Szef Kancelarii Prezydenta Zbigniew Bogucki poinformował w środę, że we wtorek 28 lipca prezydent Karol Nawrocki przyjmie ślubowanie od Sławomira Patyry, którego Sejm wybrał w czerwcu na sędziego Trybunału Konstytucyjnego. Powołania ma też otrzymać ponad 200 przyszłych asesorów sądowych.
„W najbliższy wtorek 28 lipca prezydent Karol Nawrocki, działając na postawie art. 4 ust. 1 ustawy o statusie sędziów Trybunału Konstytucyjnego, przyjmie ślubowanie od prof. Sławomira Patyry” - napisał w środę wieczorem Bogucki na platformie X.
Szef KPRP dodał, że prezydent „tego samego dnia wręczy powołania czterem nowym sędziom Sądu Najwyższego”. „W przyszłym tygodniu Prezydent planuje także powołanie 211 asesorów sądów rejonowych oraz 18 asesorów wojewódzkich sądów administracyjnych” - dodał Bogucki.
W czerwcu tego roku Sejm wybrał Sławomira Patyrę na sędziego TK - na miejsce sędziego Andrzeja Zielonackiego, któremu kończyła się dziewięcioletnia kadencja. Na początku lipca Patyra skierował do prezydenta Nawrockiego pismo z prośbą o wyznaczenie terminu swojego ślubowania. Wskazywał, że chciał zasygnalizować w ten sposób gotowość do nawiązania stosunku służbowego w TK. Ostatnio - jak donosiły media - Patyra skierował do KPRP ponowne pismo w tej sprawie.
Z kolei przed tygodniem marszałek Sejmu Włodzimierz Czarzasty informował o wysłaniu do prezydenta pisma, w którym apelował o niezwłoczne podjęcie działań umożliwiających przystąpienie przez Patyrę do sprawowania mandatu sędziego TK.
Dr hab. Sławomir Patyra to konstytucjonalista od 1994 r. związany z Uniwersytetem Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, gdzie od 2019 r. pełni funkcję kierownika Katedry Prawa Konstytucyjnego na wydziale Prawa i Administracji. Od 2013 r. pracuje także na Uniwersytecie Radomskim im. Kazimierza Pułaskiego. Jest wykładowcą akademickim oraz współautorem kilku podręczników, a także członkiem m.in. Polskiego Towarzystwa Prawa Konstytucyjnego. Od 2013 r. Patyra jest radcą prawnym i członkiem Okręgowej Izby Radców Prawnych w Lublinie. Od tamtego czasu współpracuje także z Krajową Radą Radców Prawnych.
Patyra będzie trzecim sędzią TK, od którego ślubowanie odbierze Nawrocki. Do tej pory ślubowanie w jego złożyli w kwietniu Magdalena Bentkowska i Dariusz Szostek, którzy wraz z czwórką innych sędziów zostali wybrani do TK w marcu. Prezydent nie odebrał jednak ślubowania od pozostałej czwórki - Macieja Taborowskiego, Marcia Dziurdy, Krystiana Markiewicza oraz Anny Korwin-Piotrowskiej. Przedstawiciele KPRP wskazywali wówczas, że sytuacja czworga pozostałych sędziów jest analizowana, gdyż - według prezydenckiej kancelarii - w Sejmie doszło do błędów.
W Polsat News Bogucki został zapytany w środę wieczorem o decyzję prezydenta o przyjęciu ślubowania od tego sędziego. - Pan profesor Patyra nie szedł do Sejmu, nie uczestniczył w szopce, nie składał ślubowania wobec kolumn sejmowych czy wobec marszałka Sejmu - stwierdził szef KPRP, nawiązując do ślubowania czwórki innych sędziów wybranych do TK przez Sejm, które złożyli w kwietniu w Sejmie, a których na złożenie ślubowanie nie zaprosił do tej pory Nawrocki.
- Jedynie ślubowanie, które może być skutecznie złożone, jest wobec prezydenta RP - oświadczył Bogucki. Według niego „prezydent nie wybrał”, od kogo odbierze ślubowanie. - To Sejm nie wybierał przez łącznie grubo ponad rok sędziów TK, bo nie chciał legitymizować Trybunału i nie chciał uznać, że ten Trybunał jest - stwierdził.
