Po czterech tygodniach negocjacji w siedzibie ONZ w Nowym Jorku 11. Konferencja Przeglądowa Układu o Nierozprzestrzenianiu Broni Jądrowej (NPT) zakończyła się bez uzgodnienia deklaracji końcowej - podała w sobotę platforma UN News. Sekretarz generalny ONZ António Guterres wyraził rozczarowanie.
W piątkowym oświadczeniu Guterres podkreślił „szczere i znaczące zaangażowanie państw-stron”, ubolewając zarazem, że konferencja nie spełniła oczekiwań w obliczu narastających zagrożeń dla bezpieczeństwa międzynarodowego. Szef ONZ zaapelował też o pełne wykorzystanie dialogu i dyplomacji, aby obniżyć ryzyko nuklearne i dążyć do eliminacji broni jądrowej.
Przewodniczący konferencji, ambasador Do Hung Viet, oraz wysoka przedstawicielka ONZ ds. rozbrojenia Izumi Nakamitsu, ocenili podczas briefingu, że kolejne niepowodzenie w modernizacji ponad pięćdziesięcioletniego układu podważa jego skuteczność.
Viet przyznał, że brak konsensusu jest poważnym rozczarowaniem i niewykorzystaną szansą na zwiększenie globalnego bezpieczeństwa.
– Obecna sytuacja międzynarodowa, naznaczona głębokimi napięciami oraz podwyższonym ryzykiem stwarzanym przez broń jądrową, wymaga podjęcia pilnych działań – ostrzegł Viet. Dodał, że brak merytorycznego rezultatu budzi niepokój o przyszłość układu.
Nakamitsu podkreśliła, że państwa-strony muszą potraktować trzy kolejne porażki z najwyższą powagą. Nierozprzestrzenianie i rozbrojenie określiła jako dwie strony tej samej monety. Odniosła się także do państw posiadających broń jądrową.
– Jest po prostu błędnym założeniem, że zobowiązania w zakresie nierozprzestrzeniania będą przestrzegane bez ich własnego zaangażowania w realizację zobowiązań rozbrojeniowych oraz bez ich faktycznego wdrażania – oceniła.
UN News przypomina, że od 16 lat nie udało się wzmocnić zobowiązań przyjętych wraz z układem w 1970 roku a następna konferencja odbędzie się dopiero w 2031 roku. Jednocześnie rosną obawy przed nowym wyścigiem zbrojeń, modernizacją arsenałów i zwiększaniem liczby głowic.
Z Nowego Jorku Andrzej Dobrowolski (PAP)
ad/ jm/
