REKLAMA
OKI W BANKIER.PL

Pusty portfel Moskwy. Chiny i Zachód dystansują Rosję na afrykańskim rynku

2026-10-29 06:46, akt.2026-10-29 07:53
publikacja
2026-10-29 06:46
aktualizacja
2026-10-29 07:53
Dodaj Bankier.pl w Google

Rosyjskie wpływy w Afryce są mniejsze niż chińskie czy amerykańskie z powodu braku porównywalnych zasobów gospodarczych. Na wizerunek Rosji źle wpływa także wojna i werbunek afrykańskich mężczyzn, którzy zamiast do pracy trafiają na front – mówią PAP autorka raportu nt. „soft power” Rosji i kenijski dziennikarz.

Pusty portfel Moskwy. Chiny i Zachód dystansują Rosję na afrykańskim rynku
Pusty portfel Moskwy. Chiny i Zachód dystansują Rosję na afrykańskim rynku
fot. Pukhov K / / Shutterstock

W Moskwie trwa do czwartku trzeci szczyt Rosja–Afryka w którym według doniesień rosyjskich mediów biorą udział reprezentanci 48 spośród 54 państw afrykańskich.

Jak chwalą się rosyjskie władze, szczyt jest dla rządów państw afrykańskich okazją do wzmocnienia współpracy gospodarczej i wojskowej z Moskwą, a także szansą na pozyskanie rosyjskich inwestycji.

W ciągu ostatniej dekady Rosja próbuje wzmocnić swoje wpływy w Afryce, gdzie w czasach zimnej wojny odgrywała istotną rolę, kreując się na orędownika antykolonializmu.

PAP zapytała Eleonorę Tafuro Ambrosetti, współkierującą Centrum Rosji, Kaukazu i Azji Środkowej we włoskim instytucie badawczym ISPI, jakie są rzeczywiste wpływy i „miękka siła” Federacji Rosyjskiej w Afryce.

Gdyby spojrzeć wyłącznie na relacje Rosji z Mali albo Sudanem Południowym, można by powiedzieć, że rosyjska marka w Afryce jest silna, ale już na całym kontynencie wcale tak nie jest – oceniła w rozmowie z PAP Ambrosetti, autorka raportu nt. rosyjskiej miękkiej siły w Afryce, przygotowanego dla południowoafrykańskiego think tanku SAIA.

W jej ocenie do ogólnego pogorszenia wizerunku Rosji w Afryce przyczyniła się m.in. wojna przeciwko Ukrainie.

Rosyjski „soft power” w kryzysie

Ekspertka zwróciła uwagę, że znacznie większe wpływy mają w Afryce Chiny, a także Unia Europejska i USA, bo mogą tam zainwestować nieporównywalnie więcej środków niż Moskwa.   

Słabszą pozycje Rosji widać jej zdaniem także w handlu.

Jak wynika z raportu amerykańskiego think tanku Council on Foreign Relations, wymiana handlowa Rosji z krajami Afryki wynosiła w 2023 roku 18 mld dolarów, podczas gdy w przypadku USA kwota ta sięgała 64 mld, a Chin – 254 mld dolarów. 

W ub. roku wartość wymiany między Rosją i Afryką nieco wzrosła i wyniosła według doniesień rosyjskich mediów około 27,1 mld dolarów.

Według Ambrosetti oczekiwania krajów afrykańskich były wobec Rosji znacznie większe i stąd rozczarowanie, które odzwierciedlają sondaże badające sympatie mieszkańców Afryki.

Z badania opublikowanego przez panafrykańską sieć badawczą Afrobarometer w lutym br. wynika, że:

  • Chiny są pozytywnie postrzegane przez średnio 62 proc. mieszkańców 38 krajów Afryki,
  • Stany Zjednoczone przez 52 proc.,
  • Unia Europejska przez 50 proc.,
  • Rosja jedynie przez 36 proc.

Wojna i werbunek uderzają w wizerunek Moskwy w Afryce

Stosunek do Rosji znacząco różni się jednak w zależności od regionu i kraju. W Afryce Środkowej pozytywnie Rosję postrzega średnio 50 proc. mieszkańców. Najlepszy wynik Moskwa osiąga w Kamerunie – 60 proc.

W Afryce Zachodniej Rosja może liczyć na średnio 43 proc. pozytywnych opinii, ale już np. w Mali odnotowano bardzo wysokie poparcie społeczne wynoszące 88 proc.

Jak wynika z szacunków Afrobarometer, znaczniej gorzej Rosja jest postrzegana w Afryce Południowej i Wschodniej, gdzie odsetek pozytywnych ocen spada do 26-27 proc.

