REKLAMA

Naukowcy: Gospodarka rynkowa starsza niż sądzono

2020-12-02 13:23
publikacja
2020-12-02 13:23
Naukowcy: Gospodarka rynkowa starsza niż sądzono
Naukowcy: Gospodarka rynkowa starsza niż sądzono
fot. Marian Weyo / / Shutterstock

Na podstawie analizy pozostałości pyłków z osadów w południowej Grecji naukowcy ustalili, że gospodarka rynkowa może być starsza niż sądzono, a wymiana handlowa w okresie przedrzymskim była intensywniejsza niż myślimy.

Takie wnioski dały badania międzynarodowego zespołu, prowadzone pod kierunkiem dr. hab. Adama Izdebskiego z Instytutu Historii UJ w Krakowie i opublikowane w najnowszym wydaniu czasopisma „The Economic Journal”. O wynikach prac poinformował w środę PAP Uniwersytet Jagielloński.

Gospodarka rynkowa postrzegana jest przez większość ekonomistów jako zjawisko współczesne. Karol Marks i Max Weber przekonywali, że choć rynek jako taki funkcjonował w okresie antycznym, to gospodarki, w których produkcja i dystrybucja dóbr podlegała regułom popytu i podaży, rozwinęły się dopiero w XIX w.

Naukowcy, wykorzystując metody zapożyczone z palinologii (gałęzi nauki zajmującej się pyłkami roślin i zarodnikami grzybów) znaleźli dowody na to, że zintegrowany system gospodarczy mógł istnieć już w starożytnej Grecji.

Na podstawie powszechnie dostępnych danych z europejskiej bazy pyłków (European Pollen Database) i innych źródeł, naukowcy dokonali metaanalizy pozostałości pyłków ze 115 próbek pobranych z osadów w sześciu lokalizacjach w południowej Grecji w celu zaobserwowania, jak na przestrzeni lat zmieniał się tamtejszy krajobraz. Precyzyjne oszacowanie wieku próbek było możliwe dzięki datowaniu radiowęglowemu. Badacze prześledzili, w jaki sposób wraz z upływem czasu zmieniała się zawartość procentowa pyłków roślinnych w poszczególnych próbkach w latach 1000 p.n.e.–600 n.e. Okazało się, że procentowy udział pyłków zbóż, czyli roślin stanowiących podstawę ówczesnej diety, zmniejszył się w okresie, w którym nastąpił wzrost populacji. Jednocześnie zwiększyła się ilość pyłków oliwek oraz winorośli.

„Wobec takich wniosków nasuwa się ważne pytanie: dlaczego lokalni producenci decydowali się uprawę oliwek i winorośli zamiast zbóż, skoro popyt na te ostatnie musiał być wysoki i ciągle wzrastać” – zastanawiają się naukowcy.

Według badaczy dane uzyskane na podstawie historycznej analizy pyłków z rejonu południowej Grecji sugerują istnienie gospodarki eksportowej opartej na uprawie rynkowej już w okresie archaicznym. Szczególnie istotna była w tym kontekście uprawa oliwek. Chociaż archeolodzy dysponują informacjami na temat transportu dóbr w tym przedziale czasowym, dostęp do wymiernych danych dotyczących integracji rynku i zmian w produkcji płodów rolnych jest bardzo ograniczony.

„Nasz artykuł dowodzi, że pozostałości pyłków mogą być nowym źródłem w badaniach ilościowych starożytnej gospodarki” – powiedział cytowany w informacji przesłanej PAP dr hab. Adam Izdebski.

Aby mieć pewność co do konkluzji przeprowadzonych badań, naukowcy zestawili trendy zidentyfikowane na podstawie próbek pyłków z danymi pochodzącymi z trzech innych źródeł. Pierwszym krokiem było zaobserwowanie spadku ilości pyłków z terenów nierolniczych przy jednoczesnym wzroście osadnictwa.

Następnie badacze rozpoczęli poszukiwania dowodów zwiększonej wymiany towarowej na podstawie wraków statków w Morzu Śródziemnym, co uznawane jest za standardowy wskaźnik aktywności handlowej. Po ograniczeniu poszukiwań do odpowiedniego przedziału czasu oraz regionu okazało się, że trendy zaobserwowane w przypadków wraków są zbieżne z trendami występującymi w uprawie zbóż, oliwek i winorośli. Według obu źródeł gospodarka Grecji przeżywała rozkwit w pierwszych dwóch stuleciach naszej ery, zaś kryzys w IV i V wieku, z kolejną tendencją zwyżkową w wieku następnym.

Ostatnim etapem badania było przyjrzenie się rozmieszczeniu dużych tłoczni oliwek i wina w krajach śródziemnomorskich. Choć nie brano pod uwagę jedynie Grecji, obecność tego rodzaju urządzeń wskazuje na szersze trendy gospodarcze w świecie śródziemnomorskim oraz zmieniające się wraz z upływem czasu czynniki zachęcające do produkcji znacznych ilości oliwy i wina. Również i w tym przypadku badaczom udało się potwierdzić korelację pomiędzy obecnością tłoczni a dany mi zebranymi w trakcie badania próbek pyłków.

„Opublikowane przez zespół dr. hab. Adama Izdebskiego wyniki badań pokazują, że gospodarcze przemiany strukturalne, do których w znacznym stopniu doprowadziła europejska kolonizacja począwszy od XV wieku, były możliwe także kilka tysięcy lat temu” – przekazał Uniwersytet Jagielloński.(PAP)

autor: Beata Kołodziej

bko/ dym/

Źródło:PAP
Tematy

Otwórz Konto Firmowe Godne Polecenia i zyskaj nawet 1600 zł premii!

Komentarze (7)

dodaj komentarz
stankos
"lepiej się nie odzywać wcale i wydawać sie byc głupim aniżeli sie odezwać i rozwiać wszelkie wątpliwości..."Twain
grzegorzkubik
W Polsce i wielu Europejskich krajach nie ma gospodarki rynkowej. To co zrobił Balcerowicz, Lewandowski i podobni to nie jest gospodarka rynkowa tylko kontynuacja idei nowej lewicy. Zaczątki gospodarki rynkowej miały za czasów ustawy Wilczka. Trzaskowski wspiera Antifę, bywał na spotkaniu Grupy Bildenberg a oni chcą zniszczyć W Polsce i wielu Europejskich krajach nie ma gospodarki rynkowej. To co zrobił Balcerowicz, Lewandowski i podobni to nie jest gospodarka rynkowa tylko kontynuacja idei nowej lewicy. Zaczątki gospodarki rynkowej miały za czasów ustawy Wilczka. Trzaskowski wspiera Antifę, bywał na spotkaniu Grupy Bildenberg a oni chcą zniszczyć własność prywatną i wspierać korporacje. Kluczowe gospodarki w UE są jak na razie zarządzane przez lewicę a tam siedzą imigranci utrzymywania z podatków i stopniowo wprowadza się niewolnictwo.
marianpazdzioch
Jeśli takimi zagadnieniami zajmuje się polska nauka, to nie dziwię się, ze jest tak źle.
ctrlz3
Gospodarka rynkowa skończyła się w altach 30 XX wieku
and00
I my za takie badania płacimy...
Czasami mam wrażenie że niektóre uczelnie istnieją tylko po to żeby zapewnić dobrą prace humanistom...
m00zyk
Nie no... Amerykę odkryli, geniusze!
ezpz
Nic dziwnego, bo gospodarka rynkowa jest zgodna z naturą człowieka, w przeciwieństwie do lewackich wymysłów.

Powiązane

Polecane

Najnowsze

Popularne

Ważne linki