Na wyciągnięcie ręki
VPN (Virtual Private Network) to sieć korporacyjna realizująca usługę transmisji danych polegającą na umożliwieniu bezpiecznej wymiany danych pomiędzy dwoma lub wieloma oddziałami firmy.
- Podstawową cechą wirtualnej sieci prywatnej jest wykorzystanie do jej utworzenia innej, już istniejącej sieci - wyjaśnia Krzysztof Kliński, menadżer ds. produktu w NASK. - Poprzez zastosowanie odpowiednich mechanizmów zapewniających bezpieczną transmisję danych, z tej dużej sieci usługodawcy zostaje wyodrębniona pewna część jej zasobów do wyłącznego wykorzystania przez użytkownika VPN. Daje to możliwość połączenia wielu lokalizacji danej firmy w taki sposób, jakby stworzona została niezależna sieć korporacyjna przeznaczona do wymiany informacji wyłącznie na cele jednej firmy.
VPN posiada więc większość cech sieci prywatnej, ale także pewne cechy sieci publicznej, dzięki czemu pozwala czerpać połączone korzyści.
- VPN umożliwia powiązanie stacji lokalnych użytkownika w jednolitą sieć rozległą - informuje Katarina Pacherova z Pionu Komunikacji Korporacyjnej TP SA.
Najczęstszym wykorzystaniem sieci VPN jest połączenie w jedną rozległą sieć kilku lokalnych sieci klienta rozmieszczonych w różnych odległych lokalizacjach.
- Rozwiązanie to pozwala na swobodną i bezpieczna komunikację wewnątrz firmy, np. sieć Intranet, na korzystanie ze wspólnych zasobów, takich jak bazy danych, serwery plików, systemy księgowe i magazynowe, z odległych aplikacji np. systemy ERP czy CRM zainstalowane i wdrożone w centrali firmy - wyjaśnia Krzysztof Kliński z NASK. - Sieć taka może również służyć do przenoszenia ruchu wewnętrznego telefonicznego czy do realizacji wideokonferencji.
Dzięki zastosowaniu tuneli, sieć VPN można budować w oparciu o publiczną sieć Internet, zapewniającą łączność IP pomiędzy lokalizacjami.
- Główną zaletą takiego rozwiązania są niskie koszty budowy sieci, ponieważ wymagany jest jedynie dostęp do lokalnego operatora ISP - mówi Aleksander Klessa, inżynier ds. sieci w firmie ATM SA. - Jest to bardzo istotne w przypadku osób, których praca polega na ciągłym podróżowaniu. Będąc w innym kraju, należy jedynie podłączyć się z lokalnym dostawcą Internetu i już można połączyć się w bezpieczny sposób z zasobami znajdującymi się wewnątrz firmy. Również koszty stałe są znacznie niższe - podłączenie do Internetu, to kwota rzędu 100-200 zł, podczas gdy koszt budowy sieci opartej o łącza lub kanały dzierżawione jest o rząd wyższy dla pojedynczego łącza.
Wirtualna korporacja
Usługa VPN skierowana jest do firm posiadającą wiele oddziałów, gdzie do wymiany informacji niezbędne jest zbudowanie sieci korporacyjnej.
- W zależności od ilości tych oddziałów i ich położenia geograficznego, opłacalne jest zbudowanie sieci WAN bazującej na odpowiedniej technologii - wyjaśnia Krzysztof Kliński z NASK. - Sieci FR i ATM znakomicie nadają się do zastosowania w firmach posiadających swoje oddziały w miastach, gdzie jest dobrze rozwinięta infrastruktura teleinformatyczna, a co za tym idzie ceny usług są konkurencyjne. Klienci wymagający w większości przypadków decydują się na budowę sieci bazującej na technologii FR lub ATM, ponieważ dla nich bardzo istotne są takie parametry jak niezawodność, dostępność, prywatność czy też bezpieczeństwo. Sieci VPN bazujące na IP nadają się z kolei dla firmy zatrudniającej dużą liczbę pracowników mobilnych.
Usługa sieci VPN świadczona przez operatora skierowana jest głównie do firm, które chcą uniknąć konieczności zarządzania i utrzymywania własnej sieci WAN. Prywatne sieci VPN, czyli lokalny dostawca Internetu i nasze własne urządzenia terminujące usługę VPN po obu końcach, nadają się doskonale dla małych oddziałów firm oraz pracowników będących w ciągłym ruchu.
Problem z głowy
Przy wyborze dostawcy usługi VPN istotne jest określenie, która technologia budowy sieci będzie najkorzystniejsza. I chodzi tu zarówno o stronę kosztową jak i wymaganą funkcjonalność.
- Usługa VPN działa na podobnej zasadzie jak w przypadku podłączenia z lokalnym operatorem świadczącym dostęp do Internetu - wyjaśnia Aleksander Klessa, inżynier ds. sieci w firmie ATM SA. - Klient wykupuje usługę sieci VPN u operatora, który w określonych lokalizacjach dostarcza punkt styku, do którego podłączane są urządzenie końcowe. Połączenie lokalizacji klienta pozostaje w gestii operatora. Usługa ta realizowana jest głównie w technologii IP/MPLS, która doskonale nadaje się do tego typu zastosowań.
