W położonej na Azorach bazie wojskowej Lajes wylądował największy amerykański samolot transportowy Lockheed G-5 Galaxy, przekazała w sobotę portugalska telewizja Now, sugerując, że może on brać udział w przygotowywanej operacji uderzenia USA na Iran.
- Mamy teraz w bazie Lajes na wyspie Terceira największą w ostatnich latach obecność amerykańskich wojsk – przekazała w sobotę TV Now, bez podania liczby żołnierzy i samolotów USA.
Według portugalskich reporterów w ostatnich dniach do bazy Lajes mogło przybyć do 30 samolotów amerykańskich sił powietrznych. Wśród nich jest co najmniej piętnaście samolotów transportowych i tankujących Boeing KPC-46, samolot do transportu dużych ładunków wojskowych Boeing C-17, a także od kilku do kilkunastu myśliwców F-16. Ich liczba, jak donoszą lokalne media, jest trudna do oszacowania, gdyż myśliwce te „regularnie odlatują i przylatują do bazy Lajes”.
Dotychczas portugalski resort obrony i MSZ odmawiają komentarzy na temat zwiększonej obecności wojsk amerykańskich na azorskiej wyspie Terceira. Szacuje się, że od wtorku stacjonuje tam ponad 400 żołnierzy USA.
Pytany przez media o zwiększoną obecność wojsk USA w Lajes prezydent Portugalii, Marcelo Rebelo de Sousa, stwierdził, że „nie warto spekulować na ten temat”. Dodał, że już kilka tygodni temu otrzymał od portugalskiego MSZ informację o planowanym zwiększeniu liczebności amerykańskich żołnierzy na Azorach.
Portugalscy komentatorzy twierdzą, że obecna sytuacja przypomina podobną operację Stanów Zjednoczonych z czerwca 2025 r., kiedy to, korzystając m.in. z bazy Lajes, USA zaatakowały obiekty nuklearne Iranu.
Wojska USA stacjonują na terytorium Portugalii nieprzerwanie od 1944 r., kiedy za sprawą Brytyjczyków korzystających z Lajes, pojawiły się na azorskiej wyspie Terceira w ostatnich miesiącach II wojny światowej.
Strategiczne położenie Azorów na Atlantyku i znajdujące się tam wojska amerykańskie okazały się w 1949 r. jednym z głównych argumentów za zaproszeniem Portugalii do współtworzenia NATO.
Obecność wojsk amerykańskich na Azorach reguluje amerykańsko-portugalska umowa z 1995 r., która przewiduje, że siły powietrzne USA mogą korzystać z bazy wojskowej Lajes do celów związanych z działaniem NATO.
Zgodnie z szacunkami z 2025 r. na Terceirze stacjonowało dotychczas 165 amerykańskich żołnierzy wspieranych przez 400 portugalskich pracowników bazy Lajes.
Z Lizbony Marcin Zatyka (PAP)
zat/ san/
