Irańskie władze ponownie wprowadziły ograniczenia w przepływie przez cieśninę Ormuz; w sobotę ogłoszono „powrót do stanu poprzedniego i ścisłą kontrolę armii” nad tym szlakiem wodnym - przekazała agencja Tasnim, cytując komunikat połączonego dowództwa wojskowego Iranu. W piątek Teheran powiadomił, że otwiera cieśninę dla statków handlowych.
Irańskie władze ostrzegły, że będą nadal blokować tranzyt przez cieśninę, dopóki USA nie zniosą blokady morskiej wybrzeża Iranu.
„W następstwie wcześniejszych porozumień Islamska Republika Iranu zgodziła się, w dobrej wierze, zezwolić ograniczonej liczbie tankowców i statków handlowych na kontrolowany przepływ przez cieśninę Ormuz. Niestety, Amerykanie, notorycznie łamiąc obietnice, nadal dopuszczają się bandytyzmu i piractwa pod przykrywką tak zwanej blokady” - oświadczyła irańska armia w komunikacie cytowanym przez agencję Tasnim.
W piątek władze Iranu ogłosiły otwarcie cieśniny Ormuz dla wszystkich statków handlowych na czas trwania rozejmu w wojnie z USA i Izraelem, czyli do wtorku (21 kwietnia) wieczorem. Prezydent USA Donald Trump potwierdził otwarcie tego szlaku wodnego, zapowiadając jednocześnie utrzymanie blokady irańskich portów do czasu zawarcia ostatecznego porozumienia z tym państwem.
Przewodniczący irańskiego parlamentu Mohammad Bager Ghalibaf zagroził w reakcji na stanowisko Waszyngtonu, że władze w Teheranie ponownie zamkną cieśninę, jeśli Stany Zjednoczone nie zniosą blokady morskiej Iranu.
Teheran zablokował Ormuz, a tym samym ruch do i z Zatoki Perskiej, w pierwszych dniach wojny, rozpoczętej 28 lutego amerykańsko-izraelskim atakiem na Iran. Cieśnina jest kluczowym szlakiem transportu surowców energetycznych z Zatoki Perskiej. W normalnych warunkach trasą tą przepływa 20 proc. zużywanej na świecie ropy i skroplonego gazu ziemnego.
Wstrzymanie ruchu przez Ormuz spowodowało wzrost cen gazu i ropy na światowych rynkach. Cena baryłki ropy Brent przed wojną wynosiła około 70 dolarów, a w marcu wzrosła do blisko 120 dolarów. W piątek wynosiła blisko 100 dolarów, a po ogłoszeniu otwarcia Ormuzu przez Iran spadła poniżej 90.
Jednostki Gwardii Rewolucyjnej otworzyły ogień do tankowca w Ormuz
Jednostki morskie irańskiej Gwardii Rewolucyjnej (Korpusu Strażników Rewolucji Islamskiej) otworzyły ogień w kierunku tankowca w cieśninie Ormuz – poinformowała w sobotę agencja Reutera, powołując się na informacje brytyjskiej agencji UKMTO (United Kingdom Maritime Trade Operations).
Do incydentu miało dojść w cieśninie Ormuz, około 20 mil morskich (około 37 km) na północ od wybrzeży Omanu. Do statku miały zbliżyć się dwie uzbrojone jednostki irańskie i oddać strzały w jego kierunku. Według relacji kapitana tankowca, zarówno statek, jak i załoga są bezpieczni.
Niektóre statki handlowe w tej części świata odebrały w sobotę od irańskiej armii komunikaty przekazywane drogą radiową. Ostrzegano w nich załogi tych jednostek, że cieśnina Ormuz jest ponownie zamknięta i nie wolno korzystać z tej drogi wodnej - powiadomiła agencja Reutera.
Irański najwyższy przywódca Modżtaba Chamenei zadeklarował tego samego dnia za pośrednictwem komunikatora Telegram, że irańska flota jest gotowa „zadać kolejne klęski wrogom”.
Kontenerowiec przepływający przez cieśninę Ormuz został trafiony „nieznanym pociskiem” – poinformowała w sobotę brytyjska agencja monitorująca bezpieczeństwo żeglugi UKMTO. Do zdarzenia doszło kilka godzin po tym, jak Iran ponownie wprowadził ograniczenia dla żeglugi przez ten strategiczny szlak.
Pocisk uszkodził część kontenerów na statku, który znajduje się 25 mil morskich (46 km) od wybrzeża Omanu – poinformowała UKMTO, nie wskazując sprawcy zdarzenia.
Do incydentu doszło krótko po wcześniejszym komunikacie UKMTO, według którego jednostki irańskiego Korpusu Strażników Rewolucji Islamskiej (IRGC) ostrzelały tankowiec przepływający przez cieśninę.
Oba zdarzenia miały miejsce kilka godzin po tym, jak Iran ponownie wprowadził ograniczenia dla żeglugi przez Ormuz w reakcji na wypowiedź prezydenta USA Donalda Trumpa o utrzymaniu amerykańskiej blokady irańskich portów.
Portal Axios przekazał za niewymienionym z nazwiska amerykańskim urzędnikiem, że w sobotę doszło dotąd do co najmniej trzech – a nie jak podała UKMTO dwóch – ataków na statki handlowe.
Wojsko przygotowuje się do abordażu tankowców związanych z Iranem
Amerykańskie wojsko przygotowuje się do tego, by w najbliższych dniach przeprowadzić abordaż tankowców powiązanych z Iranem i zająć statki handlowe na wodach międzynarodowych - napisał w sobotę „Wall Street Journal”, powołując się na przedstawicieli władz USA.
Jak podkreślił dziennik, decyzja o zwiększeniu presji gospodarczej na Iran ma zmusić reżim w Teheranie do ponownego otwarcia cieśniny Ormuz i poczynienia ustępstw w sprawie swojego programu nuklearnego.
W czwartek przewodniczący Kolegium Połączonych Szefów Sztabów gen. Dan Caine zadeklarował, że USA będą „aktywnie ścigać” statki floty cieni, które pomagają Iranowi, nawet jeśli znajdują się one poza Zatoką Perską. Podkreślił, że działania te będą odbywać się w ramach wdrażania nowego etapu presji na Teheran, który władze amerykańskie określają jako operację „Gospodarcza Furia”. W związku z nią Amerykanie ogłosili w środę sankcje na kolejne podmioty związane z Iranem.
Jak poinformowano, restrykcje dotknęły siatki przemytu ropy, zarządzanej przez irańskiego potentata transportowego Mohamada Hosejna Szamkaniego, syna byłego sekretarza generalnego irańskiej Rady Bezpieczeństwa Narodowego Alego Szamkaniego, który zginął w trakcie amerykańsko-izraelskiego ataku na przełomie lutego i marca br.
Rzeczniczka Białego Domu Anna Kelly powiedziała gazecie, że Trump spodziewa się, iż blokada morska irańskich portów, w ramach której od poniedziałku zawrócono 23 statki, w połączeniu z naciskami gospodarczymi pomogą w zawarciu porozumienia pokojowego z Teheranem.
Iran otrzymał „nowe propozycje” Stanów Zjednoczonych dotyczące rozmów na temat trwałego zakończenia wojny na Bliskim Wschodzie - poinformowała w sobotę irańska Najwyższa Rada Bezpieczeństwa Narodowego, dodając, ze irańscy negocjatorzy nie pójdą „na żaden kompromis”.
(PAP)
