Ile, jak i kiedy zapłacić za skargę na fiskusa?

Podatnik, który ma zastrzeżenia do działań i decyzji podejmowanych przez urzędników skarbowych, może złożyć skargę do wojewódzkiego sądu administracyjnego. To jednak kosztuje. Pierwszym wydatkiem, jaki trzeba ponieść, jest wpis. Jak ma sobie z nim poradzić podatnik, który sam wnosi skargę?

Jaka sprawa, taki wpis

Spór między podatnikiem a fiskusem może znaleźć swój finał w sądzie administracyjnym. Wiążą się z tym jednak koszty. Podatnik, który chce zaskarżyć do wojewódzkiego sądu administracyjnego działania urzędników skarbowych, już na wstępie musi być przygotowany na uiszczenie wpisu od wnoszonej skargi. W postępowaniu sądowoadministracyjnym funkcjonują dwa rodzaje wpisu: stosunkowy i stały. Wynika to z art. 230 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Większość spraw podatkowych dotyczy należności pieniężnych. W takich przypadkach pobierany jest zaś wpis stosunkowy. Jego kwota zależy od wysokości należności pieniężnej objętej zaskarżonym aktem. Trzeba przy tym pamiętać, aby w skardze wnoszonej do wojewódzkiego sądu administracyjnego podać wartość przedmiotu zaskarżenia. Kwotę tę zaokrągla się wzwyż do pełnych złotych.

Wpis stosunkowy może wynieść nawet 100.000 zł (szczegóły w tabelce). Warto jednak pamiętać, że zgodnie ze stanowiskiem NSA wysokość wpisu stosunkowego należy obliczyć na podstawie kwoty zakwestionowanej w skardze. Jest to ważne wtedy, gdy podatnik, wnosząc skargę do wojewódzkiego sądu administracyjnego, nie neguje całej kwoty zobowiązania podatkowego określonego w decyzji podatkowej, lecz tylko jej część. Wysokość wpisu stosunkowego należy obliczyć od wartości faktycznego przedmiotu sporu - od części należności pieniężnej zakwestionowanej w skardze.

W sprawach, w których nie pobiera się wpisu stosunkowego, uiszcza się wpis stały. Jego wysokość zależy od rodzaju i charakteru sprawy. Minimalna kwota wpisu stałego to 100 zł, maksymalna - 10.000 zł (przykłady w ramce).

Zapłata na wezwanie

Wiadomo już, ile trzeba zapłacić tytułem wpisu, kierując sprawę do wojewódzkiego sądu administracyjnego. Teraz nasuwa się pytanie, kiedy należy wywiązać się z tego obowiązku. Teoretycznie opłatę sądową - a wpis nią jest - należy uiścić przy wnoszeniu pisma do sądu. W praktyce z zapłatą wpisu czeka się do czasu otrzymania wezwania z sądu. Kiedy już jednak przyjdzie wezwanie, wpis należy uiścić w ciągu 7 dni. Niedopełnienie tego obowiązku będzie skutkowało odrzuceniem skargi. O takich konsekwencjach jest mowa w art. 220 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Wpis może być uregulowany w dwojaki sposób: gotówką do kasy właściwego sądu administracyjnego albo na jego rachunek bankowy. W obydwu przypadkach należy podać tytuł wpłaty, rodzaj pisma, od którego wpis jest uiszczany, oraz sygnaturę akt sądowych. Osoby preferujące płatności bezgotówkowe mogą zastanawiać się, który dzień jest traktowany za dzień uiszczenia wpisu: ten, w którym zleci się przelew czy ten, w którym pieniądze znajdą się na koncie sądu. NSA w większości swoich orzeczeń opowiada się za tym, że decyduje data przyjęcia zlecenia przelewu przez bank. Wielokrotnie już rozstrzygał, że dniem zapłaty wpisu uiszczanego bezgotówkowo jest dzień przyjęcia przelewu przez bank, w którym zlecający przelew ma rachunek, a na rachunku jest kwota wystarczająca na pokrycie wpisu.

Skarga bez wpisu

Wysokość wpisu może niejednego podatnika skutecznie zniechęcić do wdawania się w spór z fiskusem przed sądem administracyjnym. Zamiast jednak rezygnować z dochodzenia słuszności swoich racji, warto poprosić o pomoc, a właściwie o przyznanie prawa pomocy (w zakresie częściowym lub całkowitym). Każdy - zarówno osoba fizyczna, jak i firma - może z tego skorzystać. Co istotne, wniosek o przyznanie prawa pomocy jest wolny od opłat sądowych.

Należy go jednak złożyć na urzędowym formularzu. W przypadku osób fizycznych jest to druk oznaczony symbolem PPF. Dla osób prawnych oraz jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej przeznaczony jest formularzu PPPr. We wniosku należy podać szczegółowe informacje o stanie majątkowym i dochodach. Trzeba być przy tym przygotowanym na to, że sąd będzie chciał je zweryfikować. Może zażądać np. zaświadczenia o zarobkach czy wyciągów z rachunków bankowych. Z obowiązku uiszczenia wpisu zostanie bowiem zwolniony ten, kto wykaże, że w jego przypadku jest to uzasadnione.

Wpis stosunkowy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wpis stały w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (wybór)

Podstawa prawna:

• ustawa z dnia 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.),
   
• rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16.12.2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 221, poz. 2193 ze zm.).

Źródło: