Departament Stanu zawiadomił Kongres, że USA gotowe są sprzedać Polsce najnowszą wersję systemu antyrakietowego Patriot wraz z dodatkowym sprzętem. Wartość planowanej transakcji szacowana jest na 10,5 mld USD - poinformowała w piątek Agencja Bezpieczeństwa Współpracy Obronnej Pentagonu.
Departament Stanu w przedstawionym Kongresowi we wtorek zawiadomieniu o "proponowanej sprzedaży systemu antyrakietowego Patriot" Polsce wskazał, że "potencjalna sprzedaż Polsce najnowocześniejszego sprzętu militarnego jest zgodna z celami polityki zagranicznej i względami bezpieczeństwa Stanów Zjednoczonych".
Wzmocnienie bezpieczeństwa Polski "sojusznika z NATO", który był i jest istotnym czynnikiem politycznej stabilności i gospodarczego postępu w Europie, "jest zgodne z amerykańskimi inicjatywami w regionie, które poprzez zapewnienie kluczowym sojusznikom w regionie nowoczesnych systemów, zwiększają ich zdolności do współdziałania z siłami Stanów Zjednoczonych i zwiększają bezpieczeństwo".
Oferta władz amerykańskich przedstawiona w ramach rządowego programu Zagranicznej Sprzedaży Militarnej (Foreign Military Sales) obejmuje m.in:
- 208 zaawansowanych rakiet przechwytujących Patriot-3 (Patriot Advance Capability-3- PAC-3) produkcji firmy Raytheon,
- 16 wyrzutni rakietowych typu M903,
- cztery systemy radarowe AN/MPQ-65,
- cztery stacje dowodzenia i kontroli,
- części zamienne, oprogramowanie i sprzęt pomocniczy.
Amerykańska oferta zawiera także możliwości przeszkolenia polskich żołnierzy przez specjalistów Departamentu Obrony, pomoc w rozmieszczeniu systemu obrony rakietowej oraz pomoc logistyczną i w sprawdzeniu funkcjonalności tego systemu po jego rozmieszczeniu w Polsce.
Władze amerykańskie przewidują realizację potencjalnej transakcji w dwóch fazach. Producentami głównych elementów amerykańskiej oferty są firma Raytheon Corporation z siedzibą w Andover w stanie Massachusetts, gigant zbrojeniowy Lockheed-Martin w Dallas w stanie Teksas, oraz Northrop Grumman z siedzibą w Falls Church w Wirginii.
Czuwająca nad kontraktem Agencja Bezpieczeństwa Współpracy Obronnej (Defense Security Cooperation Agency - DSCA) w swoim oświadczeniu wydanym w piątek w późnych godzinach popołudniowych czasu miejscowego napisała, że Polska wyraziła nadzieję na otrzymanie od producentów propozycji offsetu.
"Porozumienia w tej dziedzinie nie zostały jeszcze zawarte i będą przedmiotem negocjacji pomiędzy Polską a producentami systemów i sprzętu militarnego wymienionych w amerykańskiej ofercie" - stwierdziła DSCA w swoim komunikacie o potencjalnej sprzedaży Patriotów i systemów towarzyszących Polsce.
Zawiadomienie Kongresu przez Departament Stanu o możliwości sprzedaży Polsce systemu Patriot jest jednym z warunków Ustawy o Kontroli Eksportu Broni (Arms Export Control Act) z roku 1976. Ustawa ta zobowiązuje administrację, reprezentowaną przez Departament Stanu, o zawiadomieniu Kongresu o każdej planowanej sprzedaży broni za granicę, jeśli wartość takiej transakcji w przypadku sprzedaży broni do kraju członkowskiego NATO przekracza 50 mln USD. Kongres ma wtedy 15 dni na ewentualne wyrażenie sprzeciwu.
Kongres po otrzymaniu zawiadomienia o planowanej sprzedaży systemu antyrakietowego Patriot Polsce ma czas do 29 listopada na ewentualne zablokowanie transakcji bądź modyfikację jej warunków. Po upływie tego 15-dniowego terminu, administracja może sfinalizować porozumienie.
Notyfikacja przesłana Kongresowi w imieniu administracji prezydenta Donalda Trumpa o gotowości Stanów Zjednoczonych do sprzedaży Polsce systemu antyrakietowego Patriot "jest zgodna z obowiązującymi zasadami prawa i nie oznacza finalizacji proponowanej transakcji".
W przypadku oferowanego przez USA pakietu systemu antyrakietowego Patriot i pomocniczego sprzętu militarnego, jak poinformowały PAP źródła w Kongresie, "prawdopodobieństwo, że Kongres będzie miał jakiekolwiek zastrzeżenia wobec tej transakcji jest znikome".
Z Waszyngtonu Tadeusz Zachurski
tzach/ sp/