W ocenie kenijskiego dziennikarza Briana Bosire’a Oruty z gazety „The Star”, z którym rozmawiała PAP, na pogorszenie wizerunku Rosji we wschodniej Afryce mają m.in. wpływ doniesienia o podstępnym werbunku do rosyjskiej armii obywateli państw afrykańskich.

Oruta wyjaśnił, że wielu mężczyzn wyjechało do Rosji skuszonych obietnicami zatrudnienia w charakterze sprzedawców, kierowców, pracowników ochrony czy na innych stanowiskach cywilnych, a ostatecznie trafiło na front. – Na wojnę, w której wcale nie zamierzali uczestniczyć – podkreślił kenijski dziennikarz.

Jak wykazało dziennikarskie śledztwo magazynu „Politico” i afrykańskiej organizacji Code for Africa, do rosyjskiej armii ściągnięto za pomocą oszustwa m.in. tysiące mieszkańców krajów afrykańskich.

Kreml stworzył światową sieć rekrutacyjną, aby załatać kadrowe braki w rosyjskiej armii i uniknąć powszechnej mobilizacji.

Według szacunków ukraińskich władz w szeregach rosyjskiej armii służy co najmniej 18 tys. cudzoziemców, a w ocenie Europejskiej Służby Działań Zewnętrznych (ESDZ), czyli unijnej służby dyplomatycznej, nawet 28 tysięcy.

Sputnik, pszenica i broń. Trzy filary rosyjskiej gry o wpływy w Afryce

Oruta przyznał zarazem, że choć w skali całego kontynentu afrykańskiego wpływy Rosji nie są aż tak silne, Moskwa zdołała się w Afryce zakorzenić. – Z moich obserwacji wynika, że przybiera na sile aktywność medialna Rosji na wschodzie Afryki – ocenił.

Jednym z narzędzi rosyjskich operacji wpływu w Afryce są państwowe media, m.in. Sputnik i RT, które także w językach afrykańskich przedstawiają rosyjską politykę z perspektywy Kremla i często eksponują konflikty między państwami afrykańskimi, a zachodnimi mocarstwami.

W niektórych krajach afrykańskich RT i Sputnik utworzyły swoje placówki, w których powstają lub są emitowane treści dostosowane do lokalnego odbiorcy. Afrykańscy dziennikarze są także zapraszani do Moskwy na wielotygodniowe szkolenia.

Rosyjskie wpływy w Afryce przybierają zdaniem Oruty także inne formy. Czasami wiążą się one ze wsparciem wojskowym – jak np. w Ugandzie - oraz dostarczaniem podstawowych towarów, takich jak pszenica czy nawozy sztuczne.

Do marca 2026 r. Rosja zawarła co najmniej 57 umów międzyrządowych dotyczących współpracy wojskowej i bezpieczeństwa z 39 państwami afrykańskimi — wynika z raportu szwedzkiego instytutu badań obronnych FOI (Swedish Defence Research Agency), opublikowanego 8 października 2026 r

W innych przypadkach rosyjskie operacje wpływu przyjmują – jak podkreślił Oruta - postać wymiany kulturalnej, edukacyjnej i zawodowej. Tak dzieje się na przykład w Kenii i Tanzanii.

Jak oceniają analitycy Afrobarometer, po wybuchu wojny przeciwko Ukrainie celem rosyjskiego zaangażowania w Afryce było m.in. uzyskanie wsparcia krajów afrykańskich na arenie międzynarodowej. Rosja zabiegała przynajmniej o zachowanie przez nie neutralności.

W najnowszym głosowaniu Zgromadzenia Ogólnego ONZ z 24 lutego 2026 r. przeciwko rezolucji wzywającej do natychmiastowego zawieszenia broni i potwierdzającej suwerenność oraz integralność terytorialną Ukrainy opowiedziało się sześć państw afrykańskich (Burkina Faso, Burundi, Erytrea, Mali, Niger i Sudan). Poparło ją 27 państw, a wstrzymało się od głosu 20.

Anna Gwozdowska (PAP)

agw/ pś/

Najlepsze produkty finansowe znajdziesz w naszej porównywarce - SPRAWDŹ
Źródło:PAP
Tematy
Energooszczędny dom lub mieszkanie? Bank Millennium ma teraz ciekawą propozycję
Energooszczędny dom lub mieszkanie? Bank Millennium ma teraz ciekawą propozycję

Komentarze (2)

dodaj komentarz
harrytracz
Jak się nazywa niższa forma tytułu niż clickbajt?
Szukam w tekście tej wzmianki o pustym portfelu i nic!
polonu
liczą się towary a nie drukowane dolary .

Powiązane: Rosja

Polecane

Najnowsze

Popularne

Ważne linki