Papież Franciszek w encyklice "Laudato si" (Pochwalony bądź) wyraził opinię, że ludzkość musi uświadomić sobie konieczność zmiany stylu życia, produkcji i konsumpcji. Opowiedział się za zastąpieniem paliw kopalnych, w tym węgla, energią odnawialną.
Papież zwrócił uwagę na niepokojące zjawiska ocieplenia klimatu, stałego wzrostu poziomu morza i ekstremalnych zjawisk pogodowych.
To prawda - przyznał - że istnieją inne czynniki, na przykład wulkanizm, zmiany orbity i osi Ziemi, cykl słoneczny, "ale liczne badania naukowe wskazują, że większość globalnego ocieplenia ostatnich kilkudziesięciu lat zawdzięczamy wysokiemu stężeniu gazów cieplarnianych", emitowanych z powodu działalności człowieka.
"Ich koncentracja w atmosferze stanowi przeszkodę, aby ciepło promieni słonecznych odbitych od ziemi rozproszyło się w przestrzeni. Zwiększa to szczególnie wzorzec rozwoju opartego na intensywnym wykorzystaniu paliw kopalnych, stanowiący centrum światowego systemu energetycznego" - dodał Franciszek.
Wskazał, że z kolei ocieplenie ma wpływ na cykl węglowy, co tworzy "błędne koło, które dodatkowo pogarsza sytuację, wpływając na dostępność podstawowych zasobów, takich jak woda pitna, energia i produkcja rolna w strefach najcieplejszych, powodując zanik różnorodności biologicznej naszej planety".
Papież przypomniał: "Wiemy, że technologia oparta na spalaniu silnie zanieczyszczających paliw kopalnych, zwłaszcza węgla, ale także ropy naftowej, a w mniejszym stopniu gazu, powinna być stopniowo zastąpiona".
Wyraził ubolewanie, że wspólnota międzynarodowa nie osiągnęła odpowiednich porozumień "na temat odpowiedzialności tych, którzy muszą ponosić wyższe koszty transformacji energetycznej".
W innym miejscu encykliki Franciszek powtórzył, że priorytetem musi być doprowadzenie do drastycznej redukcji emisji dwutlenku węgla i innych gazów zanieczyszczających, przez zastąpienie "na przykład paliw kopalnych i rozwijanie odnawialnych źródeł energii".
Ziemia protestuje z powodu zła, jakie jej wyrządzamy
Papież Franciszek napisał, że Ziemia - "nasza siostra" protestuje "z powodu zła, jakie jej wyrządzamy nieodpowiedzialnym wykorzystywaniem i rabunkową eksploatacją dóbr".
Papież zaapelował o "ekologiczne nawrócenie" i zdecydowaną zmianę modelu gospodarki globalnej oraz stylu życia.
"Dorastaliśmy myśląc, że jesteśmy właścicielami i rządcami Ziemi uprawnionymi do jej ograbienia. Przemoc, jaka istnieje w ludzkich sercach zranionych grzechem, wyraża się również w objawach choroby, jaką dostrzegamy w glebie, wodzie, powietrzu i w istotach żywych" - podkreślił Franciszek.
Potępiając postawę zaniedbywania i złego traktowania środowiska papież przeciwstawił jej podejście świętego Franciszka z Asyżu, który jest patronem wszystkich prowadzących badania i pracujących w dziedzinie ekologii, "miłowanym również przez wielu niechrześcijan" - dodał.
"Dostrzegamy w nim, do jakiego stopnia nierozerwalnie są połączone troska o naturę, sprawiedliwość wobec biednych, zaangażowanie społeczne i pokój wewnętrzny" - zauważył papież.
Papież w encyklice o GMO: Trudno wydać osąd na ten temat
"Mimo że nie mamy ostatecznych dowodów na temat szkód, jakie mogłyby spowodować u ludzi zboża transgeniczne, a w niektórych regionach ich użycie spowodowało rozwój gospodarczy, który przyczynił się do rozwiązania istniejących problemów, to istnieją poważne trudności, których nie można umniejszać" - napisał papież.
W swym dokumencie zwrócił uwagę na "słabość reakcji polityki międzynarodowej" na wyzwania dotyczące ochrony środowiska.
"To, jak bardzo polityka jest podporządkowana technologii i finansom, widać w niepowodzeniu światowych szczytów na temat środowiska. Jest zbyt wiele interesów partykularnych i bardzo łatwo interes ekonomiczny przeważa nad dobrem wspólnym, manipulując informacją, by jego projekty nie poniosły uszczerbku" - ocenił Franciszek.
W jego opinii podczas gdy ludzkość okresu postindustrialnego zostanie zapamiętana "być może jako jedna z najbardziej nieodpowiedzialnych w dziejach", to trzeba mieć też nadzieję, że "ludzkość początków XXI wieku zostanie zapamiętana z tego powodu, że wielkodusznie podjęła swoje poważne obowiązki".
Papież podkreślił, że zmniejszenie emisji gazów cieplarnianych wymaga uczciwości, odwagi i odpowiedzialności, "w szczególności od krajów najpotężniejszych i najbardziej zanieczyszczających".
Papież wyraził ubolewanie, że międzynarodowe negocjacje "nie mogą znacząco posuwać się do przodu z powodu stanowiska krajów, które wyżej stawiają własne interesy narodowe niż globalne dobro wspólne".
sw/ ksaj/ ro/