Odnosząc się do przypadku Patyry, szef KPRP ocenił, że „tu mieliśmy, co do zasady, bardzo czystą sytuację”. - Były pewne wątpliwości, ale pan prezydent je rozwiał. To znaczy - nastąpił wybór na konkretne stanowisko, za konkretnego sędziego, na konkretne wakujące miejsce za sędziego Zielonackiego, zachowana została zasada indywidualizacji powołań, indywidualizacji kadencji, był oto przeprowadzone zgodnie ze wszystkimi procedurami, w związku z tym prezydent jako strażnik konstytucji odbierze ślubowanie od osoby wybranej przez Sejm na sędziego TK. To bardzo proste - ocenił szef KPRP.
Pytany o pozostałych wybranych ma sędziów przez Sejm, Bogucki stwierdził, że „postanowiły one skorzystać ze ścieżki, która nie jest przewidziana konstytucją ani ustawami, to znaczy nie składać ślubowania wobec prezydenta”. - Prezydent wniósł do TK wniosek o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego, a wobec tego wszystkie sprawy dot. ślubowania tych czworga sędziów ulegają zawieszeniu z mocy prawa - dodał.
1 kwietnia sędziowie Szostek i Bentkowska złożyli na zaproszenie prezydenta Nawrockiego ślubowanie w Pałacu Prezydenckim. Przedstawiciele KPRP wskazywali wówczas, że sytuacja czworga pozostałych sędziów jest analizowana, gdyż - według prezydenckiej kancelarii - w Sejmie doszło do błędów.
9 kwietnia podczas uroczystości w sejmowej Sali Kolumnowej złożyli oni ślubowanie z formułą, że robią to „wobec prezydenta”. Ślubowanie ponownie złożyli wówczas też sędziowie Bentkowska i Szostek. Następnie wszyscy przekazali pisemne roty ślubowań na biurze podawczym Kancelarii Prezydenta RP.
Od kwietnia br. na rozpatrzenie przez TK oczekuje wniosek prezydenta Nawrockiego ws. sporu kompetencyjnego w związku ze ślubowaniem sędziów TK w Sejmie. We wniosku podkreślono m.in., że czynności dokonane w Sejmie „nie wywołały jakichkolwiek skutków prawnych w sferze objęcia urzędu sędziego TK”. Sytuacja czworga sędziów pozostaje wciąż przedmiotem sporu.
Bogucki w środowym komunikacie X dodał, że prezydent „tego samego dnia wręczy powołania czterem nowym sędziom Sądu Najwyższego”. „W przyszłym tygodniu Prezydent planuje także powołanie 211 asesorów sądów rejonowych oraz 18 asesorów wojewódzkich sądów administracyjnych” - dodał Bogucki.
Z apelem do prezydenta o umożliwienie rozpoczęcia służby prawnikom, którzy zdali egzamin sędziowski, zwrócił się na początku lipca szef MS Waldemar Żurek. Jak wskazał, absolwenci Krajowej Szkoły Sądownictwa i Prokuratury czekają na zaproszenie do Pałacu Prezydenckiego, by mogli zacząć pracę w sądach.
Zgodnie z Prawem o ustroju sądów powszechnych asesorów sądowych mianuje prezydent na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa. Asesor sądowy pełni obowiązki sędziego przez okres czterech lat od dnia objęcia stanowiska asesorskiego. Na stanowisko asesora sądowego może być mianowany ten, kto spełnia warunki wymagane wobec sędziów, ukończył aplikację w KSSiP i złożył egzamin sędziowski lub prokuratorski.
Według sędziego Izby Karnej Sądu Najwyższego Włodzimierza Wróbla absolwenci czekają od kilku miesięcy na decyzję prezydenta. Chodzi o orzeczenie TK z 25 czerwca br. Trybunał wtedy orzekł, że wymóg kontrasygnaty szefa rządu dla skuteczności mianowania przez prezydenta asesorów sądowych, a także obsady niektórych stanowisk w Sądzie Najwyższym, np. przewodniczącego Zgromadzenia Ogólnego SN lub sędziego kierującego pracami SN, jest niekonstytucyjny.
Trybunał przyznał, że konstytucja wprost wymienia te akty urzędowe prezydenta, które nie wymagają kontrasygnaty. Ale - jak zastrzegł - katalog ten „nie może być odczytywany wyłącznie literalnie”. „Obok prerogatyw wprost wymienionych w tym przepisie istnieje kategoria czynności pochodnych, funkcjonalnie niezbędnych do wykonania prerogatywy zasadniczej” - uznał TK. Jako przykład takiej czynności TK wskazał właśnie kwestię nominacji asesorskich, które miałyby być związane zasadniczą prerogatywą niewymagających kontrasygnaty powołań sędziów. (PAP)
mml/ ugw/ mhr/
