, że mało osób posiada umiejętność szycia na maszynie, wydawałoby się, że zarobki powinny być co najmniej w okolicach średniej krajowej. I w niektórych przypadkach tak się dzieje.

– Ze względu na duże zapotrzebowanie i jednocześnie ograniczone możliwości rekrutacyjne w tych zawodach, szwaczki i krawcowe mogą liczyć na bardzo wysokie zarobki. Najczęściej pracują w systemie akordowym. Doświadczenie, wprawa w wykonywaniu obowiązków sprawia, że jest to korzystny sposób rozliczania za pracą. Otrzymują wynagrodzenie od 3500 zł netto wzwyż do nawet 5 tys. zł netto. Wynagrodzenie jest często uzależnione od stopnia trudności zadań i materiałów, na których pracują – komentuje sprawę zarobków Agnieszka Żak z Work Service.

Szansy na atrakcyjne zarobki nie widać za to w urzędach pracy. 2 maja 2019 roku wakatów z zarobkami powyżej 3 tys. złotych brutto było zaledwie 72, w przypadku wynagrodzenia powyżej 4 tys. złotych brutto – 11. 671 wolnych miejsc pracy dotyczyło pracy tylko w okolicach minimalnej płacy w kraju.

Szwalnia kontra szycie w małej pracowni  

Na jednym z for na portalu społecznościowym zrzeszających osoby szyjące padło pytanie, czy 20 zł netto za godzinę pracy jest adekwatną płacą za przygotowanie sukni ślubnej – od wykroju po ostatni szew. Zdania osób pracujących w branży były jednoznaczne – była to stawka za niska, szczególnie biorąc pod uwagę cenę końcową sukni, która nie była niższa od 2000 złotych. Padła informacja, że krawcowe zajmujące się wyłącznie przeróbkami gotowych garniturów w Warszawie zarabiają minimum 3-4 tys. zł, jednak nie wykonują tylu skomplikowanych czynności co właśnie krawiec miarowy.

Głównym czynnikiem różnicującym zarobki jest miejsce pracy i poziom doświadczenia. W małych pracowniach krawieckich zarobki są takie, jakie opisała Agnieszka Żak z Work Service. Inaczej wygląda sytuacja w szwalniach, gdzie najczęściej praca jest zautomatyzowana – skupiona na odszyciu konkretnych części garderoby czy tapicerki. W wymaganiach za „minimalną krajową” najczęściej pojawia się informacja o chęci do pracy i umiejętności szycia na maszynie, chociaż i tę podstawową umiejętnością pracodawcy są skłonni przyuczyć po zatrudnieniu. W ofertach zamieszczonych w urzędach pracy, gdzie wynagrodzenie wynosi około 2250 zł miesięcznie brutto, pracodawcy nie oczekują wykształcenia kierunkowego, ani kilkuletniego doświadczenia w branży, a praca ta łączy się najczęściej z systemem akordowym i zmianowym.

Weronika Szkwarek

Źródło:
Dodałeś komentarz Twój komentarz został zapisany i pojawi się na stronie za kilka minut.

Nowy komentarz

Anuluj
3 36 kimdzongtusk

Bo w płacach jest patologia ( vide asystentki w NBP ). Zbyt dużo ludzi dostaje zbyt duże pieniądze za sam fakt istnienia i zużywania powietrza, natomias ci, co na prawdę pracują i są niezbędni dla społeczeństwa dostają ochłapy. Gdybyw Polsce zniknęło np. połowa posłów, senatorów, polityków czy burżuazji urzędniczej odkładającej na kontach miliony ( Pan Karski) to kraj i społeczeństwo nawet by ich braku nie odczuło. A teraz wyobrażmy sobie, co by się stało, gdyby ubyło połowa lekarzy, sprzataczek, śmieciarzy czy budowlańców.
Z dużo urzędników i polityków udawających , że robią coś pożytecznego i że sa STRASZNIE WAŻNI I NIEZBEDNI.

Pokaż cały komentarz ! Odpowiedz
7 13 hfjdj

Zaloz firme i wyplacaj.miliony sobie i pracownikom swoim.

! Odpowiedz
9 27 marcia1973

Brak szacunku dla pracownika bo 2250 to nie są atrakcyjne zarobki.
Krawcowa z doświadczeniem tzn. fachowiec i takie zarobki. Wstyd normalnie to i nic dziwnego, że deficyt.Jestem krawcową z doświadczeniem (czeladnik krawiectwo damskie lekkie) i w tym roku szukałam pracy. Powiem tylko, że wstyd mi tylko za pracodawców.

! Odpowiedz
21 11 hfjdj

Uszyj szmatke, policz ile sobie zyczysz za takie jedno szycie, potem jedz do Marek i sprawdz ile kosztuje taka szmatka w hurcie made in china. A potem wstydz sie za swoja glupote a nie za pracodawcow.

! Odpowiedz
0 3 obserwator2020

A co by pani powiedziała na to gdyby pani faktycznym pracodawcą został pani KLIENT ?

! Odpowiedz
4 27 tomwak

Pracodawcy sami sobie winni, zawsze powtarzali że mogą znaleźć kogoś na ulicy jak się nie chce pracować za marny grosz. To teraz mają za swoje. Wreszcie się może nauczą, że o dobrego pracownika trzeba dbać i godziwie w miarę osiągnięć wypacał pensję (podwyżki). Lepiej wyjechać na zachód niż na minimalną harować, bo co za to można później kupić - dwie bułki, mleko i wędlinę i po pieniążkach, a co dla reszty rodziny - kołek w d_u_pę. Macie co chcieliście, dla Was to wycieczka na Majorkę ważniejsza niż głodny pracownik borykający się z rachunkami.

Pokaż cały komentarz ! Odpowiedz
17 14 hfjdj

Nie rozumiesz ze przy pewnej pensji dla pracownikow produkcja jest nieoplacalna?

! Odpowiedz
19 5 fakty odpowiada hfjdj

Pewnie sierota po komunie i nie rozumie, że prywatna firma musi mieć zysk żeby działać. W komunie firmy państwowe zysków wykazywać nie musiały, pracę miał każdy a, że w sklepach nie było papieru toaletowego to co to za problem dla zaradnego Polaka, od czego są ręce. Wszyscy byli wtedy szczęśliwi, a część suwerena marzy o powrocie tamtych czasów pt. " czy się stoi czy się leży 2 tysiące się należy"

Pokaż cały komentarz ! Odpowiedz
2 32 skasowane_konto

Przykro, bo Polacy się zorientowali, że pracują za miskę ryżu gdzie w Europie ludzie za pracę dostają sowitą zapłatę ?

! Odpowiedz
12 16 hfjdj

Za szycie sowita zaplate dostaniesz tam gdzie sowicie sie placi za ubranie. Chcesz dobra wyplate dla szwaczki to embargo na szmaty z Chin musi byc. Inaczej nie da rady bo nie kupisz szmatki za 250zl skoro obok bedzie druga za 99zl. I musisz tez wiedziec ze jak kupujesz szmatke to placisz za uszycie szmatki, za centrum handlowe do ktorego idziesz, za reklame loga ktore jest na szmatce. A sama cena uszycia szmatki to marny % i z tego marnego % dostaje szwaczka wyplate.

Pokaż cały komentarz ! Odpowiedz

Kalkulator płacowy

Oblicz wysokość pensji netto, należne składki oraz podatek.