Decydując się na konkretnego dostawcę, dobrze jest zapoznać się z oferowanymi parametrami SLA. Ważne są więc dostępność, czas usuwania awarii, parlamenty jakościowe.
- Istotne są także zobowiązania finansowe operatora w razie niedotrzymania parametrów zapisanych w umowie SLA - mówi Marcin Gruszka z Tel-Energo. - Zwróćmy uwagę, czy usługa jest w pełni zarządzana przez operatora. Mam na myśli zarządzanie urządzeniami końcowymi - routerami. Ważna jest także dostępność usług dodanych, np. Internet, Dialup VPN, IPSec, kolokacja, hosting, usługi głosowe.
Potrzebna zapora
W zależności od zastosowanej technologii, sieci VPN charakteryzują się różnym poziomem bezpieczeństwa, a co za tym idzie różnymi stosowanymi zabezpieczeniami w przypadku transmisji danych wewnątrz korporacji.
- Najbardziej bezpieczne są rozwiązania bazujące na FR lub ATM - mówi Krzysztof Kliński z NASK. - Wynika to z natury budowy kanałów wirtualnych. Rozwiązanie oparte na IP VPN tworzy w ogólnodostępnym strumieniu danych część pakietów odpowiednio szyfrowanych, nie wyklucza jednak możliwości ich podsłuchiwania. Należy jednak rozgraniczyć dwa rodzaje sieci. Sieć VPN bazująca na IP, gdzie albo sam klient albo usługodawca zestawia tunele IPSec pomiędzy wskazanymi lokalizacjami, bądź też rozwiązanie realizowane często na wydzielonej sieci operatora, a opierające się na technologii MPLS. Jest też trzeci sposób transmisji VPN z wykorzystaniem sieci IP polegający na zestawianiu łączności korporacyjnej za pomocą SSL. Ten ostatni jest coraz popularniejszy, gdyż od klienta końcowego nie wymaga żadnego dodatkowego oprogramowania ani urządzeń. Bazuje na przeglądarce Internetowej i nadaje się dla pracowników mobilnych, firm współpracujących z firmą posiadającą sieć korporacyjną itp.
Internet, ze względu na swój ogólnodostępny charakter, może budzić obawy o zapewnienie bezpiecznej transmisji. Budowa sieci VPN w oparciu o Internet wiąże się więc ze sporym ryzykiem. Dlatego też firmy, które decydują się na takie rozwiązanie muszą pamiętać o szeregu zabezpieczeń w celu ochrony własnych danych korporacyjnych.
- Klienci mogą zastosować w swojej sieci dwojakiego rodzaju zabezpieczenia: programowe i sprzętowe - wyjaśnia Katarina Pacherova z TP SA. - W przypadku zabezpieczeń programowych można skorzystać np. z tunelowania połączeń, szyfrowania pakietów, z podpisu elektronicznego, stworzenia list dostępowych dla wybranych użytkowników. Jeżeli chodzi o zabezpieczenia sprzętowe sieci VPN i przesyłanych danych, to niezbędne stają się rutery z odpowiednim oprogramowaniem i zapory ogniowe (firewall).
Ciąć po kosztach
Koszty wdrożenia VPN zależą od liczby lokalizacji, które maja być połączone. Na wydatki wpływa również klasa urządzeń, które są wykorzystywane przy budowie sieci VPN.
- Najdroższym rozwiązaniem są sieci ATM, częściej występujące jako warstwa podkładowa do transportu IP, a nie jako sieć korporacyjna - wyjaśnia Krzysztof Kliński z NASK. - Dość popularnym, historycznie bardzo zasłużonym rozwiązaniem, jest sieć bazująca na transmisji FR. Najtańszym rozwiązaniem jest budowa sieci VPN na bazie protokołu IP. Jeśli opierać się ona będzie na tunelach IPSec, to klient musi posiadać urządzenie lub dodatkowe oprogramowanie na swoim PC potrafiące zestawiać takie kanały wirtualne. Natomiast, jeśli do transmisji VPN używać będzie SSL, to koszty są znikome. Jednak w tym drugim przypadku pojawiają się koszty niebezpośrednie a mocno uzależnione od zakresu wdrożonego systemu bezpieczeństwa.
Koszty dla usługi VPN świadczonej przez operatora, sprowadzają się praktycznie do stałych opłat i zakupu urządzenia dostępowego do podłączenia do sieci operatora.
- W przypadku budowy sieci VPN w oparciu własne urządzenia terminujące usługę, konieczne są urządzenia potrafiące inicjować i terminować połączenia szyfrowane IPSec - mówi Aleksander Klessa z ATM SA. - I tak w centrali wymagany jest koncentrator VPN, z którym łączą się urządzenia dostępowe w oddziałach.
- Zlecenie obsługi sieci rozległej operatorowi pomaga zmodernizować sieć korporacyjną i znacznie zredukować koszty jej obsługi - podsumowuje Joanna Ciesielska z Netii. - Nasza oferta obejmuje całkowitą obsługę sieci rozległej, od opracowania koncepcji sieci, dostarczenia łączy transmisji danych o określonych parametrach i konfiguracji połączeń, po całodobowe zarządzanie siecią rozległą i doradztwo.
Jarosław Maślanek






























